ശുചിത്വം പ്രചാരണകാലത്ത് മാത്രം പാലിക്കുന്ന കാര്യമായി ഒതുങ്ങാതെ ജനങ്ങളുടെ പെരുമാറ്റത്തിന്റെയും നിത്യജീവിതത്തിന്റെയും ഭാഗമാകണമെന്ന് കേന്ദ്ര കൃഷി, കർഷകക്ഷേമ, ഗ്രാമവികസന മന്ത്രി ശിവരാജ് സിങ് ചൗഹാൻ പറഞ്ഞു. ഒക്ടോബർ ഒന്നിന് ഇരു മന്ത്രാലയങ്ങളിലെയും സെക്രട്ടറിമാരും മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരും പങ്കെടുത്ത ഓൺലൈൻ യോഗത്തിലാണ് നിർദേശം. ഉദ്യോഗസ്ഥരും ജീവനക്കാരും ശുചീകരണത്തിൽ നേരിട്ട് പങ്കെടുത്ത് മാതൃകയാകണം. ഓഫീസുകളിലും ജോലി സ്ഥലങ്ങളിലും പ്രാദേശിക ഓഫീസുകളിലും ഗ്രാമങ്ങളിലും ശുചിത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ബോധവൽക്കരണവും പങ്കാളിത്തവും തുടർച്ചയായി ശക്തമാക്കണം. നിശ്ചിത ദിവസങ്ങളിലെ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കപ്പുറം സ്ഥിരമായ പരിശ്രമത്തിലൂടെ ശുചിത്വത്തെ സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും സമൂഹത്തിന്റെയും കൂട്ടുത്തരവാദിത്തമാക്കണമെന്നും മന്ത്രി ആവശ്യപ്പെട്ടു.
ശുചിത്വ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ജനങ്ങളിലേക്കെത്തണം
‘സ്വച്ഛതാ ഹി സേവാ 2026’ ഫലപ്രദമാകാനും അതിന്റെ നേട്ടങ്ങൾ നിലനിൽക്കാനും വിപുലമായ ജനപങ്കാളിത്തം വേണമെന്ന് ചൗഹാൻ പറഞ്ഞു. ഉദ്യോഗസ്ഥരും ജീവനക്കാരും തങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനമേഖലകളിൽ ശുചിത്വത്തിന് മുൻഗണന നൽകണം. ഔദ്യോഗിക ചുമതലയെന്ന നിലയിൽ മാത്രം കാണാതെ സ്വയം മുന്നിട്ടിറങ്ങണം.
ഗ്രാമങ്ങൾ, പഞ്ചായത്തുകൾ, പ്രാദേശിക ഓഫീസുകൾ എന്നിവയെ ശുചിത്വ പ്രവർത്തനങ്ങളുമായി ഫലപ്രദമായി ബന്ധിപ്പിക്കണം. കർഷകർ, ഗ്രാമീണ സമൂഹങ്ങൾ, ശുചീകരണ തൊഴിലാളികൾ, മാധ്യമങ്ങൾ, ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റ് വിഭാഗങ്ങൾ എന്നിവരുടെ പങ്കാളിത്തവും ഉറപ്പാക്കണം. ഇവരുടെ സഹകരണത്തിലൂടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ സർക്കാർ ഓഫീസുകൾക്കപ്പുറം താഴെത്തട്ടിലേക്ക് എത്തിക്കാനാകും. ശുചിത്വ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ജനങ്ങൾക്ക് കാണാനും അവയുടെ പ്രയോജനം അനുഭവിക്കാനും കഴിയണം. എല്ലാവരുടെയും സജീവ പങ്കാളിത്തം കൂടുതൽ അവബോധമുണ്ടാക്കുകയും ശുചിത്വം സമൂഹത്തിന്റെ പതിവാക്കാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്ന് മന്ത്രി പറഞ്ഞു.
മാറ്റം കാണണം, നേട്ടം രേഖപ്പെടുത്തണം
ശുചിത്വ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ചടങ്ങായി മാറരുതെന്നും വ്യക്തമായി കാണാനും അളക്കാനും കഴിയുന്ന ഫലങ്ങൾ ഉണ്ടാകണമെന്നും മന്ത്രി നിർദേശിച്ചു. പ്രചാരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി ചെയ്യുന്ന ജോലികൾ ക്രമമായി രേഖപ്പെടുത്തണം. ഇതിലൂടെ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഫലവും സ്വാധീനവും വിലയിരുത്താനാകും.
സാധ്യമായ ഇടങ്ങളിൽ ശുചീകരണത്തിന് മുമ്പും ശേഷവുമുള്ള ചിത്രങ്ങൾ എടുത്ത് മാറ്റങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തണം. പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെ ഉണ്ടായ നേട്ടങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കാനും ഭാവിയിലെ അവലോകനത്തിനായി വിവരങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കും. നിശ്ചിത സമയത്തിനുള്ളിൽ പ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനൊപ്പം ദൃശ്യമായ മെച്ചപ്പെടുത്തലുകളും അളക്കാവുന്ന നേട്ടങ്ങളും തുടർച്ചയായ പരിശ്രമവുമാണ് ലക്ഷ്യമാക്കേണ്ടതെന്നും ചൗഹാൻ പറഞ്ഞു.
കൃഷി, കർഷകക്ഷേമ വകുപ്പ് സെക്രട്ടറി അതീഷ് ചന്ദ്ര, കാർഷിക ഗവേഷണ വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ് സെക്രട്ടറിയും ഇന്ത്യൻ കാർഷിക ഗവേഷണ കൗൺസിൽ ഡയറക്ടർ ജനറലുമായ ഡോ. മംഗി ലാൽ ജാട്ട്, ഗ്രാമവികസന വകുപ്പ് സെക്രട്ടറി രോഹിത് കൻസാൽ, ഭൂവിഭവ വകുപ്പ് ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറി പി. നരഹരി എന്നിവർ യോഗത്തിൽ തങ്ങളുടെ വകുപ്പുകളിലെ ശുചിത്വ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വിശദീകരിച്ചു. ഇതിനകം നടത്തിയ ജോലികളും വരാനിരിക്കുന്ന പ്രവർത്തനപദ്ധതികളും അടുത്ത ഘട്ടത്തിലെ മുൻഗണനകളും അവർ അവതരിപ്പിച്ചു. ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെയും ജീവനക്കാരുടെയും പങ്കാളിത്തം, പ്രാദേശികതലത്തിലും സ്ഥാപനങ്ങളിലും നടക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങൾ, അനുബന്ധ ഓഫീസുകളിലും സ്ഥാപനങ്ങളിലും ശുചിത്വ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ശക്തമാക്കാനുള്ള നടപടികൾ എന്നിവയും വിശദീകരിച്ചു.
പാഴ്വസ്തുക്കൾ നീക്കിയതിലൂടെ 15 ലക്ഷം രൂപ
സെപ്റ്റംബർ 16 മുതൽ ഒക്ടോബർ രണ്ടുവരെ നടക്കുന്ന ‘സ്വച്ഛതാ ഹി സേവാ 2026’ന്റെ ഭാഗമായി കൃഷി വകുപ്പ് നടത്തുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങൾ യോഗം വിലയിരുത്തി. ശുചിത്വ പ്രതിജ്ഞകൾ, ‘സ്വച്ഛ് പാഠശാല’ പ്രവർത്തനങ്ങൾ, യുവജനപങ്കാളിത്തം, ഖരമാലിന്യ സംസ്കരണം, ഓഫീസ് പരിസരങ്ങളിലെ ശുചീകരണം എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആസ്ഥാനത്തെയും പ്രാദേശിക ഓഫീസുകളിലെയും ഇടനാഴികൾ, ഭക്ഷണശാലകൾ, ശൗചാലയങ്ങൾ എന്നിവ വൃത്തിയാക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളും നടന്നു.
പഴയ ഫർണിച്ചറും ഇലക്ട്രോണിക് മാലിന്യവും നീക്കി ശുചിത്വം മെച്ചപ്പെടുത്താനും ഓഫീസ് സ്ഥലം കൂടുതൽ ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കാനും നടപടിയെടുത്തു. ശുചീകരണ തൊഴിലാളികളെ ആദരിക്കൽ, അവർക്ക് ആരോഗ്യപരിശോധന നടത്തൽ, അവരുടെ കുട്ടികൾക്കായി വിവിധ പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിക്കൽ എന്നിവയും നടന്നു. തൊഴിലാളികളുടെ സംഭാവന അംഗീകരിക്കാനും അവരുടെ ക്ഷേമം ഉറപ്പാക്കാനും കൂടുതൽ ആളുകളെ ശുചിത്വ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ പങ്കെടുപ്പിക്കാനുമാണ് ഇവ സംഘടിപ്പിച്ചത്. ജീവനക്കാരെ നേരിട്ട് ശുചീകരണത്തിൽ പങ്കെടുപ്പിക്കുന്നതും ഉത്തരവാദിത്തത്തോടെയുള്ള മാലിന്യ സംസ്കരണത്തെക്കുറിച്ച് ബോധവൽക്കരിക്കുന്നതും യോഗം അവലോകനം ചെയ്തു.
പഴയ ഫർണിച്ചറും ഇലക്ട്രോണിക് മാലിന്യവും നീക്കുകയും ലേലം ചെയ്യുകയും ചെയ്തതിലൂടെ ഏകദേശം 15 ലക്ഷം രൂപ വരുമാനം ലഭിച്ചതായി യോഗത്തിൽ അറിയിച്ചു. ഉദ്യോഗസ്ഥരും ജീവനക്കാരും സ്വന്തം സമയവും അധ്വാനവും നൽകി കൂട്ടായ ശുചീകരണത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. ‘ഏക് പേട് മാ കേ നാം’ പദ്ധതിയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാനുള്ള പദ്ധതിയും അവതരിപ്പിച്ചു. ഉപയോഗമില്ലാത്ത സാധനങ്ങൾ ഉത്തരവാദിത്തത്തോടെ നീക്കുന്നതും ജീവനക്കാരുടെ പങ്കാളിത്തവും വൃത്തിയും ക്രമവുമുള്ള തൊഴിൽപരിസരം ഒരുക്കുന്നതും ഒരുമിച്ച് മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകുകയാണ് ലക്ഷ്യം. ആവശ്യമില്ലാത്ത വസ്തുക്കൾ കണ്ടെത്തി ശരിയായി നീക്കുന്നതിന്റെ പ്രയോജനവും ലഭിച്ച വരുമാനം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ഒക്ടോബർ രണ്ടുമുതൽ പ്രത്യേക പ്രചാരണം
ഒക്ടോബർ രണ്ടുമുതൽ 31 വരെ നടക്കുന്ന പ്രത്യേക പ്രചാരണത്തിനുള്ള ലക്ഷ്യങ്ങൾ എല്ലാ വകുപ്പുകളും യോഗത്തിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. തീർപ്പാകാതെ കിടക്കുന്ന ഫയലുകളിലും കേസുകളിലും നടപടിയെടുക്കുക, കെട്ടിക്കിടക്കുന്ന കാര്യങ്ങൾ കുറയ്ക്കുക, ആക്രിയും ഇലക്ട്രോണിക് മാലിന്യവും നീക്കുക, ഓഫീസ് സ്ഥലം മെച്ചപ്പെട്ട രീതിയിൽ ഉപയോഗിക്കുക, ഉപയോഗശൂന്യമായ വസ്തുക്കൾ ഒഴിവാക്കുക എന്നിവയാണ് പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ.
ഉപയോഗിക്കാത്ത കംപ്യൂട്ടറുകളും പ്രിന്ററുകളും മറ്റ് ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങളും കണ്ടെത്തി നിശ്ചിത ചട്ടങ്ങളും നടപടിക്രമങ്ങളും പാലിച്ച് നീക്കും. ഓരോ ലക്ഷ്യത്തിലും കൈവരിക്കുന്ന പുരോഗതി പതിവായി പരിശോധിക്കുകയും നേട്ടങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യും. പരിസരം വൃത്തിയാക്കുന്നതിനൊപ്പം കെട്ടിക്കിടക്കുന്ന കാര്യങ്ങൾ തീർപ്പാക്കിയും അനാവശ്യ വസ്തുക്കൾ നീക്കിയും ലഭ്യമായ സ്ഥലം നന്നായി ഉപയോഗിച്ചും ഓഫീസുകളുടെ കാര്യക്ഷമതയും ക്രമീകരണവും മെച്ചപ്പെടുത്തും. തുടർച്ചയായ നിരീക്ഷണവും വിവരങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതും വകുപ്പുകൾക്ക് തങ്ങളുടെ പുരോഗതി വിലയിരുത്താനും ഫലങ്ങൾ ക്രമമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിക്കും.
പൂസയിൽനിന്ന് ഗ്രാമങ്ങളിലേക്കും ശുചിത്വ സന്ദേശം
പൂസ ക്യാമ്പസിൽ ഉദ്യോഗസ്ഥരും ജീവനക്കാരും വിദ്യാർഥികളും സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്ന വിപുലമായ ശുചീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടക്കുന്നതായി കാർഷിക ഗവേഷണ വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പും ഇന്ത്യൻ കാർഷിക ഗവേഷണ കൗൺസിലും അറിയിച്ചു. കൗൺസിലിന്റെ എല്ലാ സ്ഥാപനങ്ങളിലും കൃഷി വിജ്ഞാന കേന്ദ്രങ്ങളിലും സമാന പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടക്കുന്നുണ്ട്.
കൃഷി വിജ്ഞാന കേന്ദ്രങ്ങളുടെ ശൃംഖലയിലൂടെ കർഷകരെയും ഗ്രാമീണ സമൂഹങ്ങളെയും ശുചിത്വം, മാലിന്യ സംസ്കരണം, പരിസ്ഥിതി അവബോധം എന്നിവയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുകയാണ്. സ്ഥാപനങ്ങളുടെ പരിസരങ്ങൾക്കപ്പുറം കർഷകരിലേക്കും ഗ്രാമങ്ങളിലേക്കും ശുചിത്വ സന്ദേശം എത്തിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം. വിദ്യാർഥികൾ, ജീവനക്കാർ, ഉദ്യോഗസ്ഥർ, കർഷകർ, ഗ്രാമീണ സമൂഹങ്ങൾ എന്നിവരുടെ പങ്കാളിത്തം വിവിധ തലങ്ങളിൽ ശുചിത്വത്തിനും ഉത്തരവാദിത്തത്തോടെയുള്ള മാലിന്യ സംസ്കരണത്തിനും സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. ഗ്രാമീണരിൽ ശുചിത്വവും പരിസ്ഥിതി ഉത്തരവാദിത്തവും സംബന്ധിച്ച അവബോധം വർധിപ്പിക്കാൻ ഈ സ്ഥാപനശൃംഖല ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നതായും യോഗത്തിൽ അറിയിച്ചു.
ഓഫീസുകൾ, ഗ്രാമങ്ങൾ, പഞ്ചായത്തുകൾ, ജോലി സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ശുചിത്വം ദൈനംദിന പെരുമാറ്റത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കണമെന്ന് ചൗഹാൻ വീണ്ടും ആവശ്യപ്പെട്ടു. പരിസരം വൃത്തിയാക്കിയതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മാത്രം പ്രചാരണത്തിന്റെ വിജയം വിലയിരുത്തരുത്. പെരുമാറ്റത്തിലെ മാറ്റം, ജനപങ്കാളിത്തം, പ്രചാരണം കഴിഞ്ഞും നിലനിൽക്കുന്ന നേട്ടങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ അതിന്റെ യഥാർഥ ഫലം പ്രകടമാകണം. ശുചിത്വം പതിവും കൂട്ടുത്തരവാദിത്തവുമാകണം. പങ്കാളിത്തം പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചും ബോധവൽക്കരണം തുടർന്നും അളക്കാവുന്നതും നിലനിൽക്കുന്നതുമായ ഫലങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കിയും തൊഴിൽസ്ഥലങ്ങളിലും ഗ്രാമങ്ങളിലും സമൂഹങ്ങളിലും സ്ഥിരമായ മാറ്റമുണ്ടാക്കണമെന്നും മന്ത്രി പറഞ്ഞു.
.
Cleanliness, Participation, Behaviour, Sustainability, Sanitation, Agriculture,