ന്യൂഡൽഹി, 2026 ഒക്ടോബർ 17-

ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോഗിക്കാനും വിവരങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കാനുമുള്ള അവകാശം കുട്ടികൾ ഉൾപ്പെടെ എല്ലാ വ്യക്തികളുടെയും മൗലികാവകാശമാണെന്ന് സുപ്രീംകോടതി. ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുച്ഛേദവും 19(1)(എ) അനുച്ഛേദവും ചേർത്ത് വായിക്കുമ്പോൾ ഈ അവകാശത്തിന് ഭരണഘടനാപരമായ സംരക്ഷണമുണ്ടെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ജസ്റ്റിസ് ജെ.ബി. പർദിവാല, ജസ്റ്റിസ് കെ. വിനോദ് ചന്ദ്രൻ എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചിന്റേതാണ് സുപ്രധാന വിധി. ജസ്റ്റ് റൈറ്റ്സ് ഫോർ ചിൽഡ്രൻ അലയൻസും മറ്റൊരാളും ഹർജിക്കാരായ, എസ്. ഹരീഷും മറ്റുള്ളവരും എതിർകക്ഷികളായ കേസിലാണ് തീരുമാനം. കുട്ടികളെ ലൈംഗികമായി ചൂഷണം ചെയ്യുന്ന ദൃശ്യങ്ങളും മറ്റ് ഉള്ളടക്കങ്ങളും ഇന്റർനെറ്റിൽനിന്ന് കണ്ടെത്തി നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള നിർദേശങ്ങളും കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ചു. ഒക്ടോബർ 17നാണ് വിധി സംബന്ധിച്ച റിപ്പോർട്ട് പുറത്തുവന്നത്.

കുട്ടികളുടെ സുരക്ഷയുടെ പേരിൽ ഇന്റർനെറ്റ് പൂർണമായി വിലക്കാനാവില്ല

കുട്ടികളുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കണമെന്ന പേരിൽ അവരെ ഇന്റർനെറ്റിൽനിന്ന് പൂർണമായി അകറ്റിനിർത്തുന്നത് ശരിയായ നടപടിയല്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. പ്രായം എത്രയായാലും കുട്ടികൾക്കും അഭിപ്രായസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും വിവരങ്ങൾ അറിയുന്നതിനുമുള്ള അവകാശമുണ്ട്. കുട്ടികളുടെ സുരക്ഷയും സ്വാതന്ത്ര്യവും പരസ്പരവിരുദ്ധമല്ലെന്നും രണ്ടും ഒരേസമയം സംരക്ഷിക്കപ്പെടണമെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ഇന്റർനെറ്റ് ഇന്ന് വിവരങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കാനുള്ള സംവിധാനം മാത്രമല്ല. പഠനത്തിനും ആശയവിനിമയത്തിനും അഭിപ്രായപ്രകടനത്തിനും പ്രധാനപ്പെട്ട ഇടമാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് വിദൂരപ്രദേശങ്ങളിലെ കുട്ടികൾക്ക് പഠനത്തിനും അറിവിനുമുള്ള പ്രധാന മാർഗങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇന്റർനെറ്റ്. പ്രത്യേക പരിഗണന ആവശ്യമുള്ള കുട്ടികൾക്ക് സമാന സാഹചര്യങ്ങളിലുള്ള മറ്റുള്ളവരുമായി ബന്ധപ്പെടാനും ഇന്റർനെറ്റ് സഹായിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.

പൂർണനിരോധനം കുട്ടികളെ കൂടുതൽ അപകടകരമായ വെബ്സൈറ്റുകളിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാം

കുട്ടികൾക്ക് ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോഗം പൂർണമായി നിരോധിച്ചാൽ അവർ അത് ഉപയോഗിക്കുന്നത് അവസാനിപ്പിക്കണമെന്നില്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. പകരം നിയന്ത്രണങ്ങളില്ലാത്തതും സുരക്ഷ കുറഞ്ഞതുമായ മറ്റ് വെബ്സൈറ്റുകളിലേക്കും ഓൺലൈൻ സംവിധാനങ്ങളിലേക്കും കുട്ടികൾ മാറാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

ഓൺലൈനിൽ ഭീഷണിയോ ലൈംഗിക ചൂഷണശ്രമങ്ങളോ നേരിടുന്ന കുട്ടികൾക്ക് ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോഗിച്ചതിന് ശിക്ഷ ലഭിക്കുമെന്ന ഭയവും ഉണ്ടാകാം. ഇതുമൂലം മാതാപിതാക്കളോടോ വിശ്വസ്തരായ മുതിർന്നവരോടോ വിവരം തുറന്നുപറയാൻ കുട്ടികൾ മടിച്ചേക്കുമെന്നും കോടതി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി.

കുട്ടികളുടെ അക്കൗണ്ടുകൾ സ്വകാര്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും അപരിചിതരുടെ സന്ദേശങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കാനും നിർദേശം

കുട്ടികളുടെ ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോഗം പൂർണമായി നിരോധിക്കരുതെന്ന നിലപാട് സ്വീകരിച്ചെങ്കിലും പ്രായത്തിന് അനുയോജ്യമായ സുരക്ഷാനിയന്ത്രണങ്ങൾ ആവശ്യമാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

മാതാപിതാക്കളുടെ സമ്മതം, മാർഗനിർദേശം, മേൽനോട്ടം എന്നിവയ്ക്ക് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന സംവിധാനം പരിഗണിക്കാമെന്ന് കോടതി നിർദേശിച്ചു. കുട്ടികൾക്കായി പ്രത്യേക ഉപയോഗക്രമം ഏർപ്പെടുത്തുന്നതും അക്കൗണ്ടുകൾ സ്വതവേ സ്വകാര്യമായി നിലനിർത്തുന്നതും പരിഗണിക്കാവുന്നതാണ്.

അപരിചിതരായ മുതിർന്നവരിൽനിന്നുള്ള സന്ദേശങ്ങളും ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ശ്രമങ്ങളും നിയന്ത്രിക്കണം. കുട്ടികൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന പരസ്യങ്ങളിലും ഉള്ളടക്കങ്ങളിലും അനുയോജ്യമായ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തണമെന്നും കോടതി അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.

എന്നാൽ ഇത്തരം സുരക്ഷാസംവിധാനങ്ങൾ എങ്ങനെ നടപ്പാക്കണമെന്ന കാര്യം കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ തീരുമാനത്തിന് വിട്ടു. കുട്ടികൾക്ക് ദോഷകരമായ പ്രത്യേക വിഭാഗം വെബ്സൈറ്റുകളോ സേവനങ്ങളോ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിന് സർക്കാരിന് തടസ്സമില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

കുട്ടികളുടെ ലൈംഗിക ചൂഷണ ദൃശ്യങ്ങൾ നീക്കാൻ ദേശീയ വിവരശേഖരം ഒരുക്കണം

കുട്ടികളെ ലൈംഗികമായി ചൂഷണം ചെയ്യുന്ന ചിത്രങ്ങളും വീഡിയോകളും മറ്റ് ഉള്ളടക്കങ്ങളും വിവിധ സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങളിൽനിന്ന് കണ്ടെത്തി നീക്കം ചെയ്യാൻ ദേശീയതലത്തിൽ ഏകീകൃത വിവരശേഖരം സജ്ജമാക്കണമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി നിർദേശിച്ചു.

ഒരു സാമൂഹികമാധ്യമത്തിൽ കണ്ടെത്തി നീക്കം ചെയ്ത നിയമവിരുദ്ധ ഉള്ളടക്കം മറ്റൊരു സംവിധാനത്തിലൂടെ വീണ്ടും പ്രചരിക്കുന്നത് തടയാൻ സാങ്കേതിക സംവിധാനങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കണം. പരാതികൾ സ്വീകരിക്കുന്നതിനും പരിശോധിക്കുന്നതിനും നടപടിയെടുക്കുന്നതിനും വ്യക്തമായ സംവിധാനം വേണമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

പരാതി നൽകുന്നവരുടെ വിവരങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കണം. കുട്ടികളുടെ ലൈംഗിക ചൂഷണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പരാതികൾക്ക് പ്രത്യേക വിഭാഗം ഒരുക്കണമെന്നും പരാതികൾ ലഭിച്ചതിന്റെ സ്ഥിരീകരണവും തുടർനടപടികളുടെ വിവരങ്ങളും നൽകണമെന്നും കോടതി നിർദേശിച്ചു.

ഡിസംബർ പത്തിന് കേസ് വീണ്ടും പരിഗണിക്കും; നടപടികളുടെ പുരോഗതി അറിയിക്കാൻ കേന്ദ്രത്തിന് നിർദേശം

2026 ഒക്ടോബർ 15നാണ് സുപ്രീംകോടതി ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. 2024 സെപ്റ്റംബർ 23ലെ മുൻവിധിയിലെ നിർദേശങ്ങൾ പാലിക്കുന്നതിൽ സാമൂഹികമാധ്യമ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുണ്ടായ വീഴ്ചകളും കോടതി പരിശോധിച്ചു. 2026 ഓഗസ്റ്റ് 14ലെ ഉത്തരവിലും ഇത്തരം വീഴ്ചകളെക്കുറിച്ച് കോടതി ആശങ്ക രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു.

പുതിയ ഉത്തരവിൽ നിർദേശിച്ച നടപടികൾ നടപ്പാക്കുന്നതിലെ പുരോഗതിയും സ്വീകരിച്ച നടപടികളും കേന്ദ്രസർക്കാർ സത്യവാങ്മൂലത്തിലൂടെ അറിയിക്കണം. കേസ് 2026 ഡിസംബർ 10ന് വീണ്ടും പരിഗണിക്കും. അതിനാൽ എല്ലാ നിർദേശങ്ങളും ഇതിനകം നടപ്പാക്കിയെന്നല്ല ഉത്തരവിന്റെ അർഥം.

രാജ്യവ്യാപകമായി കുട്ടികളുടെ ഡിജിറ്റൽ അവകാശങ്ങൾക്ക് ഭരണഘടനാപരമായ സംരക്ഷണം

ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോഗിക്കാനുള്ള അവകാശം മൗലികാവകാശമാണെന്ന സുപ്രീംകോടതിയുടെ പ്രഖ്യാപനം രാജ്യത്താകെ നിയമപരമായ പ്രാധാന്യമുള്ളതാണ്. കുട്ടികളുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനൊപ്പം അവരുടെ അഭിപ്രായസ്വാതന്ത്ര്യവും വിവരങ്ങൾ അറിയാനുള്ള അവകാശവും സംരക്ഷിക്കണമെന്നതാണ് വിധിയുടെ പ്രധാന തത്വം.

നിയമപരമായി നോക്കുമ്പോൾ, കുട്ടികളുടെ ഇന്റർനെറ്റ് ഉപയോഗത്തിനുള്ള പൊതുനിരോധനങ്ങൾ വിലയിരുത്തുന്നതിൽ ഈ വിധി പ്രധാന മുൻവിധിയാകും. സാമൂഹികതലത്തിൽ പഠനത്തിനും ആശയവിനിമയത്തിനുമുള്ള കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം ലഭിക്കുന്നു. നീതിന്യായതലത്തിൽ കുട്ടികളുടെ സുരക്ഷയും സ്വകാര്യതയും സ്വാതന്ത്ര്യവും ഒരുമിച്ച് പരിഗണിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയാണ് വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നത്. എന്നാൽ എല്ലാ പ്രായപരിധികളും നിയന്ത്രണങ്ങളും അസാധുവാക്കിയെന്നോ കുട്ടികൾക്ക് എല്ലാ ഓൺലൈൻ ഉള്ളടക്കവും നിയന്ത്രണമില്ലാതെ ലഭ്യമാക്കണമെന്നോ കോടതി പറഞ്ഞിട്ടില്ല.