ന്യൂഡൽഹി/ 2026 /   ഒക്ടോബർ 26 

പതഞ്ജലിയുടെ യോഗസൂത്രത്തിലെ വിഭൂതിപാദം ആഴത്തിൽ പഠിക്കാൻ മൊറാർജി ദേശായി ദേശീയ യോഗ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ അഞ്ചുദിവസത്തെ ദേശീയ ശിൽപ്പശാല തുടങ്ങി. ആയുഷ് മന്ത്രാലയത്തിന് കീഴിലുള്ള ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് സംഘടിപ്പിക്കുന്ന പരിപാടി ഒക്ടോബർ 30 വരെ നടക്കും. വിദഗ്ധരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ യോഗസൂത്രവും അതിന്റെ പരമ്പരാഗത വ്യാഖ്യാനമായ വ്യാസഭാഷ്യവും ക്രമമായി പഠിച്ചാണ് വിഷയങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുന്നത്. മനുഷ്യന്റെ മനസ്സ്, അച്ചടക്കം, ബോധം എന്നിവ മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ ഈ ഗ്രന്ഥത്തിനുള്ള പ്രസക്തിയും ശിൽപ്പശാല ചർച്ച ചെയ്യും.

പാരമ്പര്യ അറിവിനൊപ്പം പ്രായോഗിക പഠനവും

വാരാണസിയിലെ ബനാറസ് ഹിന്ദു സർവകലാശാലയിൽ നിന്നുള്ള പ്രൊഫസർ കൃഷ്ണകാന്ത് ശർമ വിഷയവിദഗ്ധനായി പങ്കെടുത്തു. സർവകലാശാലയിലെ സംസ്കൃത വിദ്യാധർമ വിജ്ഞാന വിഭാഗത്തിന് കീഴിലുള്ള വൈദികദർശന വിഭാഗത്തിലെ മുൻ പ്രൊഫസറാണ് അദ്ദേഹം. പാരമ്പര്യ വിജ്ഞാനവും പ്രായോഗിക പഠനവും ഒരുമിപ്പിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

പതഞ്ജലിയുടെ യോഗസൂത്രത്തെ ആഴത്തിൽ മനസ്സിലാക്കുന്നതിനൊപ്പം പ്രായോഗിക അറിവും നൽകാൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് പ്രതിജ്ഞാബദ്ധമാണെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. മനുഷ്യരുടെ ദുഃഖങ്ങളും ദുരിതങ്ങളും മനസ്സിലാക്കാനും യോഗയിലൂടെ അവയെ കൈകാര്യം ചെയ്യാനും മഹർഷി പതഞ്ജലിയുടെ ഉപദേശങ്ങൾ വിലപ്പെട്ട ഉൾക്കാഴ്ച നൽകുന്നുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.

അഹംബോധത്തെ നിയന്ത്രിക്കാൻ അച്ചടക്കവും അവബോധവും

വ്യക്തിത്വവികസനത്തിലും അച്ചടക്കവും അവബോധവും വളർത്തുന്നതിലും യോഗസൂത്രത്തിനുള്ള പ്രസക്തി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഡയറക്ടർ ഡോ. ജ്യോതി കേസ്വാനി വിശദീകരിച്ചു. അസ്മിത എന്ന അഹംബോധത്തെ കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ അച്ചടക്കവും അവബോധവും വളർത്തി മികച്ച മനുഷ്യരാകാൻ ഈ ഗ്രന്ഥം പ്രചോദനം നൽകുന്നുവെന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. ഓരോ വായനയും പുതിയൊരു കാഴ്ചപ്പാട് നൽകുന്നതായും അവർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.

സിദ്ധികളെ വിശദീകരിക്കുന്ന വിഭൂതിപാദത്തിലെ ആഴമുള്ള ആശയങ്ങൾ കൂടുതൽ ദാർശനിക അന്വേഷണത്തിനും ശാസ്ത്രീയ പഠനത്തിനും വഴിയൊരുക്കുന്നുവെന്നും അവർ പറഞ്ഞു. ഈ പാരമ്പര്യ അറിവിനെ തുറന്ന മനസ്സോടെ സമീപിക്കണം. അതിന്റെ പ്രാധാന്യവും പ്രയോഗസാധ്യതകളും മനസ്സിലാക്കാൻ ചിട്ടയായ ഗവേഷണം ആവശ്യമാണെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കി.

സൂത്രങ്ങൾ മനഃപാഠമാക്കുന്നതിനപ്പുറം ജീവിതത്തിൽ പകർത്തണം

യോഗസൂത്രങ്ങൾ മനഃപാഠമാക്കുന്നതിൽ മാത്രം യോഗയുടെ യഥാർഥ സാരം ഒതുങ്ങുന്നില്ലെന്ന് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലെ ആശയവിനിമയ, രേഖപ്പെടുത്തൽ ഓഫീസറും ഡെപ്യൂട്ടി ഡയറക്ടറുടെ ചുമതല വഹിക്കുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥനുമായ മുഹമ്മദ് തയ്യബ് ആലം പറഞ്ഞു. അവയിലെ അറിവ് നിത്യജീവിതത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നതിലാണ് യോഗയുടെ യഥാർഥ സാരം. വ്യാസഭാഷ്യത്തിന്റെ ദാർശനിക ആഴം ചേർന്ന വിഭൂതിപാദം യോഗയുടെ അച്ചടക്കത്തെയും ലക്ഷ്യത്തെയും കുറിച്ച് ഗഹനമായ ഉൾക്കാഴ്ച നൽകുന്നുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. സംവാദത്തിനും പഠനത്തിനും ഇന്ത്യയുടെ പാരമ്പര്യ യോഗപൈതൃകം പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിനും ശിൽപ്പശാല സഹായിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം ആത്മവിശ്വാസം പ്രകടിപ്പിച്ചു.

മനുഷ്യന്റെ മനസ്സിനെ മനസ്സിലാക്കുന്നതിലും നിയന്ത്രിക്കുന്നതിലും യോഗസൂത്രത്തിനുള്ള സമകാലിക പ്രസക്തി പ്രോഗ്രാം ഓഫീസർ ഡോ. ഐ. എൻ. ആചാര്യ വിശദീകരിച്ചു. വിവരങ്ങൾ കൂടുതൽ എളുപ്പത്തിൽ ലഭിക്കുകയും ജീവിതം കൂടുതൽ സങ്കീർണമാവുകയും ചെയ്യുന്ന ഇന്നത്തെ സാഹചര്യത്തിൽ മനസ്സിനെ മനസ്സിലാക്കാനും നിയന്ത്രിക്കാനും ഈ ഗ്രന്ഥം വിലപ്പെട്ട മാർഗനിർദേശം നൽകുന്നുവെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. വർത്തമാന നിമിഷത്തിൽ ശ്രദ്ധയോടെ നിലകൊള്ളാനും അവബോധം വളർത്താനും ഇത് പ്രേരിപ്പിക്കുന്നതായും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.

ധാരണയും ധ്യാനവും സമാധിയും പഠനവിഷയം

പതഞ്ജലിയുടെ യോഗസൂത്രത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ അധ്യായമാണ് വിഭൂതിപാദം. സംയമം എന്ന് ഒരുമിച്ച് വിളിക്കുന്ന ധാരണ, ധ്യാനം, സമാധി എന്നിവ ഉൾപ്പെടെയുള്ള യോഗസാധനയുടെ ഉയർന്ന തലങ്ങളാണ് ഇതിൽ വിശദീകരിക്കുന്നത്. വിവിധ സിദ്ധികൾ അഥവാ യോഗസാധനയിലൂടെ കൈവരിക്കുന്ന നേട്ടങ്ങളും അവയുടെ ഫലങ്ങളും ഇതിൽ പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ആത്മീയ പുരോഗതിയിലേക്കുള്ള യാത്രയിൽ അവയുടെ പ്രാധാന്യം വിവേചനത്തോടെ മനസ്സിലാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും അധ്യായം വ്യക്തമാക്കുന്നു.

സൂത്രങ്ങളും വ്യാസഭാഷ്യവും ക്രമമായി പഠിച്ച് ഈ ആശയങ്ങൾ ആഴത്തിൽ പരിശോധിക്കാനുള്ള അക്കാദമിക വേദിയാണ് ശിൽപ്പശാല ഒരുക്കുന്നത്. പതഞ്ജലിയുടെ യോഗദർശനത്തിന്റെ തത്ത്വചിന്താപരമായ അടിത്തറയും പരിശോധിക്കും. യോഗാനുഷ്ഠാനത്തിന്റെയും ബോധത്തിന്റെയും ഉയർന്ന ഘട്ടങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ പാരമ്പര്യ യോഗപഠനങ്ങൾക്കുള്ള പ്രസക്തിയും ചർച്ചയാകും.

യോഗപൈതൃകത്തെ അടുത്തറിയാൻ അക്കാദമിക സംരംഭം

ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലെ യോഗവിദ്യാഭ്യാസ വിഭാഗം അസിസ്റ്റന്റ് പ്രൊഫസർ ഡോ. ഇന്ദു ശർമയാണ് ശിൽപ്പശാല ഏകോപിപ്പിക്കുന്നത്.

ഇത്തരം അക്കാദമിക സംരംഭങ്ങളിലൂടെ പാരമ്പര്യ യോഗഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ ചിട്ടയായ പഠനം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയാണ് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്. ഇന്ത്യയുടെ സമ്പന്നമായ യോഗപൈതൃകത്തെയും ദാർശനിക പാരമ്പര്യത്തെയും കുറിച്ചുള്ള ധാരണ ശക്തിപ്പെടുത്താനും ഇതിലൂടെ ലക്ഷ്യമിടുന്നു.

.