നൈനിറ്റാൾ, 2026 ജൂലൈ 20 –

മാഗി ടു മിനിറ്റ് നൂഡിൽസ് തെറ്റായി അടയാളപ്പെടുത്തിയതും സുരക്ഷിതമല്ലാത്തതുമാണെന്ന ആരോപണത്തിൽ നെസ്‌ലെ ഇന്ത്യയ്ക്കും ബന്ധപ്പെട്ട ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കുമെതിരെ ആരംഭിച്ച ക്രിമിനൽ നടപടികൾ ഉത്തരാഖണ്ഡ് ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കി. ജസ്റ്റിസ് അലോക് മഹ്റ 2026 മേയ് 21നാണ് പൊതുവിധി പുറപ്പെടുവിച്ചത്. നെസ്‌ലെ ഇന്ത്യയും ഹർസിമ്രൻ സിങ്ങുമായിരുന്നു ഹർജിക്കാർ; ഉത്തരാഖണ്ഡ് സർക്കാരും ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥരുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. ഹർജിക്കാർക്കായി രാജേഷ് ബാട, ഹരി മോഹൻ ഭാട്ടിയ, സോണിയ കുക്രേജ എന്നിവരും സർക്കാരിനായി അക്ഷയ് ലത്വാളും ഹാജരായി. പരാതികൾ, കുറ്റം പരിഗണിച്ച ഉത്തരവുകൾ, സമൻസ് ഉത്തരവുകൾ, തുടർനടപടികൾ എന്നിവ മുഴുവനും കോടതി റദ്ദാക്കി.

അംഗീകാരമില്ലാത്ത ലബോറട്ടറിയുടെ റിപ്പോർട്ട് നിലനിൽക്കില്ല

റുദ്രാപൂരിലെ സംസ്ഥാന ഭക്ഷ്യ-മരുന്ന് പരിശോധനാ ലബോറട്ടറി നൽകിയ റിപ്പോർട്ടായിരുന്നു കേസുകളുടെ അടിസ്ഥാനം. എന്നാൽ പരിശോധന നടത്തിയ സമയത്ത് ആ ലബോറട്ടറിക്ക് ദേശീയ പരിശോധനാ അംഗീകാര ബോർഡിന്റെ അംഗീകാരമോ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ അതോറിറ്റിയുടെ ഔദ്യോഗിക വിജ്ഞാപനമോ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ ഹാജരാക്കിയില്ല. നിയമത്തിലെ രണ്ട് നിർബന്ധ വ്യവസ്ഥകളും പാലിക്കാത്ത ലബോറട്ടറിയുടെ റിപ്പോർട്ട് ഉപയോഗിച്ച് ക്രിമിനൽ കേസ് തുടരാനാവില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

2015ൽ ശേഖരിച്ച സാമ്പിളുകളിൽ നിന്നാണ് കേസ് തുടങ്ങിയത്

2015 മേയ് 30ന് ഉത്തരാഖണ്ഡിൽനിന്ന് മാഗി നൂഡിൽസ് സാമ്പിളുകൾ ശേഖരിച്ച് റുദ്രാപൂർ ലബോറട്ടറിയിൽ പരിശോധിച്ചു. 2015 ഓഗസ്റ്റ് 14ലെ റിപ്പോർട്ടിൽ ഉൽപ്പന്നം തെറ്റായി അടയാളപ്പെടുത്തിയതും സുരക്ഷിതമല്ലാത്തതുമാണെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തി. ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ 2016 ഫെബ്രുവരിയിൽ വിചാരണാനുമതി നൽകി മാർച്ചിൽ പരാതി സമർപ്പിക്കുകയും ഏപ്രിലിൽ മജിസ്ട്രേറ്റ് കുറ്റം പരിഗണിച്ച് സമൻസ് അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

പുതിയ പരിശോധനയിൽ നിശ്ചിത നിലവാരം പാലിച്ചതായി കണ്ടെത്തി

മുംബൈ ഹൈക്കോടതി നിർദേശിച്ച അംഗീകൃത ലബോറട്ടറികളിലെ പുതിയ പരിശോധനകളിൽ ലെഡിന്റെ അളവ് അനുവദനീയ പരിധിക്കുള്ളിലാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. പിന്നീട് സുപ്രീംകോടതി നിർദേശപ്രകാരം മൈസൂരിലെ കേന്ദ്ര ഭക്ഷ്യസാങ്കേതിക ഗവേഷണ സ്ഥാപനത്തിൽ നടത്തിയ പരിശോധനയിലും സാമ്പിളുകൾ ബാധകമായ നിലവാരങ്ങൾ പാലിച്ചതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. ഈ പരിശോധനാഫലങ്ങളും കേസിന്റെ തുടർനടപടികൾ വിലയിരുത്തുമ്പോൾ കോടതി പരിഗണിച്ചു.

എം.എസ്.ജി ആരോപണത്തിനും സ്വതന്ത്ര തെളിവില്ല

നൂഡിൽസിൽ മോണോസോഡിയം ഗ്ലൂട്ടാമേറ്റ് പ്രത്യേകം ചേർത്തുവെന്ന ആരോപണം തെളിയിക്കുന്ന സ്വതന്ത്ര ശാസ്ത്രീയ തെളിവില്ലെന്ന് ഹർജിക്കാർ വാദിച്ചു. ഭക്ഷണപദാർത്ഥങ്ങളിൽ ഗ്ലൂട്ടാമേറ്റ് സ്വാഭാവികമായി ഉണ്ടാകാമെന്നും പ്രത്യേകം ചേർത്തതായി തെളിയിക്കാതെ കേസെടുക്കരുതെന്ന ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ അതോറിറ്റിയുടെ വിശദീകരണവും കോടതി ശ്രദ്ധിച്ചു. പന്ത്നഗർ നിർമ്മാണശാലയിൽ നടത്തിയ പരിശോധനയിൽ എം.എസ്.ജി ചേർക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തിയില്ലെന്നും രേഖകളിലുണ്ടായിരുന്നു.

കമ്പനിയെ പ്രതിയാക്കാതെ ഉദ്യോഗസ്ഥരെ മാത്രം വിചാരണ ചെയ്യാനാവില്ല

കമ്പനി ചെയ്തതായി ആരോപിക്കുന്ന കുറ്റത്തിന് ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കെതിരെ പരോക്ഷ ഉത്തരവാദിത്വം ചുമത്തണമെങ്കിൽ കമ്പനിയെ തന്നെ നിയമപ്രകാരം പ്രതിയാക്കണമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ചില പരാതികളിൽ കമ്പനിയെയും അതിന്റെ ചുമതലയുള്ളവരെയും പ്രതിചേർത്ത രീതി നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 66 പാലിച്ചില്ല. അതിനാൽ അത്തരം നടപടികളും നിലനിൽക്കില്ലെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി.

കാലപരിധി കഴിഞ്ഞാണ് കുറ്റം പരിഗണിച്ചത്

2015ൽ സാമ്പിളുകൾ ശേഖരിച്ച കേസുകളിൽ നിയമത്തിലെ നിശ്ചിത കാലപരിധിക്ക് ശേഷമാണ് മജിസ്ട്രേറ്റ് കുറ്റം പരിഗണിച്ചതെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. കാലപരിധി നീട്ടാൻ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ കമ്മിഷണർ രേഖാമൂലം കാരണം രേഖപ്പെടുത്തിയതായി തെളിവില്ലായിരുന്നു. അതിനാൽ കാലതാമസത്തോടെ സ്വീകരിച്ച നടപടികളും നിയമപരമായി നിലനിൽക്കില്ലെന്ന് വിധിയിൽ വ്യക്തമാക്കി.

വിസ്താരണാനുമതി നൽകിയ അധികാരിക്കും നിയമാധികാരമില്ല

ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നിയമപ്രകാരം വിചാരണാനുമതി നൽകേണ്ടത് ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ കമ്മിഷണറാണ്. എന്നാൽ കേസുകളിൽ ചീഫ് മെഡിക്കൽ ഓഫീസറാണ് അനുമതി നൽകിയതെന്നും അദ്ദേഹത്തിന് അതിനുള്ള ഔദ്യോഗിക അധികാരം നൽകിയതായി തെളിവില്ലെന്നും കോടതി കണ്ടെത്തി. നിയമാധികാരമില്ലാത്ത ഉദ്യോഗസ്ഥൻ നൽകിയ അനുമതിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വിചാരണ അസാധുവാണെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു.

പരാതികളും സമൻസും തുടർനടപടികളും പൂർണമായി റദ്ദാക്കി

നിയമപരമായും നടപടിക്രമപരമായും നിരവധി പിഴവുകളുള്ള കേസുകൾ തുടരുന്നത് ഹർജിക്കാരെ അനാവശ്യമായി ദീർഘകാല വിചാരണയ്ക്ക് വിധേയരാക്കുമെന്നാണ് കോടതി വിലയിരുത്തിയത്. ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നിയമത്തിലെ വകുപ്പുകൾ 52, 59 പ്രകാരമുള്ള പരാതികളും കുറ്റം പരിഗണിച്ച ഉത്തരവുകളും സമൻസ് ഉത്തരവുകളും അനുബന്ധ നടപടികളും റദ്ദാക്കി ഹർജിക്കാരെ കേസുകളിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കി.

ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ കേസുകളിൽ പരിശോധനയുടെ നിയമസാധുത നിർണായകം

സംസ്ഥാനതലത്തിൽ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ കേസുകൾ ആരംഭിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് സാമ്പിൾ പരിശോധിക്കുന്ന ലബോറട്ടറി നിയമപ്രകാരം അംഗീകൃതവും വിജ്ഞാപിതവുമാണെന്ന് ഉറപ്പാക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യമാണ് വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നത്. പരിശോധനാ റിപ്പോർട്ട് തന്നെ നിയമവിരുദ്ധമാണെങ്കിൽ അതിനെ ആശ്രയിച്ചുള്ള വിചാരണ നിലനിൽക്കില്ല. കമ്പനികളെയും ഉദ്യോഗസ്ഥരെയും പ്രതിചേർക്കുമ്പോഴും അനുമതിയും കാലപരിധിയും ഉൾപ്പെടെയുള്ള എല്ലാ നടപടിക്രമങ്ങളും കൃത്യമായി പാലിക്കണം.