ലോക രാഷ്ട്രീയം അതിവേഗം മാറുകയാണ്. ഒരുകാലത്ത് അമേരിക്കയും യൂറോപ്പും തീരുമാനിച്ചിരുന്ന ആഗോള അജണ്ടകളിൽ ഇന്ന് ഏഷ്യയും ആഫ്രിക്കയും ലാറ്റിനമേരിക്കയും കൂടുതൽ ശക്തമായി ഇടംപിടിക്കുന്നു. ഈ രാജ്യങ്ങളുടെ കൂട്ടായ്മയെയാണ് പൊതുവെ ‘ഗ്ലോബൽ സൗത്ത്’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
ഈ പുതിയ ലോകക്രമത്തിൽ ഇന്ത്യ സ്വയം ഒരു വലിയ ശബ്ദമായി അവതരിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ്. പക്ഷേ, ആ ലക്ഷ്യത്തിലേക്കുള്ള വഴി അത്ര എളുപ്പമല്ല. കാരണം, ലോകത്തിന്റെ പ്രതീക്ഷകളും ഇന്ത്യയുടെ ദേശീയ താൽപര്യങ്ങളും തമ്മിൽ പലപ്പോഴും സംഘർഷം ഉണ്ടാകുന്നു. അതാണ് ഇന്ത്യയുടെ ഏറ്റവും വലിയ നയതന്ത്ര വെല്ലുവിളിയെന്ന് വിലയിരുത്തുകയാണ് Deccan Herald-ലെ വിശകലനം.
ആരാണ് ഈ ‘ഗ്ലോബൽ സൗത്ത്’?
‘ഗ്ലോബൽ സൗത്ത്’ എന്നത് ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഒരു പദമല്ല. വികസനോന്മുഖ രാജ്യങ്ങളുടെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ, സാമ്പത്തിക കൂട്ടായ്മയാണ് അത്. ഏഷ്യ, ആഫ്രിക്ക, ലാറ്റിനമേരിക്ക, പസഫിക് മേഖലയിലെ നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.
കാലാവസ്ഥാ മാറ്റം, വികസന ധനസഹായം, കടബാധ്യത, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ, സാങ്കേതികവിദ്യ, അന്താരാഷ്ട്ര ധനകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ പരിഷ്കാരം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ ഇവയ്ക്ക് പൊതുവായ ആശങ്കകളുണ്ട്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഈ രാജ്യങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി സംസാരിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു ശക്തമായ നേതാവിനെ ലോകം അന്വേഷിക്കുന്ന സമയമാണിത്.
എന്തുകൊണ്ട് ഇന്ത്യയ്ക്ക് ഇത്ര വലിയ അവസരം ലഭിച്ചു?
ഇന്ത്യ ഇന്ന് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന വലിയ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥകളിലൊന്നാണ്. ജനസംഖ്യ, സാങ്കേതികവിദ്യ, ബഹിരാകാശ ഗവേഷണം, ഡിജിറ്റൽ പൊതുസേവനങ്ങൾ, മരുന്ന് നിർമ്മാണം, വാക്സിൻ വിതരണം തുടങ്ങി പല മേഖലകളിലും ഇന്ത്യ ശ്രദ്ധ നേടിയിട്ടുണ്ട്.
ജി20 അധ്യക്ഷസ്ഥാനം വഹിച്ച സമയത്ത് ആഫ്രിക്കൻ യൂണിയനെ സ്ഥിരാംഗമാക്കുന്നതിൽ ഇന്ത്യ നിർണായക പങ്കുവഹിച്ചത് ഗ്ലോബൽ സൗത്തിലെ രാജ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ ഇന്ത്യയുടെ സ്വീകാര്യത വർധിപ്പിച്ചു. അതിനുപുറമെ Voice of Global South Summit പോലുള്ള സംരംഭങ്ങളും ഇന്ത്യയെ ഒരു പാലമായി അവതരിപ്പിക്കാൻ സഹായിച്ചു.
പക്ഷേ നേതൃത്വം പ്രസംഗം കൊണ്ട് മാത്രം കിട്ടില്ല
ഒരു സമ്മേളനം സംഘടിപ്പിച്ചതുകൊണ്ടോ, ശക്തമായ പ്രസംഗങ്ങൾ നടത്തിയതുകൊണ്ടോ ആഗോള നേതൃത്വം ലഭിക്കില്ല.
ഗ്ലോബൽ സൗത്തിലെ രാജ്യങ്ങൾ ഇന്ന് ചോദിക്കുന്നത് വളരെ ലളിതമായ ചോദ്യങ്ങളാണ്.
സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയിലായപ്പോൾ ആരാണ് സഹായിക്കുക?
പ്രകൃതി ദുരന്തമുണ്ടായാൽ ആരാണ് ആദ്യം എത്തുക?
വികസന പദ്ധതികൾക്ക് ആരാണ് പണം നൽകുക?
പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ ആരാണ് പങ്കുവെക്കുക?
ഈ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് സ്ഥിരതയുള്ള ഉത്തരങ്ങൾ നൽകാൻ കഴിയുന്ന രാജ്യത്തിനാണ് യഥാർഥ നേതൃത്വം ലഭിക്കുക.
ചൈനയാണ് ഇന്ത്യയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പരീക്ഷണം
ഗ്ലോബൽ സൗത്തിലെ സ്വാധീനത്തിനായുള്ള മത്സരത്തിൽ ഇന്ത്യ ഒറ്റയ്ക്കല്ല.
ചൈന കഴിഞ്ഞ ഒരു പതിറ്റാണ്ടിലേറെയായി വൻ അടിസ്ഥാനസൗകര്യ പദ്ധതികളിലും വായ്പകളിലും നിക്ഷേപങ്ങളിലുമാണ് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്. നിരവധി രാജ്യങ്ങളിൽ റോഡുകളും തുറമുഖങ്ങളും റെയിൽവേയും വൈദ്യുത പദ്ധതികളും നിർമ്മിച്ചാണ് ചൈന തന്റെ സ്വാധീനം വളർത്തിയത്.
ഇന്ത്യയുടെ സമീപനം വ്യത്യസ്തമാണ്. പങ്കാളിത്തം, ശേഷിവികസനം, സാങ്കേതിക സഹകരണം, ആവശ്യാനുസൃത വികസന സഹായം എന്നിവയിലാണ് ഇന്ത്യ കൂടുതൽ ഊന്നൽ നൽകുന്നത്. എന്നാൽ സാമ്പത്തിക വിഭവങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ ചൈനയുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ഇന്ത്യയ്ക്ക് ഇപ്പോഴും പരിമിതികളുണ്ടെന്നത് യാഥാർഥ്യമാണ്.
രണ്ട് ലോകങ്ങൾക്കിടയിലെ ഇന്ത്യ
ഇന്ത്യയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ശക്തിയും ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളിയും ഒരേ കാര്യമാണ്.
ഒരു വശത്ത് ഇന്ത്യക്ക് അമേരിക്കയുമായും യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളുമായും ശക്തമായ സാമ്പത്തികവും തന്ത്രപ്രധാനവുമായ ബന്ധമുണ്ട്. മറുവശത്ത് റഷ്യയുമായും വികസനോന്മുഖ രാജ്യങ്ങളുമായും ദീർഘകാല ബന്ധമുണ്ട്.
ഈ രണ്ട് ലോകങ്ങൾക്കിടയിൽ സമതുലനം പാലിക്കേണ്ടിവരുന്നു. ഒരു പക്ഷത്തേക്ക് പൂർണമായി ചായാനും ഇന്ത്യയ്ക്ക് കഴിയില്ല. അതേസമയം ഗ്ലോബൽ സൗത്തിലെ രാജ്യങ്ങളുടെ വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെടുത്താനും കഴിയില്ല. ഈ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുകയാണ് ഇന്ത്യയുടെ വിദേശനയത്തിന്റെ ഏറ്റവും കഠിനമായ പരീക്ഷണം.
പ്രതീക്ഷകൾ ഉയരുമ്പോൾ ഉത്തരവാദിത്തവും ഉയരും
ഇന്ത്യ ഇന്ന് ഗ്ലോബൽ സൗത്തിന്റെ ശബ്ദമാണെന്ന് പറയുന്നുണ്ടെങ്കിൽ, അതിനനുസരിച്ചുള്ള പ്രവർത്തനവും ലോകം പ്രതീക്ഷിക്കും.
വികസന ധനസഹായം, സാങ്കേതികവിദ്യ പങ്കുവെക്കൽ, ദുരന്തസഹായം, കാലാവസ്ഥാ നീതി, ആരോഗ്യ സഹകരണം, ഡിജിറ്റൽ അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ കൂടുതൽ സജീവവും സ്ഥിരതയുള്ള ഇടപെടൽ നടത്തേണ്ടിവരും.
കാരണം, ആഗോള നേതൃത്വത്തിന്റെ അളവുകോൽ വാഗ്ദാനങ്ങളല്ല, പ്രവർത്തനങ്ങളാണ്.
ഗ്ലോബൽ സൗത്തിന്റെ നേതൃത്വത്തിനായി ഇന്ത്യയ്ക്ക് ഇന്ന് ചരിത്രപരമായ ഒരു അവസരമുണ്ട്.
എന്നാൽ ആ അവസരം യാഥാർഥ്യമാകണമെങ്കിൽ സമ്മേളന വേദികളിലെ പ്രസംഗങ്ങൾ മാത്രം പോര. സാമ്പത്തിക ശേഷി, തുടർച്ചയായ നയതന്ത്ര ഇടപെടൽ, വിശ്വസനീയമായ വികസന പങ്കാളിത്തം, ആഗോള പ്രതിസന്ധികളിൽ സമയോചിതമായ ഇടപെടൽ എന്നിവയിലൂടെ ഇന്ത്യ വിശ്വാസം നേടണം.
അല്ലെങ്കിൽ “ഗ്ലോബൽ സൗത്തിന്റെ നേതാവ്” എന്ന വിശേഷണം ഒരു രാഷ്ട്രീയ മുദ്രാവാക്യമായി മാത്രം അവശേഷിക്കും. ലോകം അംഗീകരിക്കുന്ന നേതൃത്വമാകില്ല.