ന്യൂഡൽഹി, ഒക്ടോബർ 13:
ഡൽഹിയിലെ പ്രതിഷേധങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നതിനിടെ വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ പൊലീസ് മർദിക്കുകയും അന്യായമായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുകയും ചെയ്തെന്ന പരാതിയിൽ മുതിർന്ന പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ വിശദീകരണം നൽകണമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി. 2026 ഒക്ടോബർ 13നാണ് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത് ഇക്കാര്യം വ്യക്തമാക്കിയത്. നെറ്റ്വർക്ക് ഓഫ് വിമൻ ഇൻ മീഡിയ ഇന്ത്യ സമർപ്പിച്ച ഹർജി മുതിർന്ന അഭിഭാഷക ഇന്ദിര ജയ്സിങ് കോടതിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തിയപ്പോഴായിരുന്നു നടപടി. കേന്ദ്രസർക്കാരിനും ഡൽഹി പൊലീസിനുമെതിരെയാണ് ഹർജിയിലെ ആവശ്യങ്ങൾ. പ്രതിഷേധങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്ന മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കണമെന്നും പ്രത്യേകിച്ച് വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്ക് പൊലീസ് അതിക്രമങ്ങളിൽനിന്ന് സംരക്ഷണം നൽകണമെന്നുമാണ് ആവശ്യം. ഒക്ടോബർ 15ന് ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റ് ഹർജികൾക്കൊപ്പം കേസ് പരിഗണിക്കുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്കെതിരായ അതിക്രമാരോപണങ്ങൾ സംബന്ധിച്ച് മുതിർന്ന പൊലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ കോടതിയിൽ ഹാജരായി വിശദീകരണം നൽകണമെന്നാണ് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് വ്യക്തമാക്കിയത്. ആരോപണങ്ങൾക്ക് പൊലീസ് മറുപടി നൽകേണ്ടിവരുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. എന്നാൽ പൊലീസുകാർ കുറ്റക്കാരാണെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ല. സ്വതന്ത്ര അന്വേഷണം നടത്തണമെന്ന ആവശ്യത്തിലും അന്തിമ ഉത്തരവുണ്ടായിട്ടില്ല.
പ്രതിഷേധം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ മർദിക്കുകയും തടഞ്ഞുവയ്ക്കുകയും ചെയ്തെന്ന് പരാതി
വോട്ടർപട്ടികയുടെ പ്രത്യേക തീവ്രപരിഷ്കരണത്തിനെതിരെയും മുഖ്യ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർക്കെതിരെയും ഡൽഹിയിൽ നടന്ന പ്രതിഷേധങ്ങൾക്കിടയിലെ പൊലീസ് നടപടികളാണ് കേസിന് ആധാരം. ഒക്ടോബർ 10, 11 തീയതികളിൽ പ്രതിഷേധങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യാനെത്തിയ നിരവധി വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ പൊലീസ് മർദിക്കുകയും ഭീഷണിപ്പെടുത്തുകയും അന്യായമായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുകയും ചെയ്തെന്നാണ് ഹർജിയിലെ ആരോപണം. മാധ്യമപ്രവർത്തകരാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുകയും തിരിച്ചറിയൽ രേഖകൾ കാണിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടും ജോലി ചെയ്യാൻ അനുവദിച്ചില്ലെന്നും പരാതിയുണ്ട്.
ഈ സംഭവങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഒക്ടോബർ 12നാണ് നെറ്റ്വർക്ക് ഓഫ് വിമൻ ഇൻ മീഡിയ ഇന്ത്യ സുപ്രീംകോടതിയെ സമീപിച്ചത്. പ്രതിഷേധസ്ഥലങ്ങളിൽ മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്ക് സ്വതന്ത്രമായി ജോലി ചെയ്യാനുള്ള സാഹചര്യം ഉറപ്പാക്കണമെന്നും പൊലീസ് നടപടികൾക്ക് വ്യക്തമായ നിയന്ത്രണങ്ങൾ വേണമെന്നും സംഘടന ആവശ്യപ്പെട്ടു.
മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ ഉപദ്രവിക്കരുതെന്ന മുൻ ഉത്തരവ് ലംഘിച്ചെന്നും ആരോപണം
പ്രതിഷേധങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്ന മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ ഉപദ്രവിക്കരുതെന്ന സുപ്രീംകോടതിയുടെ ഒക്ടോബർ 10ലെ ഉത്തരവ് പൊലീസ് ലംഘിച്ചെന്ന ആരോപണവും കോടതിയിലെത്തി. ഫ്രീഡം സ്പീച്ച് കളക്ടീവ് സമർപ്പിച്ച കോടതിയലക്ഷ്യ ഹർജി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ഗോപാൽ ശങ്കരനാരായണനാണ് കോടതിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തിയത്. പൊലീസുകാർ മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ മർദിച്ചത് മുൻ ഉത്തരവിന്റെ ലംഘനമാണെന്നാണ് ഹർജിയിലെ ആരോപണം.
വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ സംഘടന സമർപ്പിച്ച സമാനമായ മറ്റൊരു ഹർജി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ചന്ദർ ഉദയ് സിങ്ങും കോടതിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തി. ഹർജിയെക്കുറിച്ച് സോളിസിറ്റർ ജനറലിന് മുൻകൂട്ടി അറിയിപ്പ് നൽകിയിട്ടുണ്ടെന്ന് ഇന്ദിര ജയ്സിങ് വ്യക്തമാക്കി. ബന്ധപ്പെട്ട പൊലീസ് നടപടികളെക്കുറിച്ചുള്ള മറ്റൊരു കേസിനൊപ്പം ഈ ഹർജികളും ഒക്ടോബർ 15ന് പരിഗണിക്കാനാണ് കോടതി തീരുമാനിച്ചത്.
വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ സുരക്ഷയ്ക്ക് പ്രത്യേക മാർഗനിർദേശങ്ങൾ വേണമെന്ന് ആവശ്യം
പ്രതിഷേധങ്ങൾ, പൊതുയോഗങ്ങൾ, ധർണകൾ, ജനക്കൂട്ടത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന പൊലീസ് നടപടികൾ എന്നിവ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യാനെത്തുന്ന വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ ബലമായി പിടിച്ചുമാറ്റുകയോ ഭീഷണിപ്പെടുത്തുകയോ അന്യായമായി കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുകയോ ചെയ്യരുതെന്ന് കേന്ദ്രസർക്കാരിന് നിർദേശം നൽകണമെന്നാണ് ഹർജിയിലെ പ്രധാന ആവശ്യം. മാധ്യമപ്രവർത്തകർ പ്രതിഷേധസ്ഥലത്തോ സമീപത്തോ ഉണ്ടെന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം പൊലീസ് നടപടിക്ക് വിധേയരാകരുതെന്നും സംഘടന ആവശ്യപ്പെടുന്നു.
പൊലീസും മാധ്യമപ്രവർത്തകരും തമ്മിലുള്ള ഇടപെടലുകൾക്ക് വ്യക്തമായ പ്രവർത്തനമാർഗരേഖ തയ്യാറാക്കണമെന്നും ഹർജിയിൽ ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ മർദിച്ചതായും കസ്റ്റഡിയിലെടുത്തതായും ഉയർന്ന ആരോപണങ്ങളിൽ സ്വതന്ത്ര അന്വേഷണം നടത്തണം. കുറ്റക്കാരെന്ന് കണ്ടെത്തുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കെതിരെ നടപടിയെടുക്കണമെന്നും സംഘടന ആവശ്യപ്പെടുന്നു. ഈ ആവശ്യങ്ങളിൽ കോടതി ഇതുവരെ അന്തിമ തീരുമാനമെടുത്തിട്ടില്ല.
മാധ്യമസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് ഭരണഘടന നൽകുന്ന സംരക്ഷണം ലംഘിച്ചെന്ന് ഹർജിക്കാർ
ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 19(1)(എ) ഉറപ്പുനൽകുന്ന അഭിപ്രായപ്രകടന സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ ഭാഗമാണ് മാധ്യമസ്വാതന്ത്ര്യമെന്ന് ഹർജിക്കാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. പ്രതിഷേധങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്ന മാധ്യമപ്രവർത്തകരെ പൊലീസ് ഭീഷണിപ്പെടുത്തുകയും തടയുകയും ചെയ്യുന്നത് ഈ അവകാശത്തെ ബാധിക്കുമെന്നാണ് വാദം. പ്രത്യേകിച്ച് വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകർ പ്രതിഷേധസ്ഥലങ്ങളിൽ ജോലി ചെയ്യാൻ മടിക്കുന്ന സാഹചര്യം ഇത്തരം നടപടികൾ സൃഷ്ടിക്കുമെന്നും സംഘടന പറയുന്നു.
വോട്ടർപട്ടിക പരിഷ്കരണത്തിനെതിരായ പ്രതിഷേധങ്ങൾക്കിടെ ഡൽഹിയിൽ വലിയ സുരക്ഷാ നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിതയിലെ 163-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരമുള്ള നിയന്ത്രണങ്ങളും മെട്രോ സ്റ്റേഷനുകൾ അടച്ചിടലും ഇന്റർനെറ്റ് നിയന്ത്രണങ്ങളും നടപ്പാക്കിയിരുന്നു. പൊതുഗതാഗതവും സാധാരണ സേവനങ്ങളും പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ സുപ്രീംകോടതി നേരത്തെ നിർദേശം നൽകിയിരുന്നു. ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ സുരക്ഷയെക്കുറിച്ചുള്ള പരാതിയും കോടതിയുടെ പരിഗണനയിലെത്തിയത്.
ഒക്ടോബർ 15ന് വീണ്ടും വാദം; പൊലീസ് വിശദീകരണത്തിന് പിന്നാലെ തുടർനടപടി
വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്ക് നേരെയുണ്ടായെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെടുന്ന പൊലീസ് അതിക്രമങ്ങളിൽ വിശദീകരണം തേടിയതാണ് ഒക്ടോബർ 13ലെ സുപ്രീംകോടതി നടപടി. പരാതികൾ ഗൗരവമായി പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്ന നിലപാടിലാണ് മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ വിശദീകരണം കോടതി ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഒക്ടോബർ 15ന് ബന്ധപ്പെട്ട ഹർജികൾ വീണ്ടും പരിഗണിക്കും. അന്ന് പൊലീസ് നൽകുന്ന വിശദീകരണവും ഹർജിക്കാരുടെ വാദങ്ങളും തുടർനടപടിയിൽ നിർണായകമാകും.
സ്വതന്ത്ര അന്വേഷണം നടത്തണമെന്നോ പ്രത്യേക സുരക്ഷാമാർഗരേഖ നടപ്പാക്കണമെന്നോ കോടതി ഇതുവരെ ഉത്തരവിട്ടിട്ടില്ല. മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്കെതിരായ അതിക്രമാരോപണങ്ങളിൽ ആരുടെയെങ്കിലും കുറ്റം സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടുമില്ല. അതിനാൽ നിലവിലെ നടപടിയെ പൊലീസിനെതിരായ അന്തിമ വിധിയായി കാണാനാവില്ല.
പ്രതിഷേധങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യവും പൊലീസ് അധികാരവും വീണ്ടും നിയമപരിശോധനയിൽ
ഈ കേസിലൂടെ പ്രതിഷേധസ്ഥലങ്ങളിൽ മാധ്യമപ്രവർത്തകർക്ക് ലഭിക്കേണ്ട ഭരണഘടനാപരമായ സംരക്ഷണവും ക്രമസമാധാനപാലനത്തിനുള്ള പൊലീസിന്റെ അധികാരവും തമ്മിലുള്ള അതിർത്തി വീണ്ടും സുപ്രീംകോടതിയുടെ പരിഗണനയിലെത്തുകയാണ്. നിയമപരമായി മാധ്യമസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ സംരക്ഷണവും സാമൂഹികമായി വനിതാ മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ സുരക്ഷയും കേസിലെ പ്രധാന വിഷയങ്ങളാണ്. പൊലീസിന്റെ നടപടികൾക്ക് വ്യക്തമായ മാർഗനിർദേശങ്ങൾ ആവശ്യമുണ്ടോ എന്ന ചോദ്യവും ഹർജി ഉയർത്തുന്നു.
ജുഡീഷ്യറിയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, മുൻ ഉത്തരവിന്റെ ലംഘനമുണ്ടായോ എന്ന കോടതിയലക്ഷ്യ ആരോപണവും പുതിയ ഹർജിയിലെ സുരക്ഷാസംബന്ധമായ ആവശ്യങ്ങളും പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. സുപ്രീംകോടതി ഭാവിയിൽ പൊതുവായ മാർഗനിർദേശങ്ങൾ പുറപ്പെടുവിച്ചാൽ രാജ്യവ്യാപകമായി അവയ്ക്ക് പ്രാധാന്യമുണ്ടാകാം. എന്നാൽ ഒക്ടോബർ 13ലെ നടപടി വിശദീകരണം തേടുന്നതിലും തുടർവാദം നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും മാത്രമാണ് ഒതുങ്ങുന്നത്. പുതിയ നിയമമാനദണ്ഡമോ അന്തിമ വിധിയോ ഈ ഘട്ടത്തിൽ ഉണ്ടായിട്ടില്ല.