ന്യൂഡൽഹി, ഓഗസ്റ്റ് 20-

ഉത്തർപ്രദേശ് ഗുണ്ടാ-സാമൂഹികവിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തടയൽ നിയമം, 1986 പ്രത്യേകമായൊരു ക്രിമിനൽ കുറ്റം സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ലെന്നും അതിനാൽ നിയമത്തിന്റെ നിലവിലെ വ്യവസ്ഥകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള നടപടികൾ നിലനിൽക്കില്ലെന്നും സുപ്രീംകോടതി 2026 ഓഗസ്റ്റ് 20ന് വിധിച്ചു. ജസ്റ്റിസുമാരായ ജെ. ബി. പർദിവാല, കെ. വിനോദ് ചന്ദ്രൻ എന്നിവരുടെ ബെഞ്ചാണ് ശിവ് പ്രതാപ് സിങ് എന്ന ചിനു, ഹിമാൻഷു ശ്രീവാസ്തവ എന്നിവർ നൽകിയ രണ്ട് അപ്പീലുകൾ അനുവദിച്ചത്. വിധി എഴുതിയത് ജസ്റ്റിസ് കെ. വിനോദ് ചന്ദ്രനാണ്. ശിവ് പ്രതാപ് സിങ്ങിനായി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ശൈലേഷ് മഡിയാൽ, വികാഷ് ചന്ദ്ര ശുക്ല, സിദ്ധാർഥ് റിലാൻ, ഇഷ ബർഷിലിയ, ലക്ഷ്യ എസ്. പാണ്ഡെ എന്നിവരും ഹിമാൻഷു ശ്രീവാസ്തവയ്ക്കായി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ അത്താവു റഹ്മാൻ മസൂദി, പ്രഭാത് കുമാർ റായ്, ക്രിസ്റ്റഫർ ഡിസൂസ, പവൻ എന്നിവരും ഹാജരായി. എതിർകക്ഷികൾക്കായി അങ്കിത് ഗോയൽ, ഭവർപാൽ സിങ് ജാദോൻ, ഡോ. വിജേന്ദ്ര സിങ്, അപൂർവ സിങ്, സൗമ്യ ചൗഹാൻ എന്നിവരാണ് ഹാജരായത്.

ഗുണ്ടയെന്ന് നിർവചിച്ചു; പക്ഷേ എന്താണ് കുറ്റമെന്ന് നിയമം പറയുന്നില്ല

1986ലെ നിയമത്തിലെ രണ്ടാം വകുപ്പ് ‘ഗ്യാങ്’, ‘ഗ്യാങ്സ്റ്റർ’ എന്നിവയെ നിർവചിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും ശിക്ഷിക്കാവുന്ന സ്വതന്ത്രമായ കുറ്റം സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ലെന്നാണ് സുപ്രീംകോടതിയുടെ നിർണായക കണ്ടെത്തൽ. മൂന്നാം വകുപ്പ് ഗുണ്ടയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നയാൾക്ക് കുറഞ്ഞത് രണ്ട് വർഷം മുതൽ പത്ത് വർഷം വരെ തടവും പിഴയും വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ ഏത് പ്രവൃത്തിയാണ് ഈ നിയമപ്രകാരം സ്വതന്ത്രമായ കുറ്റമാകുന്നതെന്ന് നിയമം നിർവചിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. കുറ്റമില്ലാതെ ശിക്ഷയില്ലെന്ന ഭരണഘടനയുടെ ഇരുപതാം അനുച്ഛേദത്തിലെ അടിസ്ഥാനതത്വമാണ് കോടതി പ്രയോഗിച്ചത്.

പൊലീസ് തയ്യാറാക്കുന്ന ഗ്യാങ് ചാർട്ട് ശിക്ഷയുടെ അടിസ്ഥാനമാക്കാനാവില്ല

2021ലെ ചട്ടങ്ങൾ പ്രകാരം പൊലീസ് സ്റ്റേഷൻ തലത്തിൽ തയ്യാറാക്കി ഉന്നത പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരും ജില്ലാ ഭരണകൂടവും അംഗീകരിക്കുന്ന ഗ്യാങ് ചാർട്ടാണ് ഒരാളെ ഗുണ്ടയായി കണക്കാക്കുന്നതിനുള്ള അടിസ്ഥാനം. എന്നാൽ കുറ്റം സൃഷ്ടിക്കുക എന്നത് നിയമനിർമാണസഭയുടെ ചുമതലയാണെന്നും ചട്ടങ്ങളിലൂടെ ഭരണകൂടത്തിന് അത് ചെയ്യാനാവില്ലെന്നും സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. നിയമം നൽകാത്ത അധികാരം ചട്ടങ്ങൾ ഏറ്റെടുക്കുകയാണെന്നും ഇത് ഭരണകൂടത്തിന് നിയന്ത്രണമില്ലാത്ത അധികാരം നൽകുമെന്നും കോടതി കണ്ടെത്തി.

ഗ്യാങ് ചാർട്ടിൽ പേര് വന്നാൽ അറസ്റ്റും വിചാരണയും ശിക്ഷയും; സംവിധാനത്തെ രൂക്ഷമായി വിമർശിച്ച് കോടതി

ഗ്യാങ് ചാർട്ടിൽ ഉൾപ്പെട്ടതിന്റെ പേരിൽ ഒരാളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യാനും ദീർഘകാലം കസ്റ്റഡിയിൽ വയ്ക്കാനും പിന്നീട് അതേ പദവിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിചാരണയും ശിക്ഷയും നേരിടേണ്ടിവരാനും നിയമം വഴിയൊരുക്കുന്നതായി കോടതി വിലയിരുത്തി. യഥാർഥ കുറ്റത്തിന് മറ്റൊരു നിയമപ്രകാരം പ്രതി പിന്നീട് കുറ്റവിമുക്തനായാലും ഗുണ്ടയെന്ന പദവിയുടെ പേരിലുള്ള ശിക്ഷ ഒഴിവാകാത്ത സാഹചര്യം ഉണ്ടാകാമെന്നും ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. കുറ്റം സൃഷ്ടിക്കാതെ ശിക്ഷയിലേക്ക് നയിക്കുന്ന ഇത്തരം സംവിധാനം നീതിന്യായ മനസ്സാക്ഷിയെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തുന്നില്ലെന്നാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്.

അഭിഭാഷകരായ ശിവ് പ്രതാപ് സിങ്ങിനും ഹിമാൻഷു ശ്രീവാസ്തവയ്ക്കുമെതിരായ കേസുകളാണ് വിധിയിലേക്ക് നയിച്ചത്

ഫത്തേഗഢ് ബാർ അസോസിയേഷൻ തിരഞ്ഞെടുപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തർക്കങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് അഭിഭാഷകനായ ശിവ് പ്രതാപ് സിങ്ങിനെതിരെ 2024 ഫെബ്രുവരി 13ന് ഗുണ്ടാനിയമപ്രകാരം എഫ്‌ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്തത്. സഞ്ജീവ് പരിയ, ഡോ. അനുപം ദുബെ എന്നിവർക്കൊപ്പം ശിവ് പ്രതാപ് സിങ്ങിനെയും ഗ്യാങ് ചാർട്ടിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി. 2025 ഫെബ്രുവരി 12ന് കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ചു. രണ്ടാമത്തെ കേസിൽ ഹിമാൻഷു ശ്രീവാസ്തവയ്ക്കും കുടുംബാംഗങ്ങൾക്കുമെതിരെ 2022 സെപ്റ്റംബർ 30ന് ഗുണ്ടാനിയമപ്രകാരം കേസ് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിരുന്നു; 2023 ഡിസംബർ അഞ്ചിന് കുറ്റപത്രവും നൽകി. ഇവ റദ്ദാക്കണമെന്ന ആവശ്യം അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതിയിൽ വിജയിക്കാതിരുന്നതോടെയാണ് സുപ്രീംകോടതിയെ സമീപിച്ചത്.

രണ്ട് ഗുണ്ടാനിയമ കേസുകളും പൂർണമായി റദ്ദാക്കി; കസ്റ്റഡിയിലുള്ള അപ്പീലുകാർക്ക് മോചനം

ശിവ് പ്രതാപ് സിങ്ങിനെതിരായ 2024ലെ 41-ാം നമ്പർ എഫ്‌ഐആറിൽ നിന്നുള്ള 2025ലെ ഒന്നാം നമ്പർ കുറ്റപത്രവും ഹിമാൻഷു ശ്രീവാസ്തവയുടെ കേസിലെ 2022ലെ 740-ാം നമ്പർ എഫ്‌ഐആറിൽ നിന്നുള്ള 2024ലെ 73-ാം നമ്പർ സെഷൻസ് കേസും സുപ്രീംകോടതി റദ്ദാക്കി. മറ്റൊരു കേസിൽ ആവശ്യമില്ലെങ്കിൽ കസ്റ്റഡിയിലുള്ള അപ്പീലുകാരെ ഉടൻ മോചിപ്പിക്കണമെന്നും നിലവിലുള്ള ജാമ്യബോണ്ടുകൾ റദ്ദാകുമെന്നും കോടതി ഉത്തരവിട്ടു.

ഗുണ്ടാനിയമം ഭരണഘടനാവിരുദ്ധമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടില്ല; മറ്റ് ക്രിമിനൽ കേസുകൾ തുടരും

വിധിയുടെ പരിധി സുപ്രീംകോടതി പ്രത്യേകം വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. 1986ലെ നിയമത്തിന്റെ ഭരണഘടനാ സാധുത കോടതി അന്തിമമായി തീരുമാനിച്ചിട്ടില്ല. അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി ഫുൾ ബെഞ്ച് നേരത്തെ തള്ളിയ ഭരണഘടനാ എതിർപ്പുകളും സുപ്രീംകോടതി അംഗീകരിക്കുകയോ നിരസിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ല. നിലവിലുള്ള നിയമത്തിൽ സ്വതന്ത്രമായ കുറ്റം സൃഷ്ടിക്കാത്തതിനാലാണ് നിയമത്തെ പ്രായോഗികമായി ജന്മനാ പ്രവർത്തനരഹിതമെന്ന് കോടതി വിശേഷിപ്പിച്ചത്. ഇന്ത്യൻ ശിക്ഷാനിയമമോ മറ്റ് ശിക്ഷാനിയമങ്ങളോ പ്രകാരം ചുമത്തിയ കുറ്റങ്ങൾ ഈ വിധിയാൽ ഇല്ലാതാകില്ലെന്നും അവ അതത് നിയമപ്രകാരം തുടരുമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

യുപിയിലെ ഗുണ്ടാനിയമ നടപടികൾക്ക് നിർണായക മാറ്റം; കുറ്റം നിയമത്തിൽ തന്നെയുണ്ടാകണമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി

സുപ്രീംകോടതിയുടെ വിധിയായതിനാൽ കുറ്റനിയമത്തിലെ ഈ വ്യാഖ്യാനത്തിന് രാജ്യവ്യാപകമായ പ്രിസിഡന്റ് മൂല്യമുണ്ട്. എന്നാൽ നേരിട്ടുള്ള ഫലം ഉത്തർപ്രദേശിലെ 1986ലെ ഗുണ്ടാനിയമത്തിനാണ്. നിലവിലെ വ്യവസ്ഥകളിൽ ഈ നിയമം സ്വതന്ത്രമായ കുറ്റം സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ലെന്നും അതുപ്രകാരമുള്ള നടപടികൾ നിലനിൽക്കില്ലെന്നുമാണ് കോടതി പ്രഖ്യാപിച്ചത്. ഭരണകൂടം തയ്യാറാക്കുന്ന ഗ്യാങ് ചാർട്ട് മാത്രം ക്രിമിനൽ കുറ്റത്തിന്റെയും ശിക്ഷയുടെയും അടിസ്ഥാനമാകില്ലെന്നതും വിധിയുടെ കാതലാണ്. അതേസമയം അടിസ്ഥാന കുറ്റങ്ങൾക്ക് മറ്റ് ശിക്ഷാനിയമങ്ങൾ പ്രകാരമുള്ള അന്വേഷണം, വിചാരണ, ശിക്ഷ എന്നിവയ്ക്ക് വിധി തടസ്സമല്ല.