ന്യൂഡൽഹി  /2026  / നവംബർ 04

ഇന്ത്യഎഐ മിഷന്റെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിച്ച ഇകെഎ 1, ധീർ 2ബി, ധീർ 5ബി എന്നീ തദ്ദേശീയ കൃത്രിമബുദ്ധി മോഡലുകൾ നവംബർ മൂന്നിന് ന്യൂഡൽഹിയിൽ പുറത്തിറക്കി. കേന്ദ്ര ഇലക്ട്രോണിക്സ് വിവരസാങ്കേതിക മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഇന്ത്യഎഐ മിഷനാണ് മോഡലുകൾ അവതരിപ്പിച്ചത്. സോക്കറ്റ് ലാബ്സ് ടെക്നോളജി ആൻഡ് റിസർച്ച് പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡാണ് ഇകെഎ 1 വികസിപ്പിച്ചത്. സെന്റെയ്‌ക്യു എഐടെക് ഇന്നൊവേഷൻസാണ് ധീർ മോഡലുകൾ തയ്യാറാക്കിയത്. തദ്ദേശീയ അടിസ്ഥാന കൃത്രിമബുദ്ധി മോഡലുകളും വലിയ ഭാഷാ മോഡലുകളും വികസിപ്പിക്കാനുള്ള ഇന്ത്യഎഐ ഇന്നൊവേഷൻ സെന്റർ വിഭാഗത്തിന് കീഴിലാണ് ഈ പ്രവർത്തനം നടന്നത്.

മന്ത്രാലയ സെക്രട്ടറി എസ്. കൃഷ്ണന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ നടന്ന വാർത്താസമ്മേളനത്തിലാണ് മോഡലുകൾ പുറത്തിറക്കിയത്. മന്ത്രാലയത്തിലെയും ഇന്ത്യഎഐയിലെയും മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരും രണ്ട് കമ്പനികളുടെയും നേതൃത്വസംഘങ്ങളും പങ്കെടുത്തു. ഇന്ത്യയിൽത്തന്നെ കൃത്രിമബുദ്ധി സാങ്കേതികവിദ്യ വികസിപ്പിക്കുന്നതിലെ സുപ്രധാന നേട്ടമാണ് ഈ മോഡലുകളെന്ന് ചടങ്ങിൽ വിശദീകരിച്ചു.

സാങ്കേതിക സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും കാര്യക്ഷമതയ്ക്കും കരുത്ത്

തദ്ദേശീയ മോഡലുകളുടെ വികസനം കൃത്രിമബുദ്ധി രംഗത്ത് ഇന്ത്യയുടെ സാങ്കേതികവും തന്ത്രപരവുമായ സ്വാതന്ത്ര്യം ശക്തിപ്പെടുത്തുമെന്ന് എസ്. കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു. സർക്കാർ, വ്യവസായം, ഗവേഷണം, വിദ്യാഭ്യാസം എന്നീ മേഖലകളിൽ ഉൽപ്പാദനക്ഷമതയും കാര്യക്ഷമതയും മെച്ചപ്പെടുത്താനും ഇവ അവസരമൊരുക്കും. വ്യത്യസ്തവും പ്രസക്തവുമായ ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്ന ഇകെഎ 1, ധീർ തുടങ്ങിയ മോഡലുകളുടെ വികസനത്തിന് മിഷനിലെ വിഭവങ്ങൾ സഹായിച്ചു. എഐകോശ് പോലുള്ള വേദികളിലൂടെ ഗവേഷകർ, വിദ്യാർഥികൾ, പുതുമകൾ വികസിപ്പിക്കുന്നവർ, പൊതുജനങ്ങൾ എന്നിവർക്ക് ഇവ ലഭ്യമാക്കാം. കൂടുതൽ പരീക്ഷണങ്ങൾക്കും പുതിയ ആശയങ്ങൾക്കും ഇത് പ്രോത്സാഹനമാകുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

ഇന്ത്യയുടെ പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ കൃത്രിമബുദ്ധി കൂടുതൽ ആളുകളിലേക്ക് എത്തിക്കുകയാണ് മിഷന്റെ സമഗ്ര പിന്തുണാസംവിധാനത്തിന്റെ ലക്ഷ്യമെന്ന് ഇന്ത്യഎഐ ചീഫ് ഓപ്പറേറ്റിങ് ഓഫീസർ സുദീപ് ശ്രീവാസ്തവ പറഞ്ഞു. നിത്യോപയോഗ ഉപകരണങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ലഘുമോഡലുകൾ മുതൽ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ സങ്കീർണ ആവശ്യങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന കരുത്തുറ്റ മോഡലുകൾ വരെയുള്ള ഇന്ത്യയുടെ പുരോഗതി ധീറും ഇകെഎ 1ഉം കാണിക്കുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. മിഷന്റെ അടിസ്ഥാന മോഡൽ വിഭാഗത്തിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട സംഘങ്ങളിലാണ് സോക്കറ്റ് എഐയും സെന്റെയ്‌ക്യുവും ഉൾപ്പെടുന്നത്. സബ്സിഡിയോടെ ദേശീയ കൃത്രിമബുദ്ധി കംപ്യൂട്ടിങ് സൗകര്യവും അനുബന്ധ ഗവേഷണച്ചെലവുകൾക്കുള്ള സഹായവും ലഭിച്ചതാണ് മോഡലുകളുടെ വികസനം സാധ്യമാക്കിയത്. പൊതുമേഖലയുടെ കൃത്രിമബുദ്ധി അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ തദ്ദേശീയ നവീകരണത്തിന് വേഗം കൂട്ടുന്നതിന്റെ ഉദാഹരണമാണിത്.

22 ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ ഇകെഎ 1

സോക്കറ്റ് വികസിപ്പിച്ച ഇകെഎ 1ൽ 26.3 ബില്യൺ പാരാമീറ്ററുകളുണ്ട്. ഏകദേശം 7.5 ട്രില്യൺ ടോക്കണുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് പരിശീലിപ്പിച്ചത്. ഭരണഘടനയുടെ പട്ടികയിലുള്ള 22 ഇന്ത്യൻ ഭാഷകൾക്കൊപ്പം ഇംഗ്ലീഷിലും വിപുലമായ കഴിവുകളുണ്ട്. തുറന്ന രീതിയിലുള്ള സ്പാർസ് ഹൈബ്രിഡ് ഭാഷാ മോഡലായാണ് ഇത് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ആവശ്യമായ ഘടകങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുത്ത് ഉപയോഗിക്കുന്ന ഈ മോഡൽ ഗണിതം, കംപ്യൂട്ടർ കോഡ്, യുക്തിചിന്ത, സ്വയം വിവിധ ഘട്ടങ്ങളിലുള്ള ജോലികൾ നിർവഹിക്കുന്ന ഏജന്റിക് ഉപയോഗം എന്നിവയ്ക്കായാണ് തയ്യാറാക്കിയിരിക്കുന്നത്.

ഇന്ത്യയിലെ ബാങ്കിങ്, ധനകാര്യ സേവനങ്ങൾ, സൈബർ സുരക്ഷ എന്നീ മേഖലകളുടെ പ്രത്യേക ആവശ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ മോഡലാണ് വികസിപ്പിച്ചതെന്ന് സോക്കറ്റ് ലാബ്സ് ചീഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസർ അഭിഷേക് ഉപ്പർവാൾ പറഞ്ഞു. ഇന്ത്യഎഐ മിഷന്റെ പിന്തുണയോടെയാണ് ഇത് സാധ്യമായത്. മേഖലകളുടെ പ്രത്യേക ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാനും മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഇന്ത്യയുടെ ഡിജിറ്റൽ സംവിധാനത്തെ മനസ്സിലാക്കാനും മോഡലിന് കഴിയും. രാജ്യത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങൾക്കും മുൻഗണനകൾക്കും യോജിച്ച പരിഹാരങ്ങൾ നൽകാനാണ് ഇത് രൂപകൽപ്പന ചെയ്തതെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

ഇന്റർനെറ്റില്ലാതെയും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ധീർ മോഡലുകൾ

സെന്റെയ്‌ക്യു അവതരിപ്പിച്ച ധീർ 2ബി, ധീർ 5ബി എന്നിവ ഓപ്പൺ സോഴ്സ് മോഡലുകളാണ്. ഇംഗ്ലീഷിനും പത്ത് ഇന്ത്യൻ ഭാഷകൾക്കും പിന്തുണയുണ്ട്. സ്ഥാപനങ്ങളുടെ സ്വന്തം സംവിധാനങ്ങളിൽ സുരക്ഷിതമായ ബഹുഭാഷാ സഹായികളായി ഇവ വിന്യസിക്കാം. ഇന്റർനെറ്റ് ബന്ധമില്ലാതെയും രേഖകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ജോലികൾ സ്വയമേവ നിർവഹിക്കാനും ആവശ്യമായ അറിവും വിവരങ്ങളും കണ്ടെത്താനും കഴിയും. പ്രതിരോധം, സർക്കാർ, വ്യവസായം, വിദ്യാഭ്യാസം എന്നീ മേഖലകളിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്കും സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുമുള്ള സേവനങ്ങൾക്ക് ഇവ ഉപയോഗിക്കാം. ഇന്റർനെറ്റ് ലഭ്യത കുറഞ്ഞ ഇടങ്ങളിലും വിവരസുരക്ഷ നിർണായകമായ സാഹചര്യങ്ങളിലും ഇവയ്ക്ക് പ്രത്യേക പ്രയോജനമുണ്ട്.

ജിപിയു, ടിപിയു ഉൾപ്പെടെ വ്യത്യസ്ത കംപ്യൂട്ടിങ് സംവിധാനങ്ങളിൽ ധീർ മോഡലുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കാമെന്ന് സെന്റെയ്‌ക്യു ചീഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസർ പ്രൊഫസർ ശശികുമാർ പറഞ്ഞു. ലഘുവായ ഘടനയുള്ളതിനാൽ ക്ലൗഡ് ബന്ധത്തെ ആശ്രയിക്കാതെ മൊബൈൽ ഫോണുകളിൽത്തന്നെ പ്രവർത്തിപ്പിക്കാനും കഴിയും. വിവരങ്ങൾ സ്വന്തം ഉപകരണങ്ങളിൽ സൂക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് കൃത്രിമബുദ്ധി സൗകര്യങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കാൻ ഇതിലൂടെ സാധിക്കും. സ്വകാര്യതയും സുരക്ഷയും ലഭ്യതയും മെച്ചപ്പെടുത്താൻ ഇത് സഹായിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

.ഇന്ത്യയുടെ സ്വന്തം കൃത്രിമബുദ്ധി മോഡലുകളുമായി ഇന്ത്യഎഐ മിഷൻ

സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ ഉപയോഗം എല്ലാവരിലേക്കും എത്തിക്കണമെന്ന പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ കാഴ്ചപ്പാടിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇന്ത്യയുടെ കൃത്രിമബുദ്ധി തന്ത്രം. ഇന്ത്യയുടെ പ്രത്യേക വെല്ലുവിളികൾക്ക് പരിഹാരം കണ്ടെത്തുക, എല്ലാ ഇന്ത്യക്കാർക്കും സാമ്പത്തികവും തൊഴിൽപരവുമായ അവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുക, കൃത്രിമബുദ്ധിയിൽ രാജ്യത്തെ ആഗോള നേതൃത്വത്തിലേക്ക് ഉയർത്തുക എന്നിവയാണ് ലക്ഷ്യങ്ങൾ. ഇന്ത്യയിൽ കൃത്രിമബുദ്ധി വികസിപ്പിക്കുക, ഇന്ത്യയ്ക്കായി കൃത്രിമബുദ്ധിയെ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുക എന്ന കാഴ്ചപ്പാടോടെ 2024 മാർച്ച് ഏഴിനാണ് കേന്ദ്രമന്ത്രിസഭ ഇന്ത്യഎഐ മിഷന് അംഗീകാരം നൽകിയത്.

രാജ്യത്തിന്റെ വികസനലക്ഷ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ ശക്തവും എല്ലാവരെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതുമായ കൃത്രിമബുദ്ധി സംവിധാനം ഒരുക്കാൻ ഏഴ് പ്രധാന വിഭാഗങ്ങളിലൂടെയാണ് മിഷൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യഎഐ കംപ്യൂട്ടിങ് ശേഷി, ഇന്ത്യഎഐ ഇന്നൊവേഷൻ സെന്റർ, എഐകോശ് എന്ന ഇന്ത്യഎഐ ഡാറ്റാസെറ്റ്സ് പ്ലാറ്റ്ഫോം, ഇന്ത്യഎഐ ആപ്ലിക്കേഷൻ വികസന സംരംഭം, ഇന്ത്യഎഐ ഫ്യൂച്ചർ സ്കിൽസ്, ഇന്ത്യഎഐ സ്റ്റാർട്ടപ്പ് ധനസഹായം, സുരക്ഷിതവും വിശ്വസനീയവുമായ കൃത്രിമബുദ്ധി എന്നിവയാണ് ഈ വിഭാഗങ്ങൾ.

.