മുൻസിയാരി (ഉത്തരാഖണ്ഡ്) / 2026 /  ഒക്ടോബർ 18

ഹിമാലയൻ മേഖലയിലെ ശീതജല മത്സ്യക്കൃഷിയുടെ പുരോഗതി വിലയിരുത്താൻ കേന്ദ്ര ഫിഷറീസ് സെക്രട്ടറി ഡോ. അഭിലക്ഷ് ലിഖി ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ പിത്തോരഗഢ് ജില്ലയിലെ മുൻസിയാരി സന്ദർശിച്ചു. ഒക്ടോബർ 18ന് നടന്ന ഔദ്യോഗിക സന്ദർശനത്തിൽ ട്രൗട്ട് മത്സ്യക്കർഷകരുമായി അദ്ദേഹം സംസാരിച്ചു. മത്സ്യക്കൃഷി ക്ലസ്റ്ററിന്റെ വികസന പ്രവർത്തനങ്ങളും പരിശോധിച്ചു. പ്രാദേശിക സഹകരണ സംഘങ്ങളുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ഉപജീവനത്തിനുള്ള മത്സ്യക്കൃഷി ഭാഗികമായ വാണിജ്യസംരംഭമായി വളരുന്ന പശ്ചാത്തലത്തിലായിരുന്നു സന്ദർശനം.

മഞ്ഞുരുകിയെത്തുന്ന വെള്ളത്തിൽ വളരുന്ന ഉപജീവനം

മുൻസിയാരിയിലെ നംജല ട്രൗട്ട് ഫാമിലുള്ള ജോഹാർ മത്സ്യ സ്വായത്ത സഹകാരിതയിൽ കർഷകരുമായി സെക്രട്ടറി കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി. കേന്ദ്ര ഫിഷറീസ്, മൃഗസംരക്ഷണ, ക്ഷീരവികസന മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലെ ഫിഷറീസ് വകുപ്പിന്റെ സെക്രട്ടറിയാണ് ഡോ. അഭിലക്ഷ് ലിഖി. റെയിൻബോ ട്രൗട്ട് മത്സ്യക്കൃഷിയെ സുസ്ഥിര ഉപജീവനമാർഗമായി സ്വീകരിക്കുന്നതിൽ പ്രാദേശിക സഹകരണ സംഘങ്ങൾ വഹിച്ച മുൻനിര പങ്കിനെ അദ്ദേഹം അഭിനന്ദിച്ചു. മേഖലയിലെ മത്സ്യക്കൃഷിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അനുഭവങ്ങളും നിരീക്ഷണങ്ങളും കർഷകർ പങ്കുവെച്ചു.

ഗോരി ഗംഗയിലെ ഹിമാനികളിൽനിന്നുള്ള നീരൊഴുക്കും അനുയോജ്യമായ ജലതാപനിലയും മുൻസിയാരിയെ റെയിൻബോ ട്രൗട്ട് വളർത്തലിന്റെ കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റിയതായി സെക്രട്ടറി പറഞ്ഞു. സ്വന്തം ഉപജീവനത്തിനായി നടത്തിയിരുന്ന മത്സ്യക്കൃഷി ഇതിലൂടെ ഭാഗികമായി വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള സംരംഭമായി വളർന്നിട്ടുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

പിത്തോരഗഢിന് ശീതജല മത്സ്യക്കൃഷി ക്ലസ്റ്റർ പദവി

രാജ്യത്താകെ കേന്ദ്രസർക്കാർ 34 മത്സ്യക്കൃഷി ക്ലസ്റ്ററുകൾ വിജ്ഞാപനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. പ്രധാനമന്ത്രി മത്സ്യസമ്പദാ യോജനയ്ക്ക് കീഴിൽ പിത്തോരഗഢിനെ ശീതജല മത്സ്യക്കൃഷി ക്ലസ്റ്ററായാണ് വിജ്ഞാപനം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. മത്സ്യ സഹകരണ സംഘങ്ങളെ ശക്തിപ്പെടുത്താനും ഉപജീവനാവസരങ്ങൾ വർധിപ്പിക്കാനും ഹിമാലയൻ മേഖലയിൽ സുസ്ഥിര മത്സ്യക്കൃഷി വികസിപ്പിക്കാനും ഇവിടെ വലിയ സാധ്യതയുണ്ട്. ഉത്തരാഖണ്ഡിലും മറ്റ് ഹിമാലയൻ മേഖലകളിലും ട്രൗട്ട് മത്സ്യക്കൃഷി കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള പ്രധാന ചുവടുവെപ്പാണ് സെക്രട്ടറിയുടെ സന്ദർശനം.

ഉത്തരാഖണ്ഡ് ഫിഷറീസ് വകുപ്പ് നേപ്പാളിലേക്ക് ട്രൗട്ട് മത്സ്യം കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. സംസ്ഥാന സർക്കാരും ഇന്തോ ടിബറ്റൻ ബോർഡർ പൊലീസും തമ്മിലുള്ള ധാരണാപത്രത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സേനയ്ക്കും ട്രൗട്ട് വിതരണം ചെയ്യുന്നു. അതിർത്തി ഗ്രാമങ്ങളിലെ മത്സ്യക്കർഷകർക്ക് സ്ഥാപനാടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള ഉറപ്പുള്ള വിപണിബന്ധം ഒരുക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു.

ആറു മലയോര മേഖലകളിൽ 2,299 കോടിയിലേറെ നിക്ഷേപം

ഉത്തരാഖണ്ഡ്, ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ജമ്മു കശ്മീർ, ലഡാക്ക്, സിക്കിം, അരുണാചൽ പ്രദേശ് എന്നീ ആറ് മലയോര സംസ്ഥാനങ്ങളിലും കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളിലുമാണ് ഇന്ത്യയിലെ ശീതജല മത്സ്യക്കൃഷി പ്രധാനമായും കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഹിമാനികളിൽനിന്ന് ഒഴുകിയെത്തുന്ന നദികളും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലെ തടാകങ്ങളും മലിനീകരണമില്ലാത്ത അരുവികളും റെയിൻബോ ട്രൗട്ട് ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഉയർന്ന മൂല്യമുള്ള ശീതജല മത്സ്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ പ്രകൃതിസാഹചര്യം ഒരുക്കുന്നു. ഉപജീവനമാർഗങ്ങൾ വൈവിധ്യവത്കരിക്കാനും പോഷകസുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാനും കയറ്റുമതി സാധ്യതകൾ പ്രയോജനപ്പെടുത്താനും ഈ മേഖലയ്ക്ക് തന്ത്രപ്രധാനമായ പങ്കുണ്ടെന്ന് സെക്രട്ടറി പറഞ്ഞു.

പ്രധാനമന്ത്രി മത്സ്യസമ്പദാ യോജനയിലൂടെ ശീതജല മേഖലകളിൽ കേന്ദ്രസർക്കാർ 2,299 കോടി രൂപയിലേറെ നിക്ഷേപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഒഴുക്കുവെള്ളത്തിൽ മത്സ്യങ്ങളെ വളർത്തുന്ന റേസ്‌വേകൾ, ഹാച്ചറികൾ, തീറ്റ നിർമാണശാലകൾ, ശീതസംഭരണികൾ, വിളവെടുപ്പിന് ശേഷമുള്ള അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കാണ് പിന്തുണ നൽകുന്നത്. ഈ മേഖലകളിലായി 5,600ലേറെ റേസ്‌വേകൾക്കും 54 ഹാച്ചറികൾക്കും 293 ശീതസംഭരണികൾക്കും 260 തീറ്റ നിർമാണശാലകൾക്കും അനുമതി നൽകിയിട്ടുണ്ട്.

ഉൽപ്പാദനം ആറിരട്ടി; ഉത്തരാഖണ്ഡിൽ പുതിയ പദ്ധതികൾ

കഴിഞ്ഞ പത്ത് വർഷത്തിനിടെ ട്രൗട്ട് ഉൽപ്പാദനം ആറിരട്ടിയായി വർധിച്ച് പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 5,000 മെട്രിക് ടണ്ണിലെത്തി. 2026 ജൂണിൽ നേപ്പാളിലേക്ക് ട്രൗട്ട് കയറ്റുമതി ചെയ്തതോടെ ഉത്തരാഖണ്ഡ് ആദ്യ അന്താരാഷ്ട്ര കയറ്റുമതിയും കൈവരിച്ചു. അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാരത്തിന് പുതിയ വഴികൾ തുറന്ന ഈ ചരിത്രനേട്ടത്തെ സെക്രട്ടറി അഭിനന്ദിച്ചു.

ഉത്തരാഖണ്ഡിൽ 317 കോടി രൂപയുടെ പദ്ധതികൾക്ക് അനുമതി നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ആധുനിക മത്സ്യമാർക്കറ്റുകൾ, മത്സ്യം കരയ്ക്കെത്തിക്കുന്ന കേന്ദ്രങ്ങൾ, സിതാർഗഞ്ചിലെ സംയോജിത അക്വാപാർക്ക് എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. 170 കോടി രൂപ വകയിരുത്തി സംസ്ഥാനം ട്രൗട്ട് പ്രോത്സാഹൻ യോജനയും ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2028–29ഓടെ 1,500 റേസ്‌വേകൾ, 100 ചെറുകിട ഹാച്ചറികൾ, 600 ശീതസംഭരണ സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ സ്ഥാപിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.

ശാസ്ത്രീയ പിന്തുണയും അതിർത്തി ഗ്രാമങ്ങൾക്ക് കരുത്തും

മുൻസിയാരിയിൽ റെയിൻബോ ട്രൗട്ട് മത്സ്യക്കൃഷി അവതരിപ്പിച്ചതിൽ ഭീംതാളിലെ ഇന്ത്യൻ കാർഷിക ഗവേഷണ കൗൺസിലിന് കീഴിലുള്ള കേന്ദ്ര ശീതജല മത്സ്യഗവേഷണ സ്ഥാപനത്തിന്റെ പങ്കിനെ സെക്രട്ടറി പ്രശംസിച്ചു. മത്സ്യവിത്ത് ഉൽപ്പാദനം, രോഗനിയന്ത്രണം, കർഷക പരിശീലനം എന്നിവയിൽ സ്ഥാപനം നൽകുന്ന ശാസ്ത്രീയ പിന്തുണയെയും അദ്ദേഹം അഭിനന്ദിച്ചു.

അതിർത്തി ഗ്രാമങ്ങളിൽ ട്രൗട്ട് മത്സ്യക്കൃഷി സൃഷ്ടിക്കുന്ന സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവുമായ നേട്ടങ്ങളും സന്ദർശനത്തിൽ എടുത്തുപറഞ്ഞു. കർഷകരുടെ വരുമാനം വർധിപ്പിക്കുന്നതിനൊപ്പം ഉപജീവനമാർഗങ്ങൾ വൈവിധ്യവത്കരിക്കാനും പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ വിനോദസഞ്ചാര അവസരങ്ങൾ ഒരുക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു. മഹാശീർ പോലുള്ള വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന മത്സ്യങ്ങളുടെ സംരക്ഷണത്തിനും അതിർത്തി ഗ്രാമങ്ങളുടെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനും ശീതജല മത്സ്യക്കൃഷി സംഭാവന നൽകുന്നുണ്ടെന്ന് സെക്രട്ടറി പറഞ്ഞു.

.