പ്രയാഗ്‌രാജ്, 2026 ഒക്ടോബർ 2 –

ജോലിയില്ലെന്നോ ബിസിനസ് മോശമാണെന്നോ പറഞ്ഞ്, സമ്പാദിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള ഭർത്താവിന് ഭാര്യയ്ക്ക് ജീവനാംശം നൽകാനുള്ള നിയമപരമായ ബാധ്യതയിൽ നിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുമാറാനാവില്ലെന്ന് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസ് ജയ് കൃഷ്ണ ഉപാധ്യായ 2026 സെപ്റ്റംബർ 30ന് പുറപ്പെടുവിച്ച ഉത്തരവിലാണ് നിർണായക നിരീക്ഷണം. ഭാര്യയ്ക്ക് പ്രതിമാസം 3,500 രൂപ ജീവനാംശം നൽകണമെന്ന 2023 ജനുവരി 25ലെ ഗ്രാമ ന്യായാലയ ഉത്തരവ് ചോദ്യം ചെയ്ത് മുഹമ്മദ് കാമിൽ നൽകിയ ക്രിമിനൽ റിവിഷൻ കോടതി തള്ളി. മുഹമ്മദ് കാമിലിനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ യോഗേഷ് മിശ്രയുടെ നിർദേശപ്രകാരം അഭിഭാഷകൻ വിവേക് കുമാർ സിങ് ഹാജരായി. രേഖകളിൽ ദേവേന്ദ്ര കുമാർ സിങ്, രാകേഷ് പ്രസാദ്, ഉത്കർഷ്, യോഗേഷ് മിശ്ര എന്നിവരെയും ഹർജിക്കാരന്റെ അഭിഭാഷകരായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരിനുവേണ്ടി അഡീഷണൽ ഗവൺമെന്റ് അഡ്വക്കേറ്റ് ഹാജരായി.

പ്രതിമാസം 3,500 രൂപ നൽകണമെന്ന ഉത്തരവിനെതിരെ ഭർത്താവ് ഹൈക്കോടതിയിൽ

ഉത്തർപ്രദേശിലെ കാസ്ഗഞ്ച് ജില്ലയിലെ പടിയാലി ഗ്രാമ ന്യായാലയമാണ് ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ വകുപ്പ് 125 പ്രകാരമുള്ള കേസിൽ 2023 ജനുവരി 25ന് ഭാര്യയ്ക്ക് പ്രതിമാസം 3,500 രൂപ ജീവനാംശം നൽകാൻ മുഹമ്മദ് കാമിലിനോട് നിർദേശിച്ചത്. ഭാര്യ യാതൊരു കാരണവുമില്ലാതെ സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരം മാതാപിതാക്കൾക്കൊപ്പം താമസിക്കുകയാണെന്നും തനിക്ക് സ്ഥിരമായ വരുമാനമില്ലെന്നും ഇത്രയും തുക നൽകാൻ കഴിയില്ലെന്നുമായിരുന്നു മുഹമ്മദ് കാമിലിന്റെ വാദം. വരുമാനം വിചാരണക്കോടതി തെറ്റായി കണക്കാക്കിയെന്നും അപേക്ഷ നൽകിയ തീയതി മുതൽ ജീവനാംശം അനുവദിച്ചതിന് പ്രത്യേക കാരണം രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ലെന്നും അദ്ദേഹം വാദിച്ചു.

സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ട് മാത്രം പറഞ്ഞ് ഉത്തരവാദിത്വത്തിൽ നിന്ന് ഒഴിയാനാവില്ലെന്ന് കോടതി

ഭാര്യയ്ക്ക് ജീവനാംശം നൽകാനുള്ള ബാധ്യത പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ഭർത്താവിന്റെ നിലവിലെ ജോലി മാത്രം നോക്കാനാവില്ലെന്നാണ് ഹൈക്കോടതിയുടെ നിലപാട്. സമ്പാദിക്കാൻ ശേഷിയുണ്ടെങ്കിൽ ജോലിയില്ലെന്നും ബിസിനസ് നന്നായി നടക്കുന്നില്ലെന്നും പറയുന്നത് ജീവനാംശം നിഷേധിക്കാൻ മതിയായ നിയമകാരണമല്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഭാര്യയുടെയും ഭർത്താവിന്റെയും സാമൂഹിക സ്ഥിതി, ആവശ്യങ്ങൾ, ഭർത്താവിന്റെ സാമ്പത്തിക ശേഷി, ന്യായമായ സ്വന്തം ചെലവുകൾ, മറ്റ് നിയമപരമായ ബാധ്യതകൾ എന്നിവ ജീവനാംശത്തുക നിശ്ചയിക്കുമ്പോൾ പരിഗണിക്കണമെന്നും സുപ്രീംകോടതി വിധി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി കോടതി പറഞ്ഞു.

ഭാര്യയെ ദാരിദ്ര്യത്തിലേക്ക് തള്ളിവിടരുത്; മാന്യമായി ജീവിക്കാൻ തുക മതിയാകണം

വിവാഹവീട് വിട്ടുപോകേണ്ടിവരുന്ന സ്ത്രീയുടെ സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ടും മാനസിക പ്രയാസവും ലഘൂകരിക്കുകയാണ് ജീവനാംശ വ്യവസ്ഥയുടെ അടിസ്ഥാന ലക്ഷ്യമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഭാര്യയ്ക്ക് വിവാഹവീട്ടിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ജീവിതനിലവാരത്തിന് സമാനമായി മാന്യമായി ജീവിക്കാൻ കഴിയുന്ന തരത്തിൽ ജീവനാംശം മതിയായിരിക്കണം. ജീവനാംശത്തിന് അർഹതയുള്ള ഭാര്യയെ നിരാലംബയോ യാചകയോ ആകുന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് തള്ളിവിടാൻ പാടില്ലെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.

സ്ത്രീക്ക് സ്വതന്ത്ര വരുമാനമില്ല; സ്ത്രീധന ആവശ്യം നിറവേറ്റാത്തതിനാൽ വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കിയെന്ന് കീഴ്‌ക്കോടതി

കേസിലെ രണ്ടാം എതിർകക്ഷി മുഹമ്മദ് കാമിലിന്റെ നിയമപരമായി വിവാഹം ചെയ്ത ഭാര്യയാണെന്ന് ഹൈക്കോടതി രേഖപ്പെടുത്തി. അവർക്ക് സ്വയം ജീവിക്കാൻ ആവശ്യമായ വരുമാനമില്ലെന്നും സ്വതന്ത്ര വരുമാനമില്ലാത്ത വീട്ടമ്മയാണെന്നും കീഴ്‌ക്കോടതി കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. സ്ത്രീധന ആവശ്യം നിറവേറ്റാത്തതിന്റെ പേരിൽ ഭർത്താവ് ഭാര്യയെ വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കിയെന്ന കണ്ടെത്തലും കീഴ്‌ക്കോടതി രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ ഭാര്യയ്ക്ക് സാമ്പത്തിക സഹായം നൽകേണ്ട ബാധ്യത ഭർത്താവിനുണ്ടെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

3,500 രൂപ അമിതമല്ല; അപേക്ഷ നൽകിയ തീയതി മുതലുള്ള ജീവനാംശവും ശരിവച്ചു

പ്രതിമാസം 3,500 രൂപ ജീവനാംശം അമിതമായ തുകയല്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി. ഭാര്യ ഭർത്താവിനൊപ്പം താമസിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ അവരുടെ ജീവിതച്ചെലവിനായി കുറഞ്ഞത് ഇത്രയും തുകയെങ്കിലും ഭർത്താവിന് ചെലവാക്കേണ്ടിവരുമായിരുന്നുവെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. അതിനാൽ അപേക്ഷ നൽകിയ തീയതി മുതൽ പ്രതിമാസം 3,500 രൂപ നൽകണമെന്ന കീഴ്‌ക്കോടതി ഉത്തരവ് പൂർണമായും ന്യായീകരിക്കാവുന്നതാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

ഭർത്താവിന്റെ റിവിഷൻ തള്ളി; കീഴ്‌ക്കോടതി ഉത്തരവിൽ ഇടപെടാൻ കാരണമില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി

കീഴ്‌ക്കോടതി ഉത്തരവിൽ നിയമവിരുദ്ധതയോ നടപടിക്രമത്തിലെ ഗുരുതരമായ ക്രമക്കേടോ അധികാരപരിധിയിലെ പിഴവോ കണ്ടെത്താനായില്ലെന്ന് ജസ്റ്റിസ് ജയ് കൃഷ്ണ ഉപാധ്യായ വ്യക്തമാക്കി. ഇതോടെ മുഹമ്മദ് കാമിൽ നൽകിയ ക്രിമിനൽ റിവിഷൻ തള്ളി. നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന ഇടക്കാല ഉത്തരവും റദ്ദാക്കി. ഉത്തരവിന്റെ പകർപ്പ് രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കകം ബന്ധപ്പെട്ട കോടതിക്ക് സെഷൻസ് ജഡ്ജി മുഖേന അയയ്ക്കാനും ഹൈക്കോടതി നിർദേശിച്ചു.

ജീവനാംശ കേസുകളിൽ വരുമാനത്തോടൊപ്പം സമ്പാദനശേഷിയും നിർണായകമെന്ന് വിധി

ഉത്തരവിന്റെ നേരിട്ടുള്ള നിയമപ്രാധാന്യം, ജീവനാംശ ബാധ്യത പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ഭർത്താവ് ഇപ്പോൾ തൊഴിൽ ചെയ്യുന്നുണ്ടോ എന്നതിൽ മാത്രം പരിശോധന ഒതുങ്ങില്ലെന്നതാണ്. സമ്പാദിക്കാൻ ശേഷിയുള്ള സാഹചര്യത്തിൽ തൊഴിൽ ഇല്ലായ്മയോ ബിസിനസിലെ മോശം അവസ്ഥയോ മാത്രം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി ഭാര്യയുടെ ജീവനാംശം ഒഴിവാക്കാനാവില്ലെന്ന നിലപാടാണ് ഹൈക്കോടതി ആവർത്തിച്ചത്. അതേസമയം ജീവനാംശത്തുക നിശ്ചയിക്കുമ്പോൾ കക്ഷികളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ, ജീവിതനിലവാരം, ഭർത്താവിന്റെ നൽകാനുള്ള ശേഷി, ന്യായമായ ചെലവുകൾ, മറ്റ് നിയമബാധ്യതകൾ എന്നിവയും കോടതി പരിശോധിക്കണം.