മുംബൈ, 2026 സെപ്റ്റംബർ 13-

മഹാരാഷ്ട്ര ഫ്രീഡം ഓഫ് റിലീജിയൻ ആക്ട് 2026 മതസ്വാതന്ത്ര്യം, സ്വകാര്യത, വ്യക്തിയുടെ തീരുമാനസ്വാതന്ത്ര്യം തുടങ്ങിയ മൗലികാവകാശങ്ങൾ ലംഘിക്കുന്നുവെന്ന് ആരോപിച്ച് ബോംബെ ഹൈക്കോടതിയിൽ ഹർജി. മൗലാന ഹലീമുള്ള ഫാറൂഖ് അഹമ്മദ് ഖാനാണ് മഹാരാഷ്ട്ര സർക്കാരിനെതിരെ ഹർജി നൽകിയത്. അഭിഭാഷകൻ അബ്ദുൽ മതീൻ ഷെയ്ഖ് മുഖേനയാണ് നിയമത്തിന്റെ ഭരണഘടനാസാധുത ചോദ്യം ചെയ്തത്. ഹർജി ഇതുവരെ കോടതി പരിഗണിച്ച് ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചിട്ടില്ല. 2026 സെപ്റ്റംബർ 12ലെ റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം അടുത്ത ആഴ്ച ഹർജി പരിഗണനയ്ക്ക് വരാനാണ് സാധ്യത. അതിനാൽ ഇത് കോടതി വിധിയോ ഇടക്കാല ഉത്തരവോ അല്ല, നിയമത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തുള്ള ഹർജിയാണ്.

നിയമത്തിലെ അഞ്ച് പ്രധാന വകുപ്പുകൾ മൗലികാവകാശങ്ങൾ ലംഘിക്കുന്നുവെന്ന് ഹർജിക്കാരൻ

നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 2(എ), 3, 6, 7, 9 എന്നിവയാണ് പ്രധാനമായും ചോദ്യം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ഭരണഘടന ഉറപ്പുനൽകുന്ന സമത്വം, അഭിപ്രായപ്രകടന സ്വാതന്ത്ര്യം, സംഘടനാ സ്വാതന്ത്ര്യം, ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം, മതസ്വാതന്ത്ര്യം, മതകാര്യങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാനുള്ള അവകാശം, ന്യൂനപക്ഷ അവകാശങ്ങൾ എന്നിവ ഈ വ്യവസ്ഥകൾ ലംഘിക്കുന്നുവെന്നാണ് ഹർജിയിലെ വാദം. ബലം, വഞ്ചന, നിർബന്ധം എന്നിവയിലൂടെയുള്ള മതപരിവർത്തനം തടയാൻ സർക്കാരിന് നിയമം കൊണ്ടുവരാമെങ്കിലും നിലവിലെ വ്യവസ്ഥകൾ അതിനപ്പുറത്തേക്ക് പോകുന്നുവെന്നാണ് ആരോപണം.

‘മെച്ചപ്പെട്ട ജീവിതശൈലി’, ‘ദൈവിക രോഗശാന്തി’ എന്നിവയും പ്രലോഭനത്തിന്റെ നിർവചനത്തിൽ

നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 2(എ)യിൽ ‘പ്രലോഭനം’ എന്നതിന് നൽകിയ നിർവചനം വളരെ വിശാലവും അവ്യക്തവുമാണെന്നാണ് ഹർജിക്കാരന്റെ പ്രധാന വാദം. ‘മെച്ചപ്പെട്ട ജീവിതശൈലി’, ‘ദൈവിക രോഗശാന്തി’ തുടങ്ങിയ പ്രയോഗങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടെന്ന് ഹർജിയിൽ പറയുന്നു. ഇതുമൂലം സാധാരണ മതപ്രചാരണം, ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സഹായം തുടങ്ങിയവ പോലും ക്രിമിനൽ നടപടിയുടെ പരിധിയിലെത്താൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നാണ് ആരോപണം.

സ്വമേധയാ മതം മാറുന്നതും ക്രിമിനൽ നടപടിയിലേക്ക് എത്താമെന്ന് ആരോപണം

ബലപ്രയോഗമോ വഞ്ചനയോ നിർബന്ധമോ ഇല്ലാത്ത സാഹചര്യത്തിലും സ്വമേധയാ നടത്തുന്ന മതപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങളും മതപരിവർത്തനവും നിയമത്തിന്റെ ചില വ്യവസ്ഥകൾ പ്രകാരം ക്രിമിനൽ നടപടിയിലേക്ക് എത്താമെന്നാണ് ഹർജിയിലെ മറ്റൊരു വാദം. പ്രായപൂർത്തിയായ ഒരാൾക്ക് വിശ്വാസം സംബന്ധിച്ച് അറിവോടെയും സ്വമേധയാ തീരുമാനമെടുക്കാനുള്ള അവകാശം ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 25 സംരക്ഷിക്കുന്നുവെന്നും ഹർജിക്കാരൻ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.

മതം മാറുന്നതിന് മുൻകൂർ വിവരം നൽകണമെന്ന വ്യവസ്ഥ സ്വകാര്യതയിലേക്കുള്ള കടന്നുകയറ്റമെന്ന് ഹർജി

വകുപ്പ് 6, 7 എന്നിവ പ്രകാരം മതപരിവർത്തനത്തിന് മുമ്പ് വിവരം നൽകുകയും സർക്കാർ അധികൃതരുടെ പരിശോധനയ്ക്ക് വ്യക്തിയുടെ തീരുമാനം വിധേയമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് സ്വകാര്യത, അന്തസ്സ്, വ്യക്തിപരമായ തീരുമാനസ്വാതന്ത്ര്യം എന്നിവയിൽ ഇടപെടുന്നതാണെന്നാണ് ഹർജിയിലെ ആരോപണം. ഒരു മതത്തിൽ തുടരുക, മറ്റൊരു മതം സ്വീകരിക്കുക, മതം മാറുക തുടങ്ങിയ തീരുമാനങ്ങൾ വ്യക്തിയുടെ മനഃസാക്ഷിയുമായും വ്യക്തിത്വവുമായും നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടതാണെന്നാണ് വാദം.

അവ്യക്തമായ വ്യവസ്ഥകൾക്കൊപ്പം കടുത്ത ശിക്ഷയും വരുന്നത് ദുരുപയോഗത്തിന് വഴിയൊരുക്കുമെന്ന് വാദം

വകുപ്പ് 9 പ്രകാരമുള്ള ശിക്ഷാവ്യവസ്ഥയും ഹർജിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവ്യക്തവും വളരെ വിശാലവുമായ വ്യവസ്ഥകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ക്രിമിനൽ ഉത്തരവാദിത്തവും കടുത്ത ശിക്ഷയും ചുമത്തുന്നത് നിയമം ഏകപക്ഷീയമായി നടപ്പാക്കാനുള്ള സാധ്യത സൃഷ്ടിക്കുമെന്നാണ് ആരോപണം. മതസ്വാതന്ത്ര്യം ഉൾപ്പെടെയുള്ള മൗലികാവകാശങ്ങൾ വിനിയോഗിക്കുന്നതിൽ ഇത് ഭയം സൃഷ്ടിക്കുമെന്നും ഹർജിക്കാരൻ പറയുന്നു.

നിയമം റദ്ദാക്കണം; അല്ലെങ്കിൽ ബലവും വഞ്ചനയും ഉൾപ്പെട്ട കേസുകളിലേക്ക് മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തണം

മഹാരാഷ്ട്ര ഫ്രീഡം ഓഫ് റിലീജിയൻ ആക്ടിലെ ചോദ്യം ചെയ്ത വ്യവസ്ഥകൾ ഭരണഘടനയുടെ മൂന്നാം ഭാഗത്തിലെ മൗലികാവകാശങ്ങൾ ലംഘിക്കുന്ന പരിധിയിൽ ഭരണഘടനാവിരുദ്ധവും അസാധുവുമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കണമെന്നാണ് പ്രധാന ആവശ്യം. പകരമായി, യഥാർഥ ബലപ്രയോഗം, വഞ്ചന, നിർബന്ധം തുടങ്ങിയവ മൂലം വ്യക്തിയുടെ സ്വതന്ത്രവും അറിവോടെയുള്ളതുമായ സമ്മതം ഇല്ലാതാകുന്ന മതപരിവർത്തനങ്ങളിൽ മാത്രം ഈ വകുപ്പുകൾ ബാധകമാകുന്ന രീതിയിൽ അവയെ പരിമിതമായി വ്യാഖ്യാനിക്കണമെന്നും ഹർജിയിൽ ആവശ്യപ്പെടുന്നു.

നിയമത്തിന്റെ പ്രാബല്യത്തിൽ ഇപ്പോൾ മാറ്റമില്ല; ഹൈക്കോടതി നിലപാട് ഇനി നിർണായകം

ഹർജി സമർപ്പിച്ചതുകൊണ്ടുമാത്രം മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നിയമത്തിന്റെ പ്രാബല്യം ഇല്ലാതായിട്ടില്ല. നിയമം സ്റ്റേ ചെയ്തതായോ ഏതെങ്കിലും വകുപ്പ് റദ്ദാക്കിയതായോ ലഭ്യമായ റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നില്ല. ഹർജി കോടതി പരിഗണിച്ച് ഇടക്കാലമോ അന്തിമമോ ആയ ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചശേഷമേ നിയമത്തിന്റെ നിലവിലെ പ്രാബല്യത്തിൽ മാറ്റമുണ്ടാകൂ.

മതസ്വാതന്ത്ര്യവും വ്യക്തിയുടെ സ്വകാര്യ തീരുമാനവും എത്രത്തോളം നിയന്ത്രിക്കാമെന്നത് ഹൈക്കോടതിയുടെ പരിഗണനയിലേക്ക്

ഹർജി പരിഗണനയ്ക്കെത്തുമ്പോൾ ബലം, വഞ്ചന, നിർബന്ധം എന്നിവയിലൂടെയുള്ള മതപരിവർത്തനം തടയാനുള്ള സംസ്ഥാനത്തിന്റെ അധികാരവും വ്യക്തിയുടെ മതസ്വാതന്ത്ര്യം, സ്വകാര്യത, മനഃസാക്ഷി, തീരുമാനസ്വാതന്ത്ര്യം തുടങ്ങിയ അവകാശങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ഭരണഘടനാപരമായ പരിധിയാണ് പ്രധാനമായി ഉയരുക. എന്നാൽ ഈ വിഷയങ്ങളിൽ ബോംബെ ഹൈക്കോടതി ഇതുവരെ നിലപാട് പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല. അതിനാൽ ഹർജിക്കാരന്റെ ആരോപണങ്ങളെ കോടതി കണ്ടെത്തലായി കാണാനാവില്ല.