ന്യൂഡൽഹി / 2026 / ഒക്ടോബർ 15
ഐ.ഡി.ബി.ഐ. ബാങ്കിന്റെ 60.72 ശതമാനം ഓഹരികൾ ഫെയർഫാക്സ് ഫിനാൻഷ്യൽ ഹോൾഡിങ്സിന്റെ കീഴിലുള്ള കനേഡിയൻ കമ്പനിക്ക് വിൽക്കാൻ കേന്ദ്രസർക്കാർ അനുമതി നൽകി. ഒക്ടോബർ 14ന് ചേർന്ന സാമ്പത്തികകാര്യ മന്ത്രിസഭാ സമിതിയാണ് 52,878 കോടി എട്ട് ലക്ഷത്തി ആറായിരത്തി നൂറ്റിയെൺപത്തിയൊന്ന് രൂപയുടെ ഇടപാടിന് അംഗീകാരം നൽകിയത്. കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ 30.48 ശതമാനവും എൽ.ഐ.സിയുടെ 30.24 ശതമാനവും ഓഹരികളാണ് കൈമാറുന്നത്. ബാങ്കിന്റെ സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയെത്തുടർന്ന് ആരംഭിച്ച പുനഃസംഘടനയുടെ ഭാഗമായാണ് വിൽപ്പന. രണ്ടു ഘട്ടങ്ങളിലായി നടത്തിയ മത്സരാധിഷ്ഠിത ലേലത്തിലൂടെയാണ് വാങ്ങുന്ന കമ്പനിയെ തിരഞ്ഞെടുത്തത്. ഇടപാട് പൂർത്തിയായാൽ രാജ്യത്തിന്റെ ധനകാര്യ മേഖലയിലെ ഇതുവരെയുള്ള ഏറ്റവും വലിയ നേരിട്ടുള്ള വിദേശ നിക്ഷേപമായി ഇത് മാറും.
സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയിൽനിന്ന് ഉടമസ്ഥാവകാശ മാറ്റത്തിലേക്ക്
റിസർവ് ബാങ്കിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള ഷെഡ്യൂൾഡ് വാണിജ്യ ബാങ്കാണ് ഐ.ഡി.ബി.ഐ. സാമ്പത്തികനില മോശമായതിനെത്തുടർന്ന് ബാങ്കിന് പലതവണ മൂലധനസഹായം ആവശ്യമായി വന്നു. ആദ്യം കേന്ദ്രസർക്കാരും പിന്നീട് എൽ.ഐ.സിയുമാണ് ഈ പണം നൽകിയത്. കിട്ടാക്കടവും നഷ്ടവും കണക്കിലെടുത്ത് 2017 മെയ് അഞ്ചിന് റിസർവ് ബാങ്ക് ഐ.ഡി.ബി.ഐയെ പ്രോംപ്റ്റ് കറക്ടീവ് ആക്ഷൻ ചട്ടക്കൂടിന് കീഴിലാക്കി. ഇതോടെ ബാങ്കിന് വിവിധ നിയന്ത്രണങ്ങളും ഏർപ്പെടുത്തി. സാമ്പത്തികനില മെച്ചപ്പെട്ടത് പരിഗണിച്ച് 2021 മാർച്ച് പത്തിലെ കത്തിലൂടെ റിസർവ് ബാങ്ക് പിന്നീട് നിയന്ത്രണങ്ങൾ നീക്കി. ചില വ്യവസ്ഥകൾ പാലിക്കണമെന്നും തുടർച്ചയായ നിരീക്ഷണം വേണമെന്നുമുള്ള നിബന്ധനയോടെയായിരുന്നു നടപടി. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ബാങ്കിന്റെ തന്ത്രപരമായ പുനഃസംഘടനയ്ക്ക് സാമ്പത്തികകാര്യ മന്ത്രിസഭാ സമിതി അംഗീകാരം നൽകിയത്. അതനുസരിച്ച് ആകെ 60.72 ശതമാനം ഓഹരികൾ തന്ത്രപരമായ നിക്ഷേപകന് വിൽക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. വിൽപ്പനയ്ക്കുശേഷം കേന്ദ്രസർക്കാരിന് 15 ശതമാനവും എൽ.ഐ.സിക്ക് 19 ശതമാനവും ഓഹരികൾ ശേഷിക്കും.
അഞ്ച് കമ്പനികളിൽനിന്ന് അവസാന ലേലത്തിലെത്തിയത് രണ്ടെണ്ണം
വിവിധ തലങ്ങളിലുള്ള കൂട്ടായ തീരുമാന സംവിധാനത്തിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിൽ രണ്ടു ഘട്ട മത്സരാധിഷ്ഠിത ലേലത്തിലൂടെയാണ് വിൽപ്പന നടപടികൾ മുന്നോട്ടുപോയത്. വിവിധ മന്ത്രാലയങ്ങളുടെ പ്രതിനിധികൾ ഉൾപ്പെട്ട സംഘം, ഓഹരിവിറ്റഴിക്കലിനുള്ള സെക്രട്ടറിമാരുടെ ഉന്നതതല സംഘം, അധികാരപ്പെടുത്തിയ കേന്ദ്രമന്ത്രിമാരുടെ സംഘം ഉൾപ്പെടുന്ന ബദൽ സംവിധാനം എന്നിവയാണ് നടപടികൾക്ക് മേൽനോട്ടം വഹിച്ചത്. താൽപ്പര്യമുള്ളവരിൽനിന്ന് അപേക്ഷ ക്ഷണിക്കുന്ന പ്രാഥമിക വിവരരേഖ 2022 ഒക്ടോബർ ഏഴിന് പുറത്തിറക്കി. റിസർവ് ബാങ്കിന്റെ യോഗ്യതാ പരിശോധനയിൽ അനുയോജ്യരെന്ന് കണ്ടെത്തുകയും കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയത്തിന്റെ സുരക്ഷാ അനുമതി ലഭിക്കുകയും ചെയ്തവർക്ക് മാത്രമായിരുന്നു ലേലഘട്ടത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ അവസരം. യോഗ്യത നേടിയവരിൽനിന്ന് സാങ്കേതികവും സാമ്പത്തികവുമായ ലേലപ്രസ്താവങ്ങൾ ക്ഷണിക്കാൻ നിർദേശരേഖയും പുറത്തിറക്കി. ആദ്യം താൽപ്പര്യപത്രം സമർപ്പിച്ച അഞ്ചു കമ്പനികളിൽ നാലെണ്ണം നിശ്ചിത യോഗ്യതകളും അയോഗ്യത ഒഴിവാക്കാനുള്ള വ്യവസ്ഥകളും പാലിച്ചു. ഇവയിൽ രണ്ടെണ്ണമാണ് ഒടുവിൽ സാങ്കേതികവും സാമ്പത്തികവുമായ ലേലപ്രസ്താവങ്ങൾ സമർപ്പിച്ച് യോഗ്യരായ ലേലക്കാരായത്. സെക്രട്ടറിമാരുടെ ഉന്നതതല സംഘത്തിന്റെ വിശദമായ വിലയിരുത്തലും ബദൽ സംവിധാനത്തിന്റെ ശുപാർശകളും പരിഗണിച്ചാണ് അന്തിമ തീരുമാനം എടുത്തത്. ഫെയർഫാക്സ് ഫിനാൻഷ്യൽ ഹോൾഡിങ്സ് മാതൃകമ്പനിയായ 10955230 കാനഡ ഇൻകോർപ്പറേറ്റഡിനെയാണ് ഓഹരികൾ വാങ്ങുന്ന കമ്പനിയായി മന്ത്രിസഭാ സമിതി അംഗീകരിച്ചത്.
ആദ്യ ലേലം അംഗീകരിച്ചില്ല; വീണ്ടും മികച്ച വില തേടി
ഇത്തരം ഇടപാടുകളിൽ ലേലത്തിനായി മുൻകൂട്ടി നിശ്ചയിച്ച വിലമാനദണ്ഡം ഉണ്ടാകില്ല. ലേലത്തിൽ പങ്കെടുക്കുന്നവർ സ്വന്തം നിലയിൽ മൂല്യം കണക്കാക്കി രഹസ്യമായി മുദ്രവച്ച കവറുകളിൽ വില സമർപ്പിക്കും. അതേ കാലയളവിൽ സ്ഥാപനത്തിന്റെ ന്യായമായ മൂല്യം കണ്ടെത്താൻ സ്വതന്ത്ര ഏജൻസികളെയും നിയോഗിക്കും. ഇവരുടെ വിലയിരുത്തലുമായി താരതമ്യം ചെയ്താണ് ലഭിച്ച ലേലവില ന്യായമാണോ എന്ന് പരിശോധിക്കുന്നത്. ഐ.ഡി.ബി.ഐ. ഇടപാടിൽ ആദ്യ ലേലപ്രസ്താവങ്ങൾ ക്ഷണിച്ചത് 2025–26 സാമ്പത്തികവർഷത്തിലാണ്. താരതമ്യത്തിനായി അന്ന് ഓഹരിയൊന്നിന് 94.42 രൂപ കരുതൽവില നിശ്ചയിച്ചു. വിൽപ്പന നടപടികളുടെ സ്വാധീനമുണ്ടായിരുന്ന വിപണിവില ഈ കണക്കിനെ നേരിട്ടും പരോക്ഷമായും ബാധിച്ചിരുന്നു. വിൽപ്പനയുടെ സ്വാധീനമില്ലായിരുന്നെങ്കിൽ ഓഹരിവില എത്രയായിരിക്കുമെന്നത് അന്ന് വ്യക്തമായിരുന്നില്ല. ലഭ്യമായിരുന്ന മുൻകാല താരതമ്യം, 2022 ഒക്ടോബർ ഏഴിന് താൽപ്പര്യപത്രം ക്ഷണിക്കുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള അവസാന വ്യാപാരദിവസത്തെ 42.40 രൂപയായിരുന്നു. എന്നാൽ 2026 ജനുവരി എട്ടിന് ആദ്യ ലേലം ക്ഷണിക്കുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള അവസാന വ്യാപാരദിവസം വില 108.12 രൂപയായിരുന്നു. ആദ്യ ലേലത്തിൽ ലഭിച്ച വില കരുതൽവിലയേക്കാൾ കുറവായതിനാൽ അംഗീകരിച്ചില്ല. ആദ്യ ലേലം വിജയിച്ചില്ലെന്ന് വ്യക്തമായതോടെ വിപണിവിലയും താഴ്ന്നു. ലേലത്തിൽ ലഭിച്ച ഓഹരിയൊന്നിന് 75 രൂപയേക്കാൾ ഗണ്യമായി കുറഞ്ഞ നിലയിലേക്കാണ് വില ഇടിഞ്ഞത്. തുടർന്ന് ഇടപാടിലൂടെ പരമാവധി മൂല്യം ഉറപ്പാക്കാൻ, കൂട്ടായ തീരുമാന സംവിധാനത്തിന് നൽകിയ അധികാരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് 2026–27 സാമ്പത്തികവർഷത്തിൽ യോഗ്യരായ ലേലക്കാരിൽനിന്ന് ഏറ്റവും മികച്ച വില വീണ്ടും മുദ്രവച്ച കവറുകളിൽ ക്ഷണിച്ചു. 2026 മെയ് 18ന് ഈ ലേലം ക്ഷണിക്കുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള അവസാന വ്യാപാരദിവസം ഓഹരിവില 70.38 രൂപയായിരുന്നു.
വിപണിവിലയിലെ ചാഞ്ചാട്ടം ഒഴിവാക്കി മൂല്യം കണക്കാക്കി
പരിമിതമായ തോതിൽ വ്യാപാരം നടക്കുന്ന ഐ.ഡി.ബി.ഐ. ഓഹരിയുടെ വിപണിവില തുടർച്ചയായി ചാഞ്ചാടിയിരുന്നു. മൂല്യനിർണയ കാലയളവിൽ ഓഹരിവില 61.01 രൂപയ്ക്കും 118.38 രൂപയ്ക്കും ഇടയിൽ നീങ്ങി. ലേലത്തിൽ കണ്ടെത്തിയ വിലയ്ക്ക് മുകളിലും താഴെയുമായി വിപണിവില മാറിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ഇത് ബാങ്കിന്റെ യഥാർഥ മൂല്യവുമായി പൊരുത്തപ്പെടാത്ത വിലയിരുത്തലിലേക്ക് നയിക്കാമെന്നതിനാൽ വിപണിവില അടിസ്ഥാനമാക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കി. പകരം, പൊതുമേഖലാ ബാങ്കുകളുടെ 2026 മാർച്ച് 31ലെ വാർഷിക കണക്കുകൾ അടിസ്ഥാനമാക്കി താരതമ്യ മൂല്യനിർണയം നടത്തി. സമാന സ്ഥാപനങ്ങളുടെ മൂല്യവും സാമ്പത്തിക സൂചകങ്ങളും തമ്മിലുള്ള അനുപാതം ഉപയോഗിക്കുന്ന മാർക്കറ്റ് മൾട്ടിപ്പിൾ രീതിയിലൂടെയാണ് ന്യായമായ വിപണിമൂല്യം കണ്ടെത്തിയത്. ഇതിനു പുറമേ, ഐ.ഡി.ബി.ഐയുടെ 2026 മാർച്ച് 31ലെ ഓഡിറ്റ് ചെയ്ത കണക്കുകൾ അടിസ്ഥാനമാക്കി ആസ്തിമൂല്യനിർണയവും നടത്തി. ഭൂമിയും കെട്ടിടങ്ങളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭൗതിക ആസ്തികൾ, ഭൗതികരൂപമില്ലാത്ത ആസ്തികൾ, ബാധ്യതകൾ എന്നിവ പരിഗണിച്ചാണ് ന്യായമായ അറ്റ ആസ്തിമൂല്യം കണ്ടെത്തിയത്. രണ്ടു പ്രൊഫഷണൽ മൂല്യനിർണയ ഏജൻസികൾ ഈ രണ്ടു സ്വതന്ത്ര രീതികളിലൂടെ കണക്കാക്കിയ മൂല്യങ്ങളുടെ ശരാശരി ഓഹരിയൊന്നിന് 75.99 രൂപയായിരുന്നു. യോഗ്യമായ ലേലപ്രസ്താവങ്ങൾ വിലയിരുത്താനുള്ള മാനദണ്ഡമായി ഈ വില സ്വീകരിച്ചു. വിജയിച്ച കമ്പനി വാഗ്ദാനം ചെയ്ത മികച്ച വില ഓഹരിയൊന്നിന് 81 രൂപയാണ്. ഇത് ശരാശരി മാനദണ്ഡവിലയേക്കാളും രണ്ടു സ്വതന്ത്ര ഏജൻസികളും പ്രത്യേകം കണക്കാക്കിയ ന്യായവിലകളേക്കാളും കൂടുതലായതിനാൽ ന്യായമാണെന്ന് വിലയിരുത്തി അംഗീകരിച്ചു.
റിസർവ് ബാങ്കിന് രേഖകളും തുടർപദ്ധതിയും നൽകണം
വിജയിച്ച കമ്പനി താൽപ്പര്യപത്ര ഘട്ടത്തിൽ നടത്തിയ യോഗ്യതാ പരിശോധനയ്ക്ക് അനുസൃതമായി സ്വന്തം യോഗ്യത തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ റിസർവ് ബാങ്കിന് സമർപ്പിക്കണം. അന്ന് നിർദേശിച്ച നിയന്ത്രണ വ്യവസ്ഥകൾ എങ്ങനെ പാലിക്കുമെന്നതിനുള്ള പ്രവർത്തനപദ്ധതിയും നൽകണം. ഈ നടപടികൾ പൂർത്തിയായി ഇടപാട് നടപ്പായാൽ രാജ്യത്തിന്റെ ധനകാര്യ മേഖലയിലെ ഇതുവരെയുള്ള ഏറ്റവും വലിയ നേരിട്ടുള്ള വിദേശ നിക്ഷേപമാകും ഇത്. കേന്ദ്രസർക്കാരിന് ശേഷിക്കുന്ന, ബാങ്കിന്റെ ആകെ ഓഹരികളുടെ 15 ശതമാനം വരുന്ന വിഹിതത്തിൽനിന്ന് ന്യൂനപക്ഷ ഓഹരികൾ തുറന്ന വിപണിയിലൂടെ വിൽക്കാനുള്ള അധികാരവും ബദൽ സംവിധാനത്തിന് മന്ത്രിസഭാ സമിതി നൽകി. നിശ്ചിത പ്രവർത്തന നടപടിക്രമം അനുസരിച്ചായിരിക്കും വിൽപ്പന. അതേസമയം, നിയന്ത്രണ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നിർദേശങ്ങൾ പാലിച്ചുകൊണ്ട് സ്വന്തം ആഭ്യന്തര നടപടിക്രമങ്ങൾ അനുസരിച്ച് ശേഷിക്കുന്ന ഓഹരികൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ എൽ.ഐ.സിക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ടാകും.
.
Disclaimer: The information published on Samadarsi.com is provided for general news, informational, educational, and public awareness purposes only. While every reasonable effort is made to ensure the accuracy, reliability, and timeliness of the content, Samadarsi Communication LLP does not guarantee that all published information is free from errors, omissions, or inaccuracies. The views and opinions expressed in opinion articles, guest columns, interviews, and reader comments are solely those of the respective authors and do not necessarily reflect the views of Samadarsi Communication LLP. Readers are encouraged to independently verify any information before making financial, legal, medical, political, or personal decisions based on the content published on this website. Samadarsi.com reserves the right to update, modify, correct, or remove any content at any time without prior notice. Any links to external websites are provided solely for the convenience of users, and we do not endorse or accept responsibility for the content, security, accuracy, or privacy practices of such third-party websites. All trademarks, logos, images, and other copyrighted materials appearing on this website remain the property of their respective owners.
