കട്ടക്ക്, 2026 സെപ്റ്റംബർ 1-
അറസ്റ്റിന്റെ കാരണം അറിയാനുള്ള ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശം മിഹിർ രാജേഷ് ഷാ വിധിയിലൂടെ പുതുതായി സൃഷ്ടിച്ചതല്ലെന്ന് ഒഡിഷ ഹൈക്കോടതി 2026 ഓഗസ്റ്റ് 31ന് വ്യക്തമാക്കി. മുൻ എംഎൽഎ വിക്രം കുമാർ പാണ്ഡ നൽകിയ ജാമ്യാപേക്ഷയിലാണ് ജസ്റ്റിസ് ആദിത്യ കുമാർ മൊഹപാത്രയുടെ ഉത്തരവ്. ഒഡിഷ സംസ്ഥാനവും പരാതിക്കാരനായ കൊല്ലപ്പെട്ടയാളുടെ സഹോദരനുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ.
വിക്രം പാണ്ഡയ്ക്കായി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകരായ അശോക് കുമാർ പരിജ, സുബീർ പാലിത് എന്നിവർക്കൊപ്പം പി.കെ. ദാഷ്, ശൈലജ നന്ദൻ ദാസ്, എ. ആചാര്യ എന്നിവർ ഹാജരായി. സംസ്ഥാനത്തിനായി അഡീഷണൽ ഗവൺമെന്റ് അഭിഭാഷകൻ പാർഥ സാരഥി നായക്കും പരാതിക്കാരനായി ബിജയ് കുമാർ രഗഡയും ഹാജരായി.
മിഹിർ രാജേഷ് ഷാ വിധി പിന്നീടാണെന്ന വാദം തള്ളി
വിക്രം പാണ്ഡയെ 2025 ഒക്ടോബർ 22നാണ് പൊലീസ് അറസ്റ്റ് ചെയ്തത്. അറസ്റ്റിന്റെ കാരണം രേഖാമൂലം നൽകണമെന്ന നടപടിക്രമം സുപ്രീംകോടതി 2025 നവംബർ 6ലെ മിഹിർ രാജേഷ് ഷാ വിധിയിലാണ് വ്യക്തമാക്കിയതെന്നും അതിനാൽ മുൻകാല അറസ്റ്റിന് അത് ബാധകമല്ലെന്നുമായിരുന്നു സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വാദം.
എന്നാൽ ഭരണഘടനയുടെ ഇരുപത്തിരണ്ടാം അനുച്ഛേദം ഉറപ്പുനൽകുന്ന അവകാശം മിഹിർ രാജേഷ് ഷാ വിധിക്ക് മുമ്പുതന്നെ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. സുപ്രീംകോടതി പിന്നീട് പറഞ്ഞ നടപടിക്രമത്തിന്റെ ഭാവികാല പ്രാബല്യം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി അടിസ്ഥാന അവകാശത്തിന്റെ ലംഘനത്തെ ന്യായീകരിക്കാനാകില്ലെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു.
അറസ്റ്റിന്റെ കൃത്യമായ കാരണം അറിയിച്ചെന്ന് തെളിയിക്കാനായില്ല
അറസ്റ്റുരേഖയിൽ കാരണം രേഖപ്പെടുത്തേണ്ട ഭാഗത്ത് ‘മുകളിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ കേസിന്റെ ബലത്തിൽ’ എന്നു മാത്രമായിരുന്നു പൊലീസ് എഴുതിയത്. ഇത് പാണ്ഡയെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യാനുള്ള വ്യക്തിഗതവും കൃത്യവുമായ കാരണങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നില്ലെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി. കാരണം രേഖാമൂലം കൈമാറിയതായി തെളിയിക്കുന്ന മറ്റൊരു രേഖയും ഹാജരാക്കിയില്ല.
കാരണം ഒഡിയ ഭാഷയിൽ വാക്കാൽ അറിയിച്ചെന്നും അറസ്റ്റുരേഖയിൽ ഒപ്പിടാൻ പാണ്ഡ വിസമ്മതിച്ചെന്നും സർക്കാർ വാദിച്ചു. പാണ്ഡയുടെ പിതാവിനെ ഫോണിൽ വിവരമറിയിച്ചെന്നും രേഖകൾ സ്വീകരിക്കാൻ അദ്ദേഹം തയ്യാറായില്ലെന്നും അറിയിച്ചു. എന്നാൽ ഈ വാദങ്ങൾ സ്ഥിരീകരിക്കുന്ന രേഖാമൂലമുള്ള തെളിവില്ലെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി.
ഭരണഘടനയും നാഗരിക സുരക്ഷാ സംഹിതയും ലംഘിച്ചെന്ന് കണ്ടെത്തൽ
അറസ്റ്റിലായ വ്യക്തിക്ക് കാരണം അറിയാനുള്ള അവകാശം ഭരണഘടനയുടെ ഇരുപത്തിരണ്ടാം അനുച്ഛേദം ഉറപ്പുനൽകുന്നതാണ്. ഭാരതീയ നാഗരിക സുരക്ഷാ സംഹിതയിലെ നാൽപ്പത്തിയേഴ്, നാൽപ്പത്തെട്ട്, അറുപത്തിരണ്ട് വകുപ്പുകളും ഈ സംരക്ഷണത്തിന് നിയമപരമായ പിന്തുണ നൽകുന്നു. അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥർ ഈ നിർബന്ധിത ബാധ്യത പാലിച്ചില്ലെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു.
പീതബാസ് പാണ്ഡ വധക്കേസിലാണ് അറസ്റ്റ്
അഭിഭാഷകനും ഒഡിഷ സംസ്ഥാന ബാർ കൗൺസിൽ മുൻ അംഗവുമായ പീതബാസ് പാണ്ഡയെ 2025 ഒക്ടോബർ 6ന് രാത്രിയാണ് വെടിവച്ചുകൊന്നത്. ബൈക്കിലെത്തിയ രണ്ടുപേർ വീടിലേക്ക് മടങ്ങുകയായിരുന്ന പാണ്ഡയ്ക്കുനേരെ അടുത്തുനിന്ന് വെടിയുതിർക്കുകയായിരുന്നു. കൂട്ടുപ്രതികളുടെ കുറ്റസമ്മതമൊഴികളും സാഹചര്യത്തെളിവുകളും അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് വിക്രം പാണ്ഡയെ കേസിൽ പ്രതിചേർത്തത്.
വിക്രം പാണ്ഡയ്ക്ക് വ്യവസ്ഥകളോടെ ജാമ്യം
അറസ്റ്റിന്റെ കാരണം ഫലപ്രദമായി അറിയിക്കാത്തത് ഭരണഘടനാപരമായ സംരക്ഷണത്തിന്റെ ലംഘനമാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയ കോടതി വിക്രം പാണ്ഡയ്ക്ക് ജാമ്യം അനുവദിച്ചു. വിചാരണക്കോടതി നിശ്ചയിക്കുന്ന വ്യവസ്ഥകൾ പാലിക്കണം. സാക്ഷികളെയോ പരാതിക്കാരനെയോ കൊല്ലപ്പെട്ടയാളുടെ കുടുംബത്തെയോ ഭീഷണിപ്പെടുത്താനും സ്വാധീനിക്കാനും പാടില്ലെന്നും ഉത്തരവിട്ടു.
പഴയ അറസ്റ്റുകളിലും ഭരണഘടനാപരമായ സംരക്ഷണം പരിശോധിക്കണം
മിഹിർ രാജേഷ് ഷാ വിധിക്ക് മുമ്പ് നടന്ന അറസ്റ്റാണെന്ന കാരണംകൊണ്ട് ഇരുപത്തിരണ്ടാം അനുച്ഛേദത്തിലെ അവകാശം നിഷേധിക്കാനാകില്ലെന്നാണ് ഉത്തരവിന്റെ സംസ്ഥാനതല നിയമവ്യാഖ്യാനം. വസ്തുതാപരമായി നോക്കുമ്പോൾ പാണ്ഡയുടെ അറസ്റ്റിലെ നടപടിക്രമലംഘനമാണ് ജാമ്യത്തിന് വഴിവച്ചത്. അറസ്റ്റിന്റെ കാരണം വ്യക്തമായി അറിയിച്ചെന്ന് തെളിയിക്കാനുള്ള ബാധ്യത അന്വേഷണസംഘത്തിനുണ്ടെന്ന നിലപാടും വിധി ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു.