ചമ്പൽ, 2026 നവംബർ 2 –

ഉത്തർപ്രദേശ്, മധ്യപ്രദേശ്, രാജസ്ഥാൻ എന്നീ മൂന്ന് സംസ്ഥാനങ്ങളിലായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ചമ്പൽ മേഖലയെ പ്രത്യേക സംസ്ഥാനമാക്കണമെന്ന ആവശ്യം ശക്തമാകുന്നു. ഒരുകാലത്ത് കൊള്ളസംഘങ്ങളുടെ കേന്ദ്രമെന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന പ്രദേശത്തിന് പുതിയ രാഷ്ട്രീയ സ്വത്വം നൽകണമെന്നാണ് നാട്ടുകാരുടെയും വിവിധ സംഘടനകളുടെയും ആവശ്യം. കഴിഞ്ഞ രണ്ടുമൂന്ന് വർഷത്തിനിടെ കുറഞ്ഞത് ആറ് സംഘടനകളാണ് പ്രത്യേക സംസ്ഥാന രൂപീകരണം ആവശ്യപ്പെട്ട് രംഗത്തെത്തിയത്. തൊഴിലില്ലായ്മയും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെ കുറവും വികസനത്തിലെ അവഗണനയുമാണ് പ്രക്ഷോഭത്തിന് പിന്നിലെ പ്രധാന കാരണങ്ങൾ. 2027ലെ ഉത്തർപ്രദേശ് നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് മുന്നോടിയായി ഗ്രാമങ്ങളിൽ ഒപ്പുശേഖരണവും പ്രചാരണവും ശക്തമാക്കുകയാണ് സംഘടനകൾ.

24 ജില്ലകളെ ഉൾപ്പെടുത്തി പ്രത്യേക സംസ്ഥാനത്തിന് നീക്കം

മധ്യപ്രദേശിലെ മൊറേന ജില്ലയിലെ ദിമാനിയിൽനിന്നുള്ള മുൻ കോൺഗ്രസ് എംഎൽഎ രവീന്ദ്ര സിങ് തോമറാണ് പ്രത്യേക സംസ്ഥാനത്തിനായുള്ള പ്രചാരണത്തിന് നേതൃത്വം നൽകുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കിസാൻ നൗജവാൻ മഞ്ച് കഴിഞ്ഞ മൂന്ന് വർഷമായി മൂന്ന് സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ 24 ജില്ലകളിൽ പ്രചാരണം നടത്തിവരികയാണ്. ഝാൻസി, ആഗ്ര, ഗ്വാളിയോർ, ഭിന്ദ്, മൊറേന, കോട്ട, ധോൽപൂർ തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങളെ ഉൾപ്പെടുത്തി പുതിയ സംസ്ഥാനം രൂപീകരിക്കണമെന്നാണ് ആവശ്യം. രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾ ചമ്പലിനെ വോട്ടുബാങ്കായി മാത്രമാണ് ഉപയോഗിച്ചതെന്നും വികസനത്തിന് വേണ്ടത്ര പരിഗണന നൽകിയില്ലെന്നും തോമർ ആരോപിച്ചു. സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ വാർഷിക ബജറ്റിൽ ഈ ജില്ലകൾക്ക് 0.1 ശതമാനംപോലും ലഭിക്കുന്നില്ലെന്നാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാദം. പ്രദേശത്തെ ഏകദേശം 38,000 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ ഭൂമി ഉപയോഗശൂന്യമായി കിടക്കുകയാണെന്നും ഇവിടെ വ്യവസായ ഇടനാഴി സ്ഥാപിക്കാനാകുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

വികസനമില്ലായ്മയ്ക്കെതിരെ ഗ്രാമങ്ങളിൽ പ്രതിഷേധം

ചമ്പലിലെ ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ ദാരിദ്ര്യവും വിദ്യാഭ്യാസക്കുറവും ഗുരുതരമാണെന്നാണ് പ്രത്യേക സംസ്ഥാനത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന സംഘടനകളുടെ ആരോപണം. ഗ്രാമീണ ജനസംഖ്യയുടെ 80 ശതമാനവും ദാരിദ്ര്യരേഖയ്ക്ക് താഴെയാണെന്നും 70 ശതമാനം പേർ നിരക്ഷരരാണെന്നും പ്രക്ഷോഭവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇറ്റാവ സ്വദേശി ക്ഷേത്രപാൽ സിങ് അവകാശപ്പെട്ടു. ഈ കണക്കുകൾ സ്വതന്ത്രമായി സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടില്ല. 1979ൽ സ്ഥാപിച്ച ദേശീയ ചമ്പൽ ഘരിയാൽ വന്യജീവി സങ്കേതവും 2019ൽ ആരംഭിച്ച ലയൺ സഫാരിയും ഉണ്ടായിട്ടും പ്രദേശവാസികൾക്ക് ആവശ്യമായ വികസനം ലഭിച്ചില്ലെന്നാണ് തോമറിന്റെ വിമർശനം. വന്യജീവികൾക്കായി പദ്ധതികൾ നടപ്പാക്കിയപ്പോൾ മനുഷ്യരുടെ ജീവിതനിലവാരം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ കാര്യമായ നടപടികളുണ്ടായില്ലെന്നും അദ്ദേഹം ആരോപിച്ചു. 2027ലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയത്ത് പ്രത്യേക സംസ്ഥാനത്തിനായുള്ള പ്രക്ഷോഭം കൂടുതൽ ശക്തമാക്കാനാണ് സംഘടനകളുടെ തീരുമാനം.

സംസ്ഥാന വിഭജനത്തെക്കുറിച്ച് മന്ത്രിയുടെ പ്രസ്താവന

ഒക്ടോബർ 20ന് ഉത്തർപ്രദേശിലെ ദേവരിയ ജില്ലയിൽ നടന്ന പൊതുപരിപാടിയിൽ സംസ്ഥാനത്തെ നാലായി വിഭജിക്കുന്നത് അനിവാര്യമാണെന്ന് പഞ്ചായത്ത് രാജ് മന്ത്രി ഓം പ്രകാശ് രാജ്ഭർ പറഞ്ഞിരുന്നു. എന്നാൽ പുതിയ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ പേരുകളോ അതിർത്തികളോ അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കിയില്ല. കിഴക്കൻ ഉത്തർപ്രദേശ്, പടിഞ്ഞാറൻ ഉത്തർപ്രദേശ്, ബുന്ദേൽഖണ്ഡ്, ചമ്പൽ എന്നീ മേഖലകളായിരിക്കും പരിഗണനയിലെന്നാണ് പൊതുവായ വിലയിരുത്തൽ. രാജ്ഭർ പ്രത്യേക ചമ്പൽ സംസ്ഥാനത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നുണ്ടെന്നാണ് രവീന്ദ്ര സിങ് തോമറിന്റെ അവകാശവാദം. എന്നാൽ ഉത്തർപ്രദേശ് മുഖ്യമന്ത്രി യോഗി ആദിത്യനാഥ് ആവശ്യത്തോട് പ്രതികരിച്ചിട്ടില്ല.

കൊള്ളസംഘങ്ങളുടെ ചരിത്രത്തിൽനിന്ന് പുതിയ സ്വത്വത്തിലേക്ക്

ഒരുകാലത്ത് ഫൂലൻ ദേവി ഉൾപ്പെടെയുള്ള കൊള്ളസംഘങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെ വാർത്തകളിൽ നിറഞ്ഞ പ്രദേശമാണ് ചമ്പൽ. 1980കളിൽ കൊള്ളസംഘങ്ങൾക്കെതിരെ വ്യാപക പൊലീസ് നടപടികൾ നടന്നിരുന്നു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ മേഖല സമാധാനപരമാണെങ്കിലും പഴയ പേരുദോഷം മാറിയിട്ടില്ലെന്നാണ് പ്രദേശവാസികളുടെ പരാതി. പ്രത്യേക സംസ്ഥാനം രൂപീകരിച്ചാൽ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിൽ മാറ്റമുണ്ടാകുമെന്ന് മുൻ കൊള്ളസംഘാംഗവും അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. അതേസമയം, മധ്യപ്രദേശ് മുഖ്യമന്ത്രി മോഹൻ യാദവ് പ്രത്യേക സംസ്ഥാന ആവശ്യത്തിൽ നിലപാട് വ്യക്തമാക്കാതെ വികസന പദ്ധതികളാണ് മുന്നോട്ടുവച്ചിരിക്കുന്നത്. പാർവതി, കാളിസിന്ധ്, ചമ്പൽ നദികളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന 70,000 കോടി രൂപയുടെ പദ്ധതിയും ഉത്തർപ്രദേശുമായി ചേർന്ന് 2,000 മെഗാവാട്ട് വൈദ്യുത പദ്ധതിയും നടപ്പാക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം അറിയിച്ചു. ചമ്പലിന്റെ വികസനത്തിനും പുതിയ രാഷ്ട്രീയ സ്വത്വത്തിനുമായുള്ള ആവശ്യം വരാനിരിക്കുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പ്രധാന ചർച്ചാവിഷയമാക്കാനാണ് പ്രക്ഷോഭകരുടെ നീക്കം.