ന്യൂഡൽഹി, 2026 ഒക്ടോബർ 6:

ജുഡീഷ്യൽ സർവീസ് പരീക്ഷയ്ക്ക് ആവശ്യമായ ഒരു വർഷത്തെ നിയമപരിശീലനമായി ജില്ലാ ജുഡീഷ്യറിയിലെ ബെഞ്ച് ക്ലർക്കിന്റെ സേവനം കണക്കാക്കാനാകില്ലെന്ന് സുപ്രീംകോടതി. ബെഞ്ച് ക്ലർക്കായ തപസ്മിത സുതാർ നൽകിയ ഹർജി 2026 ഒക്ടോബർ 6ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത്, ജസ്റ്റിസുമാരായ ജോയ്മാല്യ ബാഗ്ചി, വി. മോഹന എന്നിവരുടെ ബെഞ്ച് തള്ളി. കേന്ദ്രസർക്കാരായിരുന്നു എതിർകക്ഷി. ഹർജിക്കാരിക്കുവേണ്ടി ഹാജരായ അഭിഭാഷകന്റെ പേര് റിപ്പോർട്ടിൽ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടില്ല.

നിയമ ക്ലർക്കും ബെഞ്ച് ക്ലർക്കും ചെയ്യുന്ന ജോലി ഒരുപോലെയല്ലെന്ന് കോടതി

നിയമ ക്ലർക്കിന്റെ സേവനം നിയമപരിശീലനത്തിന് തുല്യമായി പരിഗണിക്കുമ്പോൾ ബെഞ്ച് ക്ലർക്കിനും അതേ ആനുകൂല്യം നൽകണമെന്നായിരുന്നു തപസ്മിത സുതാറിന്റെ ആവശ്യം. എന്നാൽ രണ്ടുതസ്തികകളുടെയും ജോലിയുടെ സ്വഭാവത്തിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ടെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. നിയമ ക്ലർക്കിന് നിയമപരമായ കാര്യങ്ങളിൽ സവിശേഷ പങ്കുണ്ടെന്നും അവരുടെ അനുഭവം നിയമപരിശീലനമായി കണക്കാക്കുന്നതിന് യുക്തിസഹമായ അടിസ്ഥാനമുണ്ടെന്നും ജസ്റ്റിസ് ജോയ്മാല്യ ബാഗ്ചി നിരീക്ഷിച്ചു.

ബെഞ്ച് ക്ലർക്കിന്റെ ജോലി ക്ലറിക്കൽ സ്വഭാവത്തിലുള്ളതെന്ന് ബെഞ്ച്

താൻ നിർവഹിക്കുന്ന ജോലികളുടെ സ്വഭാവവും പരിഗണിക്കണമെന്ന് ഹർജിക്കാരി ആവശ്യപ്പെട്ടു. എന്നാൽ ബെഞ്ച് ക്ലർക്കിന്റെ ചുമതലകൾ ബൗദ്ധികമായ നിയമജോലിയല്ലെന്നും പ്രധാനമായും ഭരണപരവും ക്ലറിക്കൽ സ്വഭാവമുള്ളതാണെന്നും കോടതി പറഞ്ഞു. നിയമ ക്ലർക്കിന് നൽകിയ ഇളവ് കോടതികളെ സഹായിക്കുന്ന മറ്റു ജീവനക്കാരിലേക്കും വ്യാപിപ്പിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

2023ൽ പരീക്ഷ എഴുതിയെങ്കിലും പുതിയ യോഗ്യതാ വ്യവസ്ഥ തടസ്സമായെന്ന് ഹർജിക്കാരി

2023ൽ ജുഡീഷ്യൽ സർവീസ് പരീക്ഷ എഴുതിയിരുന്നുവെന്നും ഇപ്പോൾ ജില്ലാ ജുഡീഷ്യറിയിൽ ബെഞ്ച് ക്ലർക്കായതിനാൽ അഭിഭാഷകവൃത്തി നടത്താൻ കഴിയുന്നില്ലെന്നും ഹർജിക്കാരിയുടെ അഭിഭാഷകൻ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ബെഞ്ച് ക്ലർക്കായി തുടരുന്നതിനൊപ്പം ആ സേവനം കോടതിയിലെ നിയമപരിശീലനമായി കണക്കാക്കണമെന്നാണ് ആവശ്യപ്പെടുന്നതെന്നും രണ്ടും തമ്മിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ടെന്നും ജസ്റ്റിസ് വി. മോഹന നിരീക്ഷിച്ചു.

നിയമ ക്ലർക്കിന് നൽകിയ ഇളവ് ബെഞ്ച് ക്ലർക്കിലേക്ക് വ്യാപിപ്പിക്കാനാകില്ല

നിയമ ക്ലർക്കും ബെഞ്ച് ക്ലർക്കും വ്യത്യസ്ത വിഭാഗങ്ങളാണെന്ന നിലപാടാണ് സുപ്രീംകോടതി സ്വീകരിച്ചത്. നിയമ ക്ലർക്കിന്റെ ജോലിക്ക് സവിശേഷ സ്വഭാവമുണ്ടെന്നും ബെഞ്ച് ക്ലർക്കിനെ അതിന് തുല്യമായി കാണാൻ കഴിയില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. യുവാക്കൾക്ക് അവസരം ലഭിക്കാൻ സഹായിക്കാനാണ് കോടതി ശ്രമിക്കുന്നതെങ്കിലും ഒരു വർഷത്തെ നിയമപരിശീലനമെന്ന യോഗ്യത ഒഴിവാക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്തും വ്യക്തമാക്കി. ഇതോടെ തപസ്മിത സുതാറിന്റെ ഹർജി തള്ളി.

ജുഡീഷ്യൽ സർവീസ് പരീക്ഷയിൽ ഒരു വർഷത്തെ നിയമപരിശീലന വ്യവസ്ഥ തുടരും

2025 മേയിൽ ജുഡീഷ്യൽ സർവീസ് പരീക്ഷയ്ക്ക് മൂന്ന് വർഷത്തെ നിയമപരിശീലനം സുപ്രീംകോടതി നിർബന്ധമാക്കിയിരുന്നു. ആ വിധിയിൽ നിയമ ക്ലർക്കായുള്ള സേവനം നിയമപരിശീലനമായി കണക്കാക്കാമെന്നും വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. 2026 ഓഗസ്റ്റിൽ ഈ കാലാവധി ഒരു വർഷമായി കുറച്ചു. ഇപ്പോഴത്തെ വിധിയോടെ ആ ഇളവ് ബെഞ്ച് ക്ലർക്കുമാർക്ക് ബാധകമല്ലെന്ന് വ്യക്തമായി. അതിനാൽ ബെഞ്ച് ക്ലർക്കായുള്ള സേവനം മാത്രം ആശ്രയിച്ച് ഒരു വർഷത്തെ നിയമപരിശീലന യോഗ്യത നേടാനാകില്ല.

നിയമ ക്ലർക്കും കോടതി ജീവനക്കാരും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസത്തിന് സുപ്രീംകോടതിയുടെ വ്യക്തത

ഈ തീരുമാനം ജുഡീഷ്യൽ സർവീസ് പരീക്ഷയിലെ നിയമപരിശീലന യോഗ്യത എങ്ങനെ കണക്കാക്കണമെന്നതിൽ രാജ്യത്താകെ പ്രാധാന്യമുള്ളതാണ്. നിയമ ക്ലർക്കിന്റെ നിയമപരമായ പ്രവർത്തനവും ബെഞ്ച് ക്ലർക്കിന്റെ ക്ലറിക്കൽ ജോലിയും ഒരേ നിലയിൽ കാണാനാകില്ലെന്നാണ് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. അതേസമയം മറ്റു കോടതി ജീവനക്കാരുടെ സേവനം നിയമപരിശീലനമായി കണക്കാക്കണമെന്ന എല്ലാ സാധ്യതകളെയും കുറിച്ച് കോടതി പൊതുവായ വിധി പറഞ്ഞിട്ടില്ല; തപസ്മിത സുതാറിന്റെ ആവശ്യം മാത്രമാണ് നിരസിച്ചത്.