ന്യൂഡൽഹി, 2026 സെപ്റ്റംബർ 1 –

ക്രിമിനൽ വിചാരണയിൽ പ്രോസിക്യൂഷൻ നിർണായക സാക്ഷികളെ വിസ്തരിക്കാതെ വിട്ടാൽ വിചാരണക്കോടതി നിശ്ശബ്ദ കാഴ്ചക്കാരനായി നിൽക്കരുതെന്നും അതിന്റെ കാരണം ചോദ്യം ചെയ്യണമെന്നും സുപ്രീംകോടതി. അനിൽ സിങ് എന്ന അനിൽ കുമാർ സിങ് നൽകിയ അപ്പീൽ അനുവദിച്ചാണ് ജസ്റ്റിസ് ജെ.ബി. പർദിവാല, ജസ്റ്റിസ് കെ. വിനോദ് ചന്ദ്രൻ എന്നിവരുടെ ബെഞ്ചിന്റെ നിർണായക വിധി. ബിഹാർ സംസ്ഥാനവും മറ്റുള്ളവരുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. ഹർജിക്കാരനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകരായ ആശിഷ് കുമാർ പാണ്ഡെ, കുമാർ ഹർഷവർധൻ, സുയാഷ് റാവത്ത്, അമൻ നഖ്വി, മയങ്ക് പാണ്ഡെ എന്നിവർ ഹാജരായി. എതിർകക്ഷികൾക്കുവേണ്ടി സമീർ അലി ഖാൻ, പ്രാഞ്ചൽ ശർമ, കാഷിഫ് ഇർഷാദ് ഖാൻ ഫരീദി എന്നിവരും ഹാജരായി.

പരിക്കേറ്റ പിതാവിനെയും ഡോക്ടറെയും അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥനെയും വിസ്തരിച്ചില്ല

ഒരു സംഘർഷത്തിൽ അനിൽ സിങ്ങിനും പിതാവിനും പരിക്കേറ്റതാണ് കേസിന് ആധാരം. ഒന്നാം പ്രതി കുന്തം ഉപയോഗിച്ച് അനിലിന്റെ പിതാവിനെ ആക്രമിച്ചെന്നും മൂന്നും നാലും പ്രതികൾ ഇരുമ്പുവടി ഉപയോഗിച്ച് മർദിച്ചെന്നും രണ്ടാം പ്രതി അനിലിന്റെ തലയിൽ വാളുകൊണ്ട് ആക്രമിച്ചെന്നുമായിരുന്നു പ്രോസിക്യൂഷൻ കേസ്. അന്വേഷണത്തിനുശേഷം ഒന്നും രണ്ടും പ്രതികൾക്കെതിരെ മാത്രമാണ് കുറ്റം ചുമത്തിയത്. മൂന്നും നാലും പ്രതികൾക്കെതിരായ കുറ്റങ്ങൾ ഒഴിവാക്കി.

വിചാരണ അവസാനഘട്ടത്തിലെത്തിയപ്പോൾ നിർണായക സാക്ഷികളെ വിളിക്കാൻ അപേക്ഷ

2017ൽ ആരംഭിച്ച വിചാരണ അവസാനഘട്ടത്തിലേക്ക് എത്തിയപ്പോഴാണ് നിർണായക സാക്ഷികളെ വിസ്തരിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് അനിൽ സിങ് ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 311-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം അപേക്ഷ നൽകിയത്. സംഭവത്തിൽ പരിക്കേറ്റ തന്റെ പിതാവ്, പരിക്കേറ്റവരെ പരിശോധിച്ച ഡോക്ടർ, കേസിലെ അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ എന്നിവരെ വിസ്തരിക്കണമെന്നായിരുന്നു ആവശ്യം. കേസിന്റെ അന്തിമഫലത്തെ നേരിട്ട് സ്വാധീനിക്കാൻ കഴിയുന്ന സാക്ഷികളായിരുന്നു ഇവരെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വിലയിരുത്തി.

തെളിവിലെ വിടവ് നികത്താനുള്ള ശ്രമമെന്ന് പറഞ്ഞ് കീഴ്ക്കോടതികൾ അപേക്ഷ തള്ളി

വിചാരണ നീട്ടാനും ഇതിനകം രേഖപ്പെടുത്തിയ തെളിവുകളിലെ വിടവുകൾ നികത്താനുമുള്ള ശ്രമമാണെന്ന് വിലയിരുത്തിയാണ് വിചാരണക്കോടതി അപേക്ഷ തള്ളിയത്. പട്ന ഹൈക്കോടതിയും ഈ തീരുമാനം ശരിവച്ചു. ഇതിനെതിരെയാണ് അനിൽ സിങ് സുപ്രീംകോടതിയെ സമീപിച്ചത്. എന്നാൽ നിർണായക സാക്ഷികളെ വിസ്തരിക്കാതിരുന്നത് പ്രോസിക്യൂഷന്റെ ഭാഗത്തുണ്ടായ ഗുരുതര വീഴ്ചയാണെന്ന് സുപ്രീംകോടതി കണ്ടെത്തി.

മികച്ച തെളിവുകൾ മറച്ചുവയ്ക്കപ്പെടുന്നില്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കേണ്ടത് കോടതിയുടെ ഉത്തരവാദിത്വം

പ്രോസിക്യൂഷൻ നിർണായക സാക്ഷികളെ വിസ്തരിക്കുന്നതിൽ പൂർണമായി പരാജയപ്പെട്ടാൽ അതിന്റെ നടപടിയെ വിചാരണക്കോടതി ചോദ്യം ചെയ്യണമെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കി. നിഷ്പക്ഷ വിധികർത്താവ് എന്ന നിലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുമ്പോഴും ഏറ്റവും മികച്ച തെളിവുകൾ പ്രോസിക്യൂഷൻ മറച്ചുവയ്ക്കുന്നില്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്വം കോടതിക്കുണ്ട്. പരിക്കേറ്റ പിതാവിനെയും ചികിത്സിച്ച ഡോക്ടറെയും അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥനെയും വിസ്തരിക്കാത്തത് പ്രതികളെ വെറുതെ വിടുന്നതിലേക്കുപോലും നയിക്കാവുന്ന ഗുരുതര വീഴ്ചയാണെന്നും കോടതി വിലയിരുത്തി.

മൂന്ന് നിർണായക സാക്ഷികളെയും ഇനി വിസ്തരിക്കണം

അനിൽ സിങ്ങിന്റെ അപ്പീൽ അനുവദിച്ച സുപ്രീംകോടതി, 311-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരമുള്ള അപേക്ഷ തള്ളിയ വിചാരണക്കോടതിയുടെയും പട്ന ഹൈക്കോടതിയുടെയും തീരുമാനങ്ങൾ റദ്ദാക്കി. പരിക്കേറ്റ സാക്ഷിയായ അനിലിന്റെ പിതാവ്, മെഡിക്കൽ ഓഫീസർ, അന്വേഷണ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ എന്നിവരെ വിസ്തരിക്കാൻ വിചാരണക്കോടതി അനുമതി നൽകണമെന്ന് നിർദേശിച്ചു. ഇതോടെ കേസിന്റെ വിധിയെ സ്വാധീനിക്കാവുന്ന ഈ മൂന്ന് സാക്ഷികളുടെ മൊഴികളും ഇനി വിചാരണയുടെ ഭാഗമാകും.

പുതിയ തെളിവുകളിൽ പ്രതിക്കും വിശദീകരിക്കാൻ അവസരം നൽകണം

പുതുതായി വിസ്തരിക്കുന്ന സാക്ഷികളുടെ മൊഴികളിൽ പ്രതിക്കെതിരായ സാഹചര്യങ്ങൾ ഉയർന്നുവന്നാൽ അതിന് വിശദീകരണം നൽകാൻ പ്രതിക്ക് അവസരം ലഭിക്കണമെന്നും സുപ്രീംകോടതി നിർദേശിച്ചു. അതിനായി ക്രിമിനൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ 313-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരമുള്ള പ്രതികളുടെ ചോദ്യം ചെയ്യൽ നിർത്തിയ ഘട്ടത്തിൽനിന്ന് വീണ്ടും ആരംഭിക്കണം. ഇതിലൂടെ പുതിയ തെളിവുകൾ പ്രതിക്കെതിരെ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് അവയെക്കുറിച്ച് പ്രതികരിക്കാനുള്ള അവസരം ഉറപ്പാകും.

രാജ്യത്തെ വിചാരണക്കോടതികൾക്ക് സജീവ ഉത്തരവാദിത്വം ഓർമിപ്പിച്ച് വിധി

പ്രോസിക്യൂഷന്റെ വീഴ്ച കാരണം കേസിലെ നിർണായക തെളിവുകൾ കോടതിക്ക് മുന്നിലെത്താതെ പോകുന്ന സാഹചര്യം ഒഴിവാക്കണമെന്നാണ് വിധിയുടെ നിയമപരമായ കാതൽ. വിചാരണക്കോടതി നിഷ്പക്ഷമായിരിക്കണമെങ്കിലും നിർണായക തെളിവുകൾ ഒഴിവാക്കപ്പെടുന്നത് കണ്ടിട്ടും ഇടപെടാതെ നിൽക്കാനാവില്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. അതിനാൽ സമാന സാഹചര്യങ്ങളിൽ സാക്ഷികളെ വിസ്തരിക്കുന്നതിലെ പ്രോസിക്യൂഷൻ വീഴ്ച പരിശോധിക്കേണ്ട വിചാരണക്കോടതികളുടെ ഉത്തരവാദിത്വത്തിന് ഈ വിധി കൂടുതൽ വ്യക്തത നൽകുന്നു.