ശ്രീനഗർ, ജൂലൈ 16-

പട്ടികവർഗ (എസ്.ടി.) വിഭാഗ സർട്ടിഫിക്കറ്റ് റദ്ദാക്കിയ നടപടി ചോദ്യം ചെയ്തുള്ള ഹർജിയിൽ ജമ്മു-കശ്മീർ, ലഡാക്ക് ഹൈക്കോടതി സുപ്രധാന ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചു. 2026 ജൂലൈ 15-ന് ജസ്റ്റിസ് വസീം സാദിഖ് നർഗൽ അധ്യക്ഷനായ ബെഞ്ചാണ് ഈ ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. സ്വന്തം എസ്.ടി. സർട്ടിഫിക്കറ്റ് റദ്ദാക്കിയതിനെതിരെ ഹർജിക്കാരൻ നേരിട്ട് റിട്ട് ഹർജിയുമായി ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിക്കുകയായിരുന്നു. ജമ്മു-കശ്മീർ ഭരണകൂടവും ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരികളുമായിരുന്നു കേസിലെ എതിർകക്ഷികൾ. കേസിൽ ഇരുഭാഗത്തെയും അഭിഭാഷകർ വിശദമായ വാദം അവതരിപ്പിച്ചു. എന്നാൽ, റിസർവേഷൻ നിയമത്തിൽ അപ്പീലിനും റിവിഷനും വ്യക്തമായ നിയമപരമായ സംവിധാനങ്ങൾ നിലവിലുള്ളതിനാൽ നേരിട്ടുള്ള റിട്ട് ഹർജി പരിഗണിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

റിസർവേഷൻ നിയമം സമ്പൂർണ പരിഹാര സംവിധാനമെന്ന് കോടതി

ജമ്മു-കശ്മീർ റിസർവേഷൻ ആക്ട് (2004), അതിന്റെ ചട്ടങ്ങൾ എന്നിവ പ്രകാരം സർട്ടിഫിക്കറ്റ് അനുവദിക്കൽ, നിരസിക്കൽ, റദ്ദാക്കൽ എന്നിവയ്‌ക്കെതിരെ അപ്പീൽ നൽകാനും റിവിഷൻ ഹർജി സമർപ്പിക്കാനും സമ്പൂർണമായ നിയമസംവിധാനം നിലവിലുണ്ടെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഇത്തരം നിയമപരമായ ബദൽ മാർഗങ്ങൾ പ്രയോജനപ്പെടുത്താതെ, ഭരണഘടനയുടെ 226-ാം അനുച്ഛേദം അനുശാസിക്കുന്ന പ്രത്യേക അധികാരം ഉപയോഗിച്ച് നേരിട്ട് ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിക്കുന്നത് സാധാരണഗതിയിൽ അനുവദിക്കാനാകില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

നിയമപരമായ ബദൽ മാർഗങ്ങൾ മറികടന്ന് റിട്ട് ഹർജി സാധ്യമല്ല

അസാധാരണമായ സാഹചര്യങ്ങൾ തെളിയിക്കാൻ സാധിക്കാത്ത പക്ഷം, നിയമം വിഭാവനം ചെയ്യുന്ന അപ്പീൽ, റിവിഷൻ സാധ്യതകൾ കൃത്യമായി ഉപയോഗിക്കാൻ ഹർജിക്കാരന് ബാധ്യതയുണ്ടെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ റിട്ട് അധികാരം വിനിയോഗിക്കാൻ കോടതി തയ്യാറായില്ല.

ഹർജി തള്ളി; അപ്പീൽ നൽകാൻ ഹർജിക്കാരന് സ്വാതന്ത്ര്യം

ഹർജിക്കാരന്റെ റിട്ട് ഹർജി കോടതി തള്ളിയെങ്കിലും, നിയമപ്രകാരം ലഭ്യമായ അപ്പീൽ അല്ലെങ്കിൽ റിവിഷൻ സംവിധാനങ്ങളെ സമീപിക്കാൻ ഹർജിക്കാരന് പൂർണ്ണ അവകാശമുണ്ടായിരിക്കുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. നിയമം നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള കൃത്യമായ നടപടിക്രമങ്ങൾ പിന്തുടർന്ന് ഹർജിക്കാരന് തുടർനടപടികളുമായി മുന്നോട്ട് പോകാവുന്നതാണ്.

സംവരണ തർക്കങ്ങളിൽ നിയമപരമായ നടപടിക്രമങ്ങൾക്ക് മുൻഗണന

ഈ വിധിയിലൂടെ, ജമ്മു-കശ്മീരിലെ സംവരണ സർട്ടിഫിക്കറ്റുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തർക്കങ്ങളിൽ നിയമം നിർദ്ദേശിക്കുന്ന അപ്പീൽ സംവിധാനങ്ങളെയാണ് ആദ്യം ആശ്രയിക്കേണ്ടതെന്ന നിലപാട് ഹൈക്കോടതി വീണ്ടും അടിവരയിട്ടുറപ്പിച്ചു. ഭരണപരമായ നടപടികൾക്കെതിരായ നിയമപോരാട്ടങ്ങളിൽ ബദൽ പരിഹാര സംവിധാനങ്ങൾക്ക് മുൻഗണന നൽകുന്ന ജുഡീഷ്യൽ സമീപനത്തിന് ഈ ഉത്തരവ് കൂടുതൽ കരുത്തുപകരുന്നു.