ന്യൂഡൽഹി, ജൂലൈ 13-

പാസ്‌പോർട്ടിലെ ജനനത്തീയതി തിരുത്തുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഉത്തർപ്രദേശിലുണ്ടായ തർക്കം, കേന്ദ്ര വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ ആസ്ഥാനം ഡൽഹിയിലാണെന്ന ഒറ്റക്കാരണത്താൽ ഡൽഹി ഹൈക്കോടതിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്യാനാകില്ലെന്ന് വിധി. ജസ്റ്റിസ് ഡോ. സ്വർണ കാന്ത ശർമയാണ് 2026 ജൂലൈ 9-ന് ഈ സുപ്രധാന വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. കേസ് പരിഗണിക്കാൻ ഡൽഹി ഹൈക്കോടതിക്ക് പ്രദേശിക അധികാരപരിധിയില്ലെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ചിന്തൻ അഗ്രവാൾ നൽകിയ ഹർജി കോടതി തള്ളി.

ഹർജിക്കാരന് വേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ മനു പഡാലിയയും കേന്ദ്ര സർക്കാരിനും മറ്റ് എതിർകക്ഷികൾക്കും വേണ്ടി സ്റ്റാൻഡിങ് കൗൺസൽ വിജയ് ജോഷി, സർക്കാർ അഭിഭാഷകൻ വിനയ് കൗശിക് എന്നിവരും ഹാജരായി.

തീയതി തിരുത്തണമെന്ന ആവശ്യം; ഗുണദോഷങ്ങളിലേക്ക് കടക്കാതെ കോടതി

തന്റെ പാസ്‌പോർട്ടിലെ ജനനത്തീയതി തിരുത്തണമെന്നും, ‘കുടിയേറ്റ പരിശോധന ആവശ്യമാണ്’ (ECR) എന്ന നിബന്ധന ഒഴിവാക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടാണ് ചിന്തൻ അഗ്രവാൾ ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 226 പ്രകാരം ഹർജി നൽകിയത്. പാസ്‌പോർട്ട് ഓഫീസിന് അയച്ച നിയമനോട്ടീസിന് 2025 ഓഗസ്റ്റ് 4-ന് ലഭിച്ച മറുപടിയും ഹർജിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്തിരുന്നു. എന്നാൽ, തീയതി തിരുത്താൻ അർഹതയുണ്ടോ ഇല്ലയോ എന്ന കേസിലെ പ്രധാന വിഷയങ്ങളിലേക്ക് കോടതി കടന്നില്ല. പകരം, ഡൽഹി ഹൈക്കോടതിക്ക് ഈ കേസ് പരിഗണിക്കാൻ നിയമപരമായ അധികാരമുണ്ടോ എന്ന ചോദ്യമാണ് ആദ്യം പരിശോധിച്ചത്.

ആഗ്രയിലെ തിരുത്ത് പാസ്‌പോർട്ടിൽ വന്നില്ലെന്ന് ഹർജിക്കാരൻ

2003 നവംബർ 9-ന് ആഗ്രയിലാണ് താൻ ജനിച്ചതെന്നും എന്നാൽ ആദ്യ ജനന സർട്ടിഫിക്കറ്റിൽ 2003 സെപ്റ്റംബർ 9 എന്ന് തെറ്റായി രേഖപ്പെടുത്തിയെന്നുമാണ് ഹർജിക്കാരന്റെ വാദം. പിന്നീട് 2006 ഒക്ടോബർ 28-ന് ആഗ്ര മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ ഈ പിഴവ് തിരുത്തി പുതിയ സർട്ടിഫിക്കറ്റ് നൽകി. എന്നാൽ, 2011-ൽ പാസ്‌പോർട്ടിന് അപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ മാതാപിതാക്കൾ പഴയ സർട്ടിഫിക്കറ്റ് സമർപ്പിച്ചതിനാൽ തെറ്റായ തീയതിയാണ് പാസ്‌പോർട്ടിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയത്. തുടർന്ന് 2016-ലും 2021-ലും ഗാസിയാബാദ് റീജിയണൽ പാസ്‌പോർട്ട് ഓഫീസ് വഴി പാസ്‌പോർട്ട് പുതുക്കിയപ്പോഴും ഈ തെറ്റ് തിരുത്തി നൽകിയില്ലെന്നും ഹർജിയിൽ പറയുന്നു.

ഭരണപരമായ മേൽനോട്ടം മാത്രം പോരെന്ന നിലപാടിൽ കേന്ദ്രം

ഗാസിയാബാദ് റീജിയണൽ പാസ്‌പോർട്ട് ഓഫീസ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത് കേന്ദ്ര വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലാണെന്നും, മന്ത്രാലയത്തിന്റെ ആസ്ഥാനം ഡൽഹിയിലായതിനാൽ ഡൽഹി ഹൈക്കോടതിക്ക് കേസ് പരിഗണിക്കാമെന്നുമായിരുന്നു ഹർജിക്കാരന്റെ വാദം. എന്നാൽ, ജനന സർട്ടിഫിക്കറ്റ് നൽകിയതും തിരുത്തിയതും ആഗ്രയിലെ അധികൃതരാണ്. പാസ്‌പോർട്ട് അനുവദിച്ചതും പുതുക്കിയതും തിരുത്തൽ അപേക്ഷ നിരസിച്ചതുമെല്ലാം ഗാസിയാബാദിലെ പാസ്‌പോർട്ട് ഓഫീസാണ്. ഹർജിക്കാരൻ താമസിക്കുന്നതും ഉത്തർപ്രദേശിലാണ്. അതിനാൽ കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ നിർണായക സംഭവങ്ങളും നടന്നത് ഉത്തർപ്രദേശിലാണെന്ന് കേന്ദ്ര സർക്കാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ഡൽഹിയുമായി ഒരു ബന്ധവുമില്ല; അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിക്കാം

കേസിന് ആസ്പദമായ ഒരു സംഭവവും ഡൽഹിയിൽ നടന്നിട്ടില്ലെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി. വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ ഭരണപരമായ മേൽനോട്ടം കേസ് ഫയൽ ചെയ്യാനുള്ള അടിസ്ഥാന കാരണമായി കാണാനാകില്ല. ഡൽഹിയുമായി നേരിയ ബന്ധം സ്ഥാപിച്ചാൽ പോലും, തർക്കം പരിഹരിക്കാൻ ഏറ്റവും അനുയോജ്യവും സൗകര്യപ്രദവുമായ കോടതി ഏതാണെന്ന മാനദണ്ഡം കൂടി പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

ഡൽഹി ഹൈക്കോടതിയുടെ പരിധിയിൽ വരുന്നതല്ല കേസ് എന്ന കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ പ്രാഥമിക എതിർപ്പ് അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ട് ചിന്തൻ അഗ്രവാളിന്റെ ഹർജി കോടതി തള്ളി. എന്നാൽ, പാസ്‌പോർട്ട് തിരുത്തലുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിയമപരമായ പരിഹാരത്തിനായി അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഉചിതമായ നിയമവേദികളെ സമീപിക്കാൻ ഹർജിക്കാരന് കോടതി പൂർണ്ണ സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. തിരുത്തൽ ആവശ്യം കോടതി തള്ളിയിട്ടില്ലെന്നും, ഡൽഹിയിൽ കേസ് നിലനിൽക്കില്ലെന്ന് മാത്രമാണ് വിധിച്ചതെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

വിധിയുടെ പ്രസക്തി

ഈ വിധിയോടെ, ഉത്തർപ്രദേശിലെ പാസ്‌പോർട്ട് ഓഫീസുകൾ എടുക്കുന്ന തീരുമാനങ്ങൾ ചോദ്യം ചെയ്യേണ്ടത് ആ സംസ്ഥാനത്തെ കോടതികളിലാണെന്ന നിയമനില കൂടുതൽ വ്യക്തമായി. മന്ത്രാലയങ്ങളുടെ ആസ്ഥാനം ഡൽഹിയിലാണെന്ന കാരണത്താൽ രാജ്യത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള കേസുകൾ ഡൽഹി ഹൈക്കോടതിയിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്ന പ്രവണതയ്ക്ക് ഈ വിധി തടയിടും. കൂടാതെ, പരാതിക്കാർക്ക് തുടക്കത്തിൽ തന്നെ ശരിയായ കോടതി തിരഞ്ഞെടുക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുമെന്നതിനാൽ അനാവശ്യമായ അധികാരപരിധി തർക്കങ്ങളും കേസ് വൈകലും ഒരു പരിധി വരെ ഒഴിവാക്കാനാകും.