അലഹബാദ്, 2026 ഒക്ടോബർ 19 –
റോഡ് നിർമിക്കുകയും അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ നടത്തുകയും ചെയ്ത പരിചയം ടൗൺഷിപ്പിനുള്ളിലെ അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തിയ പരിചയത്തിന് തുല്യമായി കണക്കാക്കാനാവില്ലെന്ന് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസുമാരായ സിദ്ധാർഥ വർമ്മ, കുനാൽ രവി സിങ് എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് നിർണായക വിധി പുറപ്പെടുവിച്ചത്. ആഗ്ര വികസന അതോറിറ്റിയുടെ രണ്ട് ടൗൺഷിപ്പ് പദ്ധതികളിലെ നിർമാണ ടെൻഡറുകൾ റദ്ദാക്കിയതിനെതിരെ എം.എസ്. ബാലാജി കൺസ്ട്രക്ഷൻ സമർപ്പിച്ച ഹർജിയിലാണ് തീരുമാനം. ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരും മറ്റ് മൂന്ന് കക്ഷികളുമാണ് കേസിലെ എതിർകക്ഷികൾ. ടെൻഡർ നടപടികളിൽ ആവശ്യമായ പ്രവൃത്തിപരിചയം നിർബന്ധ യോഗ്യതയാണെന്നും അതിൽ ഇളവ് അനുവദിക്കുന്നത് പദ്ധതിയുടെ ഗുണനിലവാരത്തെ ബാധിക്കുമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ടെൻഡർ റദ്ദാക്കിയ ഉത്തരവിൽ മതിയായ കാരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തിയെങ്കിലും യഥാർഥ രേഖകൾ പരിശോധിച്ചപ്പോൾ നടപടി സ്വീകരിക്കാൻ മതിയായ അടിസ്ഥാനമുണ്ടെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി. ഇതോടെ നിർമാണ കമ്പനിയുടെ ഹർജി തള്ളി. 2026 ഒക്ടോബർ 18നാണ് വിധിയുടെ വിശദാംശങ്ങൾ പുറത്തുവന്നത്. വിധി പ്രസ്താവിച്ച കൃത്യമായ തീയതിയും ഹാജരായ അഭിഭാഷകരുടെ പേരുകളും ലഭ്യമായ കോടതി റിപ്പോർട്ടിൽ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടില്ല.
ആഗ്രയിലെ രണ്ട് ടൗൺഷിപ്പുകളുടെ ആഭ്യന്തര വികസനത്തിനുള്ള ടെൻഡറുകളിലാണ് തർക്കം
ആഗ്ര വികസന അതോറിറ്റി സിന്ധുപുരം ഒന്നാം ടൗൺഷിപ്പിലും യമുനാപുരം നാലാം ടൗൺഷിപ്പിലും ആഭ്യന്തര അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനപ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്തുന്നതിനാണ് ഇലക്ട്രോണിക് ടെൻഡറുകൾ ക്ഷണിച്ചത്. റോഡുകൾക്കൊപ്പം മലിനജല പൈപ്പുകൾ സ്ഥാപിക്കൽ, വെള്ളം ഒഴുക്കാനുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ ഒരുക്കൽ തുടങ്ങിയ പ്രത്യേക സാങ്കേതിക പരിചയം ആവശ്യമായ നിർമാണപ്രവർത്തനങ്ങളാണ് പദ്ധതിയിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നത്. ബാലാജി കൺസ്ട്രക്ഷൻ രണ്ട് പദ്ധതികളിലേക്കും ടെൻഡർ സമർപ്പിച്ചു. 2026 ഏപ്രിൽ 23ന് സാങ്കേതിക യോഗ്യത പരിശോധിക്കുന്ന ടെൻഡറുകൾ തുറന്നപ്പോൾ കമ്പനിയെ യോഗ്യതയുള്ള സ്ഥാപനമായി രേഖപ്പെടുത്തി. എന്നാൽ രണ്ട് ദിവസത്തിനുശേഷം, ഏപ്രിൽ 25ന് അപ്രതീക്ഷിത സാഹചര്യങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി അതോറിറ്റി രണ്ട് ടെൻഡറുകളും റദ്ദാക്കി. അതേ ദിവസം പുതിയ ടെൻഡർ വിജ്ഞാപനങ്ങളും പുറത്തിറക്കി.
തിരഞ്ഞെടുത്ത കരാറുകാർക്ക് ആനുകൂല്യം നൽകാൻ ടെൻഡർ റദ്ദാക്കിയെന്ന് നിർമാണ കമ്പനിയുടെ ആരോപണം
ടെൻഡറുകൾ റദ്ദാക്കിയ നടപടി നിയമവിരുദ്ധമാണെന്നായിരുന്നു ബാലാജി കൺസ്ട്രക്ഷന്റെ വാദം. സാമ്പത്തിക ടെൻഡറുകൾ ഔദ്യോഗികമായി തുറക്കുന്നതിന് മുമ്പുതന്നെ അതോറിറ്റി അവ പരിശോധിച്ചെന്നും ചില കരാറുകാർക്ക് അനുകൂലമായി തീരുമാനമെടുത്തെന്നുമാണ് കമ്പനി ആരോപിച്ചത്. ആദ്യം സാങ്കേതിക യോഗ്യത അംഗീകരിച്ചശേഷം ടെൻഡർ റദ്ദാക്കിയത് അന്യായമാണെന്നും കമ്പനി കോടതിയിൽ വാദിച്ചു. എന്നാൽ പുതിയ ടെൻഡർ നടപടികളിൽ കമ്പനി വീണ്ടും പങ്കെടുത്തിരുന്നില്ല. തുടർന്ന് മറ്റ് രണ്ട് കരാറുകാർക്ക് പ്രവൃത്തികൾ അനുവദിക്കുന്നതിനുള്ള ഉദ്ദേശ്യപത്രങ്ങൾ നൽകി. ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് ടെൻഡർ റദ്ദാക്കിയ തീരുമാനത്തിന്റെ നിയമസാധുത ചോദ്യം ചെയ്ത് കമ്പനി ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.
യോഗ്യതയില്ലാത്ത കമ്പനിയെ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ തെറ്റായി അംഗീകരിച്ചെന്ന് വികസന അതോറിറ്റി
ടെൻഡർ നടപടികളിൽ ബാലാജി കൺസ്ട്രക്ഷനെ യോഗ്യതയുള്ള സ്ഥാപനമായി രേഖപ്പെടുത്തിയത് എക്സിക്യൂട്ടീവ് എൻജിനീയറുടെ പിഴവാണെന്നായിരുന്നു ആഗ്ര വികസന അതോറിറ്റിയുടെ വിശദീകരണം. ആവശ്യമായ സമാന പ്രവൃത്തിപരിചയം ഇല്ലാത്തതിനാൽ കമ്പനിയുടെ ടെൻഡർ യഥാർഥത്തിൽ നിരസിക്കപ്പെട്ടതാണെന്നും അതോറിറ്റി കോടതിയെ അറിയിച്ചു. യോഗ്യതയില്ലാത്ത കമ്പനിയെ യോഗ്യതയുള്ളതായി രേഖപ്പെടുത്തിയതോടെ ടെൻഡർ നടപടികളുടെ വിശ്വാസ്യത നഷ്ടപ്പെട്ടെന്നും അതിനാലാണ് നടപടികൾ റദ്ദാക്കേണ്ടിവന്നതെന്നും അതോറിറ്റി വാദിച്ചു. ബന്ധപ്പെട്ട എക്സിക്യൂട്ടീവ് എൻജിനീയറെ പിന്നീട് സസ്പെൻഡ് ചെയ്തതായും കോടതിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്തി.
കാരണങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കാതെയുള്ള ടെൻഡർ റദ്ദാക്കൽ നിയമവിരുദ്ധമെന്ന് കോടതി
ടെൻഡർ റദ്ദാക്കിയ ഉത്തരവിൽ അപ്രതീക്ഷിത സാഹചര്യങ്ങൾ എന്ന പരാമർശമല്ലാതെ വ്യക്തമായ കാരണങ്ങളൊന്നും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി. ടെൻഡർ വിജ്ഞാപനത്തിലോ കരാറുകാർക്കുള്ള നിർദേശങ്ങളിലോ ഇത്തരം സാഹചര്യങ്ങൾ എന്താണെന്ന് വിശദീകരിച്ചിരുന്നില്ല. ടെൻഡറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് വൈസ് ചെയർമാൻ സ്വീകരിക്കുന്ന തീരുമാനം കോടതിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്യാനാവില്ലെന്ന പതിനാറാം വ്യവസ്ഥയും കാരണങ്ങളില്ലാതെ ടെൻഡർ റദ്ദാക്കാനുള്ള അധികാരം നൽകുന്നില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. മോഹിന്ദർ സിങ് ഗിൽ കേസിൽ സുപ്രീംകോടതി സ്വീകരിച്ച നിയമതത്ത്വം പരിഗണിച്ച ബെഞ്ച്, ഭരണപരമായ ഉത്തരവിൽ രേഖപ്പെടുത്താത്ത കാരണങ്ങൾ പിന്നീട് സത്യവാങ്മൂലത്തിലൂടെ കൂട്ടിച്ചേർത്ത് ഉത്തരവിനെ ന്യായീകരിക്കാനാവില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കി. ഈ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ടെൻഡർ റദ്ദാക്കിയ ഉത്തരവ് നിയമപരമായി നിലനിൽക്കുന്നതല്ലെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി.
ഹാഥ്റസ്–ജലേസർ റോഡ് വികസന പരിചയം മലിനജല സംവിധാന നിർമാണത്തിന് മതിയാകില്ല
ടെൻഡറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട യഥാർഥ രേഖകൾ പരിശോധിച്ചപ്പോഴാണ് ബാലാജി കൺസ്ട്രക്ഷന്റെ യോഗ്യത സംബന്ധിച്ച പ്രധാന വിവരങ്ങൾ കോടതിക്ക് ലഭിച്ചത്. സാങ്കേതിക മൂല്യനിർണയ സമിതി കമ്പനിയുടെ മുൻ പ്രവൃത്തികൾ പദ്ധതിക്ക് ആവശ്യമായ സമാന സ്വഭാവത്തിലുള്ളവയല്ലെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. നിർമാണപ്രവൃത്തികളുടെ മൂല്യവും ആവശ്യമായ നിലവാരത്തേക്കാൾ കുറവായിരുന്നു. യോഗ്യത നേടിയ കരാറുകാരുടെ പട്ടികയിൽ കമ്പനിയുടെ പേരുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഹാഥ്റസ്–ജലേസർ റോഡ് വീതികൂട്ടുകയും ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തതിന്റെ പ്രവൃത്തിപരിചയ സർട്ടിഫിക്കറ്റാണ് കമ്പനി ഹാജരാക്കിയത്. എന്നാൽ മലിനജല പൈപ്പുകൾ സ്ഥാപിച്ചതിന്റെയോ ഡ്രെയിനേജ് അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ നിർമിച്ചതിന്റെയോ പരിചയം ഈ സർട്ടിഫിക്കറ്റിൽ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. റോഡ് നിർമാണവും ടൗൺഷിപ്പിന്റെ സമഗ്ര അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനവും വ്യത്യസ്ത സ്വഭാവത്തിലുള്ള പ്രവൃത്തികളാണെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
പ്രവൃത്തിപരിചയ വ്യവസ്ഥയിൽ ഇളവ് നൽകിയാൽ ടൗൺഷിപ്പുകളുടെ ഗുണനിലവാരം തകരുമെന്ന് ഹൈക്കോടതി
ടൗൺഷിപ്പിന്റെ ആഭ്യന്തര വികസനപ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ആവശ്യമായ പ്രത്യേക സാങ്കേതിക പരിചയത്തെ സാധാരണ റോഡ് നിർമാണ പരിചയവുമായി തുല്യപ്പെടുത്തുന്നത് ടെൻഡറിലെ യോഗ്യതാ വ്യവസ്ഥയെ അർഥശൂന്യമാക്കുമെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. ഭാവിയിൽ താമസക്കാർക്ക് പ്ലോട്ടുകൾ അനുവദിക്കുന്നതിന് മുമ്പുതന്നെ അടിസ്ഥാനസൗകര്യ വികസനം പൂർത്തിയാക്കേണ്ടതുണ്ട്. അതിനാൽ നിർമാണത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് പ്രവൃത്തിപരിചയം നിർബന്ധ യോഗ്യതയായി നിശ്ചയിച്ചത് ന്യായമാണെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. ഈ വ്യവസ്ഥയിൽ ഇളവ് അനുവദിച്ചാൽ ടൗൺഷിപ്പുകളിലെ ജീവിതസൗകര്യങ്ങൾ നിലവാരമില്ലാത്തതാകാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.
ടെൻഡർ റദ്ദാക്കലിന് മതിയായ കാരണങ്ങളുണ്ടെന്ന് രേഖകൾ തെളിയിച്ചു; നിർമാണ കമ്പനിയുടെ ഹർജി തള്ളി
2026 ഒക്ടോബർ എട്ടിന് പുറപ്പെടുവിച്ച വിധിയിൽ ബാലാജി കൺസ്ട്രക്ഷന്റെ ഹർജി അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി തള്ളി. ടെൻഡർ റദ്ദാക്കിയ ഉത്തരവിൽ കാരണങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കാത്തത് നിയമപരമായ വീഴ്ചയാണെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തിയെങ്കിലും യഥാർഥ രേഖകളിൽ രണ്ട് ടെൻഡറുകളും റദ്ദാക്കാൻ മതിയായ അടിസ്ഥാനമുണ്ടെന്ന് വ്യക്തമായി. നടപടി വിവേചനപരമോ ദുരുദ്ദേശ്യപരമോ അല്ലെന്നും കോടതി വിലയിരുത്തി. 2026 മേയ് 15ന് കമ്പനിയുടെ നിരതദ്രവ്യം കണ്ടുകെട്ടുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നൽകിയ കാരണം കാണിക്കൽ നോട്ടീസ് റദ്ദാക്കണമെന്ന ആവശ്യവും നിരസിച്ചു. നോട്ടീസ് ദുരുദ്ദേശ്യപരമാണെന്നോ മുൻകൂട്ടി തീരുമാനമെടുത്തതാണെന്നോ അധികാരപരിധിക്ക് പുറത്താണെന്നോ തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഈ വിഷയത്തിൽ നിയമപ്രകാരം തുടർനടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ വികസന അതോറിറ്റിക്ക് അനുമതി നൽകി.
സർക്കാർ ടെൻഡറുകളിൽ സാങ്കേതിക യോഗ്യതയും സുതാര്യതയും ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് വിധി പ്രസക്തമാകും
ഉത്തർപ്രദേശിലെ പൊതുനിർമാണ ടെൻഡറുകളിൽ പ്രവൃത്തിപരിചയം വിലയിരുത്തുമ്പോൾ പദ്ധതിയുടെ യഥാർഥ സ്വഭാവം പരിഗണിക്കണമെന്ന നിയമനിലപാടാണ് ഈ വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നത്. ഒരു മേഖലയിലെ നിർമാണപരിചയം മറ്റൊരു പ്രത്യേക സാങ്കേതിക മേഖലയിലെ യോഗ്യതയായി സ്വമേധയാ അംഗീകരിക്കാനാവില്ല. അതേസമയം സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ ടെൻഡറുകൾ റദ്ദാക്കുമ്പോൾ വ്യക്തമായ കാരണങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തണമെന്നും കോടതി ഓർമിപ്പിച്ചു. പൊതുപണം വിനിയോഗിക്കുന്ന പദ്ധതികളിൽ സുതാര്യതയും തുല്യപരിഗണനയും ഉറപ്പാക്കേണ്ടത് ഭരണഘടനാപരമായ ഉത്തരവാദിത്വമാണെന്ന നിയമതത്ത്വവും വിധിയിൽ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ടൗൺഷിപ്പുകളിലെ അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങളുടെ നിലവാരം സംരക്ഷിക്കുന്നതിനൊപ്പം ടെൻഡർ നടപടികളിലെ ഉദ്യോഗസ്ഥതല പിഴവുകളും യോഗ്യതാ വ്യവസ്ഥകളിലെ ഇളവുകളും പരിശോധിക്കുന്നതിന് ഈ വിധി സംസ്ഥാനത്തെ സമാന കേസുകളിൽ പ്രസക്തമാകും.