അലഹബാദ്, 2026 ഒക്ടോബർ 16 –
ഉത്തർപ്രദേശിൽ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് മൂന്ന് മാസത്തിനകം പൂർത്തിയാക്കണമെന്നും മറ്റ് പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങൾക്ക് നിലവിലുള്ള 27 ശതമാനം സംവരണം തുടരണണമെന്നും അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി. 2026 ഒക്ടോബർ 14ന് ജസ്റ്റിസുമാരായ അജിത് കുമാർ, ഗരിമ പ്രസാദ് എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് ഉത്തരവിട്ടത്. ദശരഥ് യാദവ് ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരിനും മറ്റ് മൂന്ന് എതിർകക്ഷികൾക്കുമെതിരെ നൽകിയ ഹർജിയുൾപ്പെടെയുള്ള ഒരുകൂട്ടം ഹർജികളിലാണ് വിധി. ഹർജിക്കാർക്കുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ആശിഷ് കുമാർ സിങ്, അഭിഭാഷകരായ രാജ്നീഷ് കുമാർ ശ്രീവാസ്തവ, ധീരേന്ദ്ര കുമാർ ശ്രീവാസ്തവ, രാഘവ് അറോറ, രാജ് കുമാർ സിങ് എന്നിവരും സർക്കാരിനുവേണ്ടി അഡീഷണൽ അഡ്വക്കേറ്റ് ജനറൽ മനീഷ് ഗോയൽ, എ.കെ. ഗോയൽ എന്നിവരും ഹാജരായി. സംസ്ഥാന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ തരുൺ അഗർവാളും പിന്നാക്കവിഭാഗ കമ്മീഷനുവേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ശശി നന്ദനും ഹാജരായി. പിന്നാക്കവിഭാഗ സംവരണം പുനഃപരിശോധിക്കാനുള്ള കമ്മീഷന്റെ അന്വേഷണം പൂർത്തിയായിട്ടില്ലെന്ന കാരണത്താൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് മാറ്റിവയ്ക്കാനാവില്ലെന്നാണ് കോടതിയുടെ പ്രധാന ഉത്തരവ്.
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടപടികൾ ഉടൻ ആരംഭിച്ച് വോട്ടർപട്ടികയും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയക്രമവും തയ്യാറാക്കാൻ സംസ്ഥാന സർക്കാരിനോടും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനോടും കോടതി നിർദേശിച്ചു. നിലവിൽ പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങൾക്കായി സംവരണം ചെയ്ത സീറ്റുകൾ കമ്മീഷന്റെ അന്വേഷണം പൂർത്തിയായിട്ടില്ലെന്ന കാരണത്താൽ പൊതുവിഭാഗത്തിലേക്ക് മാറ്റരുത്. പട്ടികജാതി, പട്ടികവർഗ വിഭാഗങ്ങൾക്കും സ്ത്രീകൾക്കും നിലവിലുള്ള നിയമപ്രകാരമുള്ള സംവരണവും തുടരണമെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്താൻ ആവശ്യമായ ഉദ്യോഗസ്ഥർ, പണം, സുരക്ഷ, മറ്റ് സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ സംസ്ഥാന സർക്കാർ ഉറപ്പാക്കണമെന്നും ഉത്തരവിൽ പറയുന്നു.
മേയിൽ പഞ്ചായത്ത് ഭരണസമിതികളുടെ കാലാവധി അവസാനിച്ചു; തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടപടികൾ നിലച്ചു
ഉത്തർപ്രദേശിലെ ത്രിതല പഞ്ചായത്ത് സംവിധാനത്തിലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടപടികളാണ് കേസിന് ആധാരം. ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ, ക്ഷേത്ര പഞ്ചായത്തുകൾ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ബ്ലോക്ക് തല പഞ്ചായത്ത് സ്ഥാപനങ്ങൾ, ജില്ലാ പഞ്ചായത്തുകൾ എന്നിവയിലേക്ക് സമയബന്ധിതമായി തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്തണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ടാണ് ഹർജിക്കാർ കോടതിയെ സമീപിച്ചത്. മുൻ പഞ്ചായത്ത് ഭരണസമിതികളുടെ കാലാവധി 2026 മേയിൽ അവസാനിച്ചിരുന്നു.
തിരഞ്ഞെടുപ്പിനുള്ള വോട്ടർപട്ടിക തയ്യാറാക്കാൻ 2025 ജൂലൈ 18ന് സംസ്ഥാന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ നടപടികൾ ആരംഭിച്ചിരുന്നു. തുടർന്ന് പലതവണ സമയക്രമം പരിഷ്കരിച്ചു. 2026 ഏപ്രിൽ 17ന് വീണ്ടും പുറത്തിറക്കിയ ഉത്തരവിൽ വോട്ടർപട്ടികയിലെ ഇരട്ടപ്പേരുകൾ ഒഴിവാക്കുന്നതുൾപ്പെടെയുള്ള നടപടികൾ പൂർത്തിയാക്കി ജൂൺ പത്തിന് അന്തിമ പട്ടിക പ്രസിദ്ധീകരിക്കാനായിരുന്നു തീരുമാനം.
എന്നാൽ ഇതിനുശേഷം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടപടികളിൽ കാര്യമായ പുരോഗതിയുണ്ടായില്ല. പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളുടെ സാമൂഹികവും രാഷ്ട്രീയവുമായ പിന്നാക്കാവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കാൻ പ്രത്യേക കമ്മീഷനെ നിയോഗിച്ചതോടെയാണ് നടപടികൾ നിലച്ചത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വൈകുന്നതിനെതിരെയാണ് ദശരഥ് യാദവ് ഉൾപ്പെടെയുള്ളവർ ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.
പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളുടെ സംവരണം പുതുക്കാൻ മേയ് 18ന് പ്രത്യേക കമ്മീഷനെ നിയോഗിച്ചു
2026 മേയ് 18നാണ് ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാർ ഗ്രാമീണ തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളുടെ അവസ്ഥ പഠിക്കാൻ പ്രത്യേക കമ്മീഷനെ രൂപീകരിച്ചത്. വിരമിച്ച അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി ജഡ്ജി ജസ്റ്റിസ് രാം അവതാർ സിങ് അധ്യക്ഷനായ അഞ്ചംഗ കമ്മീഷനെയാണ് നിയോഗിച്ചത്.
പ്രാദേശിക ഭരണസ്ഥാപനങ്ങളിലെ പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ പ്രാതിനിധ്യം, സാമൂഹിക സാഹചര്യം, സാമ്പത്തിക പിന്നാക്കാവസ്ഥ തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ വിവരശേഖരണം നടത്തുകയായിരുന്നു കമ്മീഷന്റെ ചുമതല. സുപ്രീംകോടതി നിർദേശിച്ച മൂന്ന് ഘട്ട പരിശോധനയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സംവരണം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്നതിനുള്ള വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കാനായിരുന്നു നടപടി.
എന്നാൽ കമ്മീഷൻ രൂപീകരിച്ച് ഏകദേശം അഞ്ച് മാസം പിന്നിട്ടിട്ടും അന്വേഷണം പൂർത്തിയായിരുന്നില്ല. ഒക്ടോബർ അഞ്ചിലെ റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം ഏകദേശം 60 ശതമാനം ജോലികൾ മാത്രമാണ് പൂർത്തിയായതെന്ന് കമ്മീഷൻ കോടതിയെ അറിയിച്ചു. വിവരശേഖരണത്തിന്റെ നിലവാരവും ശാസ്ത്രീയതയും സംബന്ധിച്ച് കോടതി ചോദ്യങ്ങൾ ഉന്നയിച്ചു.
കമ്മീഷൻ റിപ്പോർട്ട് ലഭിക്കാതെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്താനാവില്ലെന്ന് സർക്കാർ
പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങൾക്ക് തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ സംവരണം അനുവദിക്കുമ്പോൾ സുപ്രീംകോടതി നിർദേശിച്ച മൂന്ന് ഘട്ട പരിശോധന പാലിക്കണമെന്നായിരുന്നു ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരിന്റെ വാദം. പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളുടെ അവസ്ഥ സംബന്ധിച്ച ശാസ്ത്രീയമായ വിവരശേഖരണം, ഓരോ തദ്ദേശ സ്ഥാപനത്തിനും ആവശ്യമായ സംവരണത്തിന്റെ അളവ് നിർണയിക്കൽ, പട്ടികജാതി-പട്ടികവർഗ-പിന്നാക്കവിഭാഗ സംവരണത്തിന്റെ ആകെ പരിധി 50 ശതമാനത്തിൽ കവിയാതിരിക്കുക എന്നിവയാണ് ഈ പരിശോധനയിലെ പ്രധാന മാനദണ്ഡങ്ങൾ.
കമ്മീഷന്റെ പഠനഫലം നിലവിലുള്ള 27 ശതമാനം സംവരണത്തിൽ മാറ്റം വരുത്താൻ ഇടയുണ്ടെന്നും അതിനാൽ റിപ്പോർട്ട് ലഭിക്കുന്നതുവരെ കാത്തിരിക്കണമെന്നുമായിരുന്നു സർക്കാരിന്റെ നിലപാട്. സുപ്രീംകോടതിയുടെ മുൻവിധികളിലെ നിർദേശങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ടത് നിർബന്ധമാണെന്നും സർക്കാർ കോടതിയിൽ വാദിച്ചു.
എന്നാൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വൈകിപ്പിക്കുന്നതിന് ഈ നടപടികൾ മതിയായ കാരണമല്ലെന്ന് ഹർജിക്കാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഭരണഘടനയിലെ 243 ഇ അനുച്ഛേദം അനുസരിച്ച് പഞ്ചായത്തുകളുടെ കാലാവധി തീരുന്നതിന് മുമ്പുതന്നെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പൂർത്തിയാക്കേണ്ടതാണെന്നും അവർ വാദിച്ചു.
കമ്മീഷന്റെ അന്വേഷണം നീണ്ടുപോയാലും പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് മാറ്റിവയ്ക്കാനാവില്ലെന്ന് കോടതി
പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങളുടെ സംവരണം പുനഃക്രമീകരിക്കാൻ ശാസ്ത്രീയ പഠനം ആവശ്യമായിരിക്കാമെങ്കിലും അതിന്റെ പേരിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് അനിശ്ചിതമായി നീട്ടിക്കൊണ്ടുപോകാനാവില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഭരണഘടന ഉറപ്പുനൽകുന്ന ജനാധിപത്യ തദ്ദേശഭരണ സംവിധാനം നിലനിർത്തുന്നതിന് സമയബന്ധിതമായ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് അനിവാര്യമാണെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
സംവരണം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്നതിനുള്ള കമ്മീഷന്റെ പഠനവും അതിന്റെ ശുപാർശകൾ നടപ്പാക്കാനുള്ള നിയമനടപടികളും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്തുന്നതിൽനിന്ന് വേർതിരിച്ചാണ് പരിഗണിക്കേണ്ടതെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി. കമ്മീഷൻ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിച്ചാലും ശുപാർശകൾ പരിശോധിക്കാനും ആവശ്യമായ ചട്ടഭേദഗതികൾ കൊണ്ടുവരാനും സമയം വേണ്ടിവരും. ഈ നടപടികളെല്ലാം പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നീട്ടിവയ്ക്കാൻ സംസ്ഥാന സർക്കാരിന് അധികാരമില്ലെന്നാണ് കോടതിയുടെ നിലപാട്.
നിലവിലുള്ള സംവരണക്രമം അനുസരിച്ചാണ് ഇത്തവണ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്തേണ്ടത്. പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങൾക്ക് 27 ശതമാനം സംവരണം നിലനിർത്തണമെന്നും റിപ്പോർട്ട് ലഭിക്കാത്തതിന്റെ പേരിൽ സംവരണ സീറ്റുകൾ പൊതുവിഭാഗത്തിലേക്ക് മാറ്റരുതെന്നും കോടതി പ്രത്യേകമായി നിർദേശിച്ചു.
പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് മൂന്ന് മാസത്തിനകം പൂർത്തിയാക്കാൻ സർക്കാർ എല്ലാ സൗകര്യങ്ങളും ഒരുക്കണം
ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരും സംസ്ഥാന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടപടികൾ ഉടൻ ആരംഭിക്കണമെന്നാണ് ഹൈക്കോടതിയുടെ നിർദേശം. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജ്ഞാപനം പുറപ്പെടുവിക്കാനും വോട്ടെടുപ്പ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള നടപടികൾ പൂർത്തിയാക്കാനും മൂന്ന് മാസത്തെ സമയപരിധിയാണ് അനുവദിച്ചത്. 2026 ഒക്ടോബർ 14ലെ വിധി പ്രകാരമാണ് ഈ സമയപരിധി കണക്കാക്കേണ്ടത്.
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്താൻ ആവശ്യമായ ജീവനക്കാർ, സാമ്പത്തിക സഹായം, പൊലീസ് സുരക്ഷ, മറ്റ് സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവ സംസ്ഥാന സർക്കാർ നൽകണം. നിശ്ചിത സമയത്തിനുള്ളിൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട പുതിയ പഞ്ചായത്ത് ഭരണസമിതികൾ നിലവിൽ വരുന്നതിനാവശ്യമായ നടപടികളും പൂർത്തിയാക്കണമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
പിന്നാക്കവിഭാഗ കമ്മീഷൻ അന്വേഷണം തുടരാനും നിർദേശിച്ചു. നേരത്തെ നിശ്ചയിച്ച സമയപരിധിക്കുള്ളിലോ സർക്കാർ അനുവദിക്കുന്ന അധിക സമയത്തിനുള്ളിലോ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിക്കണം. റിപ്പോർട്ടിലെ ശുപാർശകൾ സർക്കാർ പിന്നീട് പരിശോധിച്ച് ആവശ്യമായ നിയമഭേദഗതികൾ സ്വീകരിക്കണമെന്നും ഉത്തരവിട്ടു.
മുൻ പഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡന്റുമാരെ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാരാക്കിയ നടപടി ഹൈക്കോടതി ശരിവച്ചു
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വൈകിയതിനെ തുടർന്ന് മുൻ ഗ്രാമപ്രധാന്മാരെ താൽക്കാലിക അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാരായി നിയമിച്ച സർക്കാർ നടപടിയും ഹർജിക്കാർ ചോദ്യം ചെയ്തിരുന്നു. 2026 മേയ് 25ന് പുറത്തിറക്കിയ സർക്കാർ ഉത്തരവ് റദ്ദാക്കണമെന്നായിരുന്നു ആവശ്യം.
1947ലെ ഉത്തർപ്രദേശ് പഞ്ചായത്ത് രാജ് നിയമത്തിലെ 12(3-എ) വകുപ്പ് പ്രകാരമാണ് സർക്കാർ നിയമനം നടത്തിയത്. ഒഴിവാക്കാനാവാത്ത സാഹചര്യങ്ങളിലോ പൊതുതാൽപര്യം മുൻനിർത്തിയോ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്താൻ കഴിയാത്തപ്പോൾ പരമാവധി ആറുമാസത്തേക്ക് താൽക്കാലിക ഭരണസംവിധാനം ഏർപ്പെടുത്താൻ ഈ വകുപ്പ് അനുമതി നൽകുന്നുണ്ട്.
മുൻ പഞ്ചായത്ത് പ്രസിഡന്റുമാരെ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാരായി നിയമിച്ചത് നിയമവിരുദ്ധമാണെന്ന് പൊതുവായി പ്രഖ്യാപിക്കാനാവില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. താൽക്കാലിക ചുമതലകൾ നിർവഹിക്കുന്നതിന് മുൻ പ്രസിഡന്റുമാരെ നിയോഗിച്ചതിനെ കോടതി ശരിവച്ചു. ബന്ധപ്പെട്ട നിയമവ്യവസ്ഥകൾ ഭരണഘടനാവിരുദ്ധമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കണമെന്ന ആവശ്യവും തള്ളി.
അതേസമയം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പൂർത്തിയാക്കാൻ അനുവദിച്ച മൂന്ന് മാസത്തെ സമയം അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാരുടെ നിയമപരമായ കാലാവധി നീട്ടാനുള്ള അനുമതിയല്ലെന്നും കോടതി പ്രത്യേകം വ്യക്തമാക്കി.
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്താനുള്ള ഹർജികൾ അനുവദിച്ചു; അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാരെ നീക്കണമെന്ന ആവശ്യം തള്ളി
പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയബന്ധിതമായി നടത്തണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ട ഹർജികൾ ഹൈക്കോടതി അനുവദിച്ചു. മൂന്ന് മാസത്തിനകം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പൂർത്തിയാക്കാനും നിലവിലുള്ള 27 ശതമാനം പിന്നാക്കവിഭാഗ സംവരണം തുടരാനും സംസ്ഥാന സർക്കാരിനും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷനും നിർദേശം നൽകി.
എന്നാൽ 2026 മേയ് 25ലെ സർക്കാർ ഉത്തരവ് റദ്ദാക്കണമെന്ന ആവശ്യവും മുൻ ഗ്രാമപ്രധാന്മാരെ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാരാക്കിയ നടപടി അസാധുവാക്കണമെന്ന ആവശ്യവും കോടതി നിരസിച്ചു. പഞ്ചായത്ത് രാജ് നിയമത്തിലെ ബന്ധപ്പെട്ട വകുപ്പുകൾ ഭരണഘടനാവിരുദ്ധമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കാനും തയ്യാറായില്ല. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വൈകുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഹർജികൾക്ക് അനുകൂലമായും താൽക്കാലിക ഭരണസംവിധാനം ചോദ്യം ചെയ്ത ഹർജികൾക്ക് പ്രതികൂലമായുമാണ് കോടതി തീരുമാനമെടുത്തത്.
ജനാധിപത്യ തദ്ദേശഭരണം നീട്ടിവയ്ക്കാനാവില്ല; സംവരണ പഠനവും തിരഞ്ഞെടുപ്പും വേർതിരിക്കണമെന്ന് വിധി
പഞ്ചായത്തുകളുടെ ഭരണഘടനാപരമായ കാലാവധിയും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്താനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തവും സംബന്ധിച്ച സുപ്രീംകോടതി വിധികൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവിട്ടത്. സംവരണം പുനഃക്രമീകരിക്കുന്നതിനുള്ള പരിശോധന പ്രധാനമാണെങ്കിലും ജനങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന തദ്ദേശഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ പ്രവർത്തനം അനിശ്ചിതമായി മാറ്റിവയ്ക്കാൻ അത് കാരണമാകരുതെന്നതാണ് വിധിയുടെ പ്രധാന നിയമനിലപാട്.
ഉത്തർപ്രദേശിലെ പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടപടികളിൽ ഈ വിധി നേരിട്ട് സ്വാധീനം ചെലുത്തും. നിലവിലുള്ള സംവരണക്രമത്തിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്താനുള്ള നിർദേശം പിന്നാക്കവിഭാഗങ്ങൾക്ക് സംവരണം ചെയ്ത സീറ്റുകൾ നിലനിർത്തുന്നു. അതേസമയം പുതിയ വിവരങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സംവരണക്രമം പരിഷ്കരിക്കാനുള്ള നിയമനടപടികൾക്കും കോടതി തടസ്സം ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. ജനാധിപത്യ പ്രാതിനിധ്യവും സംവരണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിയമപരമായ പരിശോധനയും ഒരേസമയം മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകണമെന്നതാണ് വിധിയിൽ വ്യക്തമാകുന്നത്.