ന്യൂഡൽഹി, 2026 ഒക്ടോബർ 25 –

ഒരുതവണ മാത്രം ഉപയോഗിക്കാൻ നിർമിച്ച ചികിത്സാ ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കർശനമായി തടയാൻ കേന്ദ്രസർക്കാർ നിർദേശം നൽകി. രാജ്യത്തെ സർക്കാർ, സ്വകാര്യ ആശുപത്രികൾക്ക് ഒരുപോലെ ബാധകമായ നിർദേശമാണ് കേന്ദ്ര ആരോഗ്യ സേവന ഡയറക്ടറേറ്റ് ജനറൽ പുറത്തിറക്കിയത്. ഒക്ടോബർ 23നാണ് ഇതുസംബന്ധിച്ച നിർദേശം സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങൾക്കും നൽകിയത്. രോഗികളുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാനും ആശുപത്രികളിൽനിന്ന് പകരുന്ന അണുബാധകൾ തടയാനുമാണ് നടപടി. ഒറ്റത്തവണ ഉപയോഗിക്കേണ്ട ഉപകരണങ്ങൾ വൃത്തിയാക്കിയോ അണുവിമുക്തമാക്കിയോ മറ്റൊരു രോഗിക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്നത് അനുവദിക്കരുതെന്നാണ് നിർദേശം.

ചികിത്സാ ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്നത് അപകടകരം

ആൻജിയോപ്ലാസ്റ്റി ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചികിത്സകൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന ചില കത്തീറ്ററുകൾ, ബലൂണുകൾ, ഗൈഡ് വയറുകൾ തുടങ്ങിയ ഉപകരണങ്ങൾ ഒറ്റത്തവണ ഉപയോഗത്തിനായി നിർമിക്കുന്നവയാണ്. ഇത്തരം ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്നത് രോഗികൾക്ക് ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാമെന്നാണ് ആരോഗ്യവകുപ്പിന്റെ മുന്നറിയിപ്പ്. ഒരുതവണ ഉപയോഗിച്ച ഉപകരണങ്ങളിൽ രക്തത്തിന്റെയും ശരീരസ്രവങ്ങളുടെയും അവശിഷ്ടങ്ങൾ നിലനിൽക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അണുവിമുക്തമാക്കിയാലും എല്ലാ അപകടസാധ്യതകളും പൂർണമായി ഒഴിവാക്കാനാകണമെന്നില്ല. ഉപകരണങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനക്ഷമതയും സുരക്ഷയും വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ കുറയാം.

രോഗികൾക്ക് അണുബാധ പകരാൻ സാധ്യത

ഒറ്റത്തവണ ഉപയോഗിക്കേണ്ട ചികിത്സാ ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്നത് രോഗികളിൽനിന്ന് രോഗികളിലേക്ക് അണുബാധ പകരാനുള്ള സാധ്യത വർധിപ്പിക്കും. ഹെപ്പറ്റൈറ്റിസ് ബി, ഹെപ്പറ്റൈറ്റിസ് സി, എച്ച്ഐവി തുടങ്ങിയ രക്തത്തിലൂടെ പകരുന്ന അണുബാധകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള അപകടസാധ്യതകളാണ് ആരോഗ്യവിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്. ചില ഉപകരണങ്ങളുടെ ഘടന സങ്കീർണമായതിനാൽ അവയുടെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും പൂർണമായി വൃത്തിയാക്കാൻ കഴിയണമെന്നില്ല. അതിനാൽ നിർമാതാക്കൾ ഒറ്റത്തവണ ഉപയോഗത്തിനായി നിർദേശിച്ച ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കരുതെന്നാണ് കേന്ദ്രത്തിന്റെ നിലപാട്.

വീണ്ടും ഉപയോഗിച്ച ഉപകരണത്തിനും മുഴുവൻ തുക ഈടാക്കി

ചില സ്വകാര്യ, കോർപ്പറേറ്റ് ആശുപത്രികളിൽ ഒരുതവണ ഉപയോഗിച്ച ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും അണുവിമുക്തമാക്കി ഉപയോഗിക്കുന്നതായി കേന്ദ്ര ആരോഗ്യവകുപ്പിന്റെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടിരുന്നു. ഹൃദ്രോഗ ചികിത്സ, വൃക്കരോഗ ചികിത്സ, കാൻസർ ചികിത്സ, ഹൃദയ-രക്തക്കുഴൽ ശസ്ത്രക്രിയ, നാഡീശസ്ത്രക്രിയ തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലാണ് ഇത്തരം പ്രവണത കണ്ടെത്തിയത്. വീണ്ടും ഉപയോഗിച്ച ഉപകരണങ്ങൾക്ക് പുതിയ ഉപകരണത്തിന്റെ മുഴുവൻ വിലയും രോഗികളിൽനിന്ന് ഈടാക്കിയതായും പരാതികളുണ്ട്. ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഈ തുക സർക്കാർ സംവിധാനങ്ങളിൽനിന്ന് തിരിച്ചുവാങ്ങിയതായും കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. രോഗികളുടെ സുരക്ഷയ്ക്കൊപ്പം ചികിത്സാച്ചെലവിലും ക്രമക്കേടുകൾ ഉണ്ടാകുന്നുവെന്നാണ് കേന്ദ്രത്തിന്റെ വിലയിരുത്തൽ.

ആശുപത്രികളിൽ പരിശോധന നടത്തും

സംസ്ഥാന ആരോഗ്യ സെക്രട്ടറിമാർ, ആരോഗ്യവകുപ്പ് ഡയറക്ടർമാർ, ഡ്രഗ് കൺട്രോളർമാർ എന്നിവർക്ക് നിർദേശം നടപ്പാക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്വം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. സർക്കാർ, സ്വകാര്യ ആശുപത്രികളിൽ പരിശോധന നടത്തി ഒറ്റത്തവണ ഉപയോഗിക്കേണ്ട ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്നില്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. ഉപകരണങ്ങളുടെ നിർമാതാക്കൾ നൽകിയിട്ടുള്ള ഉപയോഗനിർദേശങ്ങൾ ആശുപത്രികൾ കർശനമായി പാലിക്കണം. നിയമലംഘനം കണ്ടെത്തിയാൽ ബന്ധപ്പെട്ട സ്ഥാപനങ്ങൾക്കെതിരെ നിലവിലുള്ള നിയമങ്ങൾ പ്രകാരം നടപടി സ്വീകരിക്കാനും നിർദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്.

നിയമലംഘനങ്ങൾക്ക് കർശന നടപടി

1940ലെ ഡ്രഗ്സ് ആൻഡ് കോസ്മെറ്റിക്സ് നിയമം, 2017ലെ മെഡിക്കൽ ഡിവൈസസ് ചട്ടങ്ങൾ, 2010ലെ ക്ലിനിക്കൽ എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ്സ് നിയമം എന്നിവയുടെ വ്യവസ്ഥകൾ ലംഘിക്കുന്നതാണ് ഇത്തരം പ്രവണതയെന്ന് കേന്ദ്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ആശുപത്രികളിലെ അണുബാധ നിയന്ത്രണ മാനദണ്ഡങ്ങളും ബയോമെഡിക്കൽ മാലിന്യ സംസ്കരണ ചട്ടങ്ങളും പാലിക്കണം. 2016 ഡിസംബറിൽ കേന്ദ്ര സർക്കാർ ആരോഗ്യ പദ്ധതിക്ക് കീഴിലുള്ള ആശുപത്രികൾക്ക് നൽകിയ നിർദേശങ്ങളും പുതിയ ഉത്തരവിൽ ഓർമിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.

രോഗികളുടെ സുരക്ഷയ്ക്ക് മുൻഗണന

കേന്ദ്രത്തിന്റെ നടപടിയെ ഇന്ത്യൻ മെഡിക്കൽ ഉപകരണ നിർമാണ വ്യവസായ സംഘടന സ്വാഗതം ചെയ്തു. ഒറ്റത്തവണ ഉപയോഗത്തിനായി നിർമിച്ച ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന അപകടങ്ങൾക്ക് ഉത്തരവാദിത്വം ബന്ധപ്പെട്ട ആശുപത്രികൾക്കും ഉപകരണങ്ങൾ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്നവർക്കുമായിരിക്കണമെന്ന് സംഘടന ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഉപകരണങ്ങൾ നിർമാതാക്കളുടെ നിർദേശങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് മാത്രം ഉപയോഗിക്കണമെന്നും രോഗികളുടെ സുരക്ഷയിൽ വിട്ടുവീഴ്ച പാടില്ലെന്നും സംഘടന വ്യക്തമാക്കി.