ന്യൂഡൽഹി, 2026 ഓഗസ്റ്റ് 19 –

മുതിർന്ന പൗരന്റെ പരിപാലനവും സംരക്ഷണവും അന്തസ്സും ഉറപ്പാക്കാൻ ആവശ്യമെങ്കിൽ അവരുടെ സ്വത്തിൽനിന്ന് മക്കളെ ഒഴിപ്പിക്കാൻ മാതാപിതാക്കളുടെയും മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെയും പരിപാലന-ക്ഷേമ നിയമപ്രകാരമുള്ള ട്രൈബ്യൂണലിന് അധികാരമുണ്ടെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. ജസ്റ്റിസുമാരായ പി. എസ്. നരസിംഹ, അലോക് അരാധെ എന്നിവരുടെ ബെഞ്ചാണ് രവി കാന്ത് ഗുപ്ത നൽകിയ അപ്പീൽ അനുവദിച്ചത്. ഉത്തർപ്രദേശ് സംസ്ഥാനവും മറ്റുള്ളവരുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ആർ. ആനന്ദ് പത്മനാഭൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള അഭിഭാഷകരും എതിർകക്ഷികൾക്കുവേണ്ടി തന്മയ അഗർവാൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള അഭിഭാഷകരും ഹാജരായി. മകനെയും ഭാര്യയെയും വീട്ടിൽനിന്ന് ഒഴിപ്പിക്കാനുള്ള ട്രൈബ്യൂണൽ നടപടി റദ്ദാക്കിയ അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവ് സുപ്രീംകോടതി മാറ്റിവച്ചു.

സ്വന്തമായി സമ്പാദിച്ച വീട്ടിൽനിന്ന് മകനെ ഒഴിപ്പിക്കണമെന്ന ആവശ്യവുമായി പിതാവ്

ലഖ്നൗവിലെ വികാസ് നഗറിലുള്ള താമസവീടിന്റെ ഉടമയായ രവി കാന്ത് ഗുപ്തയാണ് കേസ് നൽകിയത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ 81 വയസ്സുള്ള അമ്മയ്ക്ക് വീട്ടിൽനിന്ന് മാറി വൃദ്ധസദനത്തിൽ താമസിക്കേണ്ടിവന്നെന്നാണ് കേസിലെ ആരോപണം. ഇതിനെത്തുടർന്ന് 2022 ജൂൺ 5ന് ഗുപ്ത മകനെ ഒഴിപ്പിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് ജില്ലാ മജിസ്ട്രേറ്റിനെ സമീപിച്ചു.

2022 നവംബർ 15ലെ ഉത്തരവിൽ വീട് ഗുപ്ത സ്വന്തമായി സമ്പാദിച്ചതാണെന്ന് സബ് ഡിവിഷണൽ മജിസ്ട്രേറ്റ് കണ്ടെത്തി. മകൻ തന്റെ മുത്തശ്ശിയെ വീട്ടിൽ താമസിക്കാൻ അനുവദിച്ചില്ലെന്നും പ്രശ്നങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചെന്നും രേഖപ്പെടുത്തി. തുടർന്ന് മകനെ ഒഴിപ്പിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു. 2023 ഓഗസ്റ്റ് 9ന് ജില്ലാ മജിസ്ട്രേറ്റ് ഈ തീരുമാനം ശരിവയ്ക്കുകയും മകനോടും ഭാര്യയോടും വീട് ഗുപ്തയ്ക്ക് കൈമാറാൻ നിർദേശിക്കുകയും ചെയ്തു.

ഒഴിപ്പിക്കാൻ നിയമത്തിൽ അധികാരമില്ലെന്ന ഹൈക്കോടതി നിലപാട് സുപ്രീംകോടതി തള്ളി

മകനും ഭാര്യയും ഈ ഉത്തരവുകൾ അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്തു. മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെ പരിപാലന-ക്ഷേമ നിയമം അധികാരികൾക്ക് ഒഴിപ്പിക്കൽ ഉത്തരവ് നൽകാനുള്ള അധികാരം നൽകുന്നില്ലെന്ന മുൻവിധിയെ ആശ്രയിച്ചാണ് ഹൈക്കോടതി സബ് ഡിവിഷണൽ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെയും ജില്ലാ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെയും ഉത്തരവുകൾ റദ്ദാക്കിയത്. ഈ സമീപനമാണ് സുപ്രീംകോടതി തെറ്റാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയത്.

മുതിർന്ന പൗരന്റെ ക്ഷേമവും സംരക്ഷണവും ഉറപ്പാക്കാൻ ആവശ്യമെങ്കിൽ ട്രൈബ്യൂണലിന് ഒഴിപ്പിക്കൽ ഉത്തരവ് നൽകാമെന്നത് നിലവിൽ ഉറപ്പിക്കപ്പെട്ട നിയമമാണെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. നിയമത്തിന്റെ ഏഴാം വകുപ്പ് പ്രകാരം രൂപീകരിച്ച ട്രൈബ്യൂണലുകൾക്ക് എട്ടാം വകുപ്പ് പ്രകാരം സിവിൽ കോടതിയുടെ അധികാരങ്ങളോടെ സംക്ഷിപ്ത നടപടിക്രമത്തിൽ അന്വേഷണം നടത്താം. സിവിൽ കോടതികളുടെ അധികാരം ഇരുപത്തിയേഴാം വകുപ്പ് വ്യക്തമായി വിലക്കുന്നുണ്ടെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഒരു നിയമം അധികാരം നൽകുമ്പോൾ അത് ഫലപ്രദമായി നടപ്പാക്കാൻ അനിവാര്യമായ നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാനുള്ള അധികാരവും അതിനൊപ്പം ഉണ്ടാകുമെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

ഒഴിപ്പിക്കൽ പരിപാലനവും സംരക്ഷണവും നടപ്പാക്കാനുള്ള മാർഗമെന്ന് കോടതി

മുതിർന്ന പൗരന്റെ പരിപാലനവും സംരക്ഷണവും ഉറപ്പാക്കാൻ ആവശ്യവും ഉചിതവുമാണെങ്കിൽ ട്രൈബ്യൂണലിന് ഒഴിപ്പിക്കൽ ഉത്തരവ് നൽകാമെന്ന് 2021ലെ എസ്. വനിത കേസിൽ മൂന്നംഗ സുപ്രീംകോടതി ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നതായി കോടതി ഓർമിപ്പിച്ചു. ഒഴിപ്പിക്കൽ എന്നത് പരിപാലനത്തിനും സംരക്ഷണത്തിനുമുള്ള അവകാശം നടപ്പാക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമാകാമെന്നായിരുന്നു ആ തീരുമാനം. 2025ലെ സമ്തോല ദേവി കേസിലും കമലാകാന്ത് മിശ്ര കേസിലും ഇതേ നിലപാട് ആവർത്തിച്ചതായും ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവ് റദ്ദാക്കി; മകനെയും ഭാര്യയെയും ഒഴിപ്പിക്കാനുള്ള നടപടി വീണ്ടും പ്രാബല്യത്തിൽ

രവി കാന്ത് ഗുപ്തയുടെ അപ്പീൽ സുപ്രീംകോടതി അനുവദിച്ചു. ഇതോടെ മകനെയും ഭാര്യയെയും ഗുപ്തയുടെ സ്വത്തിൽനിന്ന് ഒഴിപ്പിക്കാനുള്ള ട്രൈബ്യൂണൽ ഉത്തരവ് ശരിവച്ചു. അതായത്, ട്രൈബ്യൂണലിന് ഒഴിപ്പിക്കൽ ഉത്തരവ് നൽകാൻ അധികാരമില്ലെന്ന അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതിയുടെ നിലപാട് ഈ കേസിൽ നിലനിൽക്കില്ല.

മുതിർന്നവരുടെ അന്തസ്സും സുരക്ഷയും ഉറപ്പാക്കാൻ ട്രൈബ്യൂണലിന്റെ അധികാരം രാജ്യവ്യാപകമായി വീണ്ടും വ്യക്തമാക്കി

നിയമപരമായി, മുതിർന്ന പൗരന്റെ പരിപാലനവും സംരക്ഷണവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് അനിവാര്യമായ സാഹചര്യത്തിൽ ഒഴിപ്പിക്കൽ ഉത്തരവ് നൽകാൻ ട്രൈബ്യൂണലിന് കഴിയുമെന്ന സുപ്രീംകോടതിയുടെ നിലവിലുള്ള വ്യാഖ്യാനമാണ് വിധി വീണ്ടും ഉറപ്പിച്ചത്. സാമൂഹികതലത്തിൽ മുതിർന്നവരുടെ അന്തസ്സും ബഹുമാനവും സുരക്ഷയും സംരക്ഷിക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യവും കോടതി എടുത്തുപറഞ്ഞു. ഭരണഘടനയുടെ 21, 41 അനുച്ഛേദങ്ങളിലെ അന്തസ്സോടെയുള്ള ജീവിതത്തിന്റെയും ദുർബലരുടെ സംരക്ഷണത്തിന്റെയും ആശയങ്ങളുമായി 2007ലെ നിയമത്തെ കോടതി ബന്ധപ്പെടുത്തി. രാജ്യത്തെ കോടതികൾക്കും ട്രൈബ്യൂണലുകൾക്കും ഈ വിഷയത്തിലെ സുപ്രീംകോടതിയുടെ മുൻവിധികൾ പിന്തുടരാനുള്ള നിയമനിലപാട് ഇതോടെ വീണ്ടും വ്യക്തമായി.