കൊൽക്കത്ത, 2026 ഓഗസ്റ്റ് 27-
തെരുവുകച്ചവടക്കാരുടെ ഉപജീവനം സംരക്ഷിക്കുന്ന 2014-ലെ തെരുവുകച്ചവട നിയമം, പൊതുവഴിയിലോ നടപ്പാതയിലോ അനധികൃതമായി സ്ഥാപിച്ച സ്ഥിരസ്വഭാവമുള്ള കടകൾക്കും നിർമാണങ്ങൾക്കും കൈയേറ്റങ്ങൾക്കും സംരക്ഷണം നൽകുന്നില്ലെന്ന് കൽക്കട്ട ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസ് രാജ ബസു ചൗധരിയുടെ സിംഗിൾ ബെഞ്ച് 2026 ഓഗസ്റ്റ് 25-നാണ് ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. കൊൽക്കത്ത മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ 2026 ഓഗസ്റ്റ് 3-ന് നൽകിയ ഒഴിപ്പിക്കൽ നോട്ടീസ് ചോദ്യം ചെയ്ത് താങ്റ ധാപ ഹോക്കേഴ്സ് സമിതിയും മറ്റ് തെരുവുകച്ചവട സംഘടനകളും നൽകിയ റിട്ട് ഹർജി കോടതി തീർപ്പാക്കി. ഹർജിക്കാർക്കായി സബ്യസാചി ചാറ്റർജി, റിഷഭ് അഹമ്മദ് ഖാൻ, ദീപങ്കർ ദാസ്, ഡി. ഘോഷ് എന്നിവർ ഹാജരായി. കൊൽക്കത്ത മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷനുവേണ്ടി അഡീഷണൽ അഡ്വക്കേറ്റ് ജനറൽ ബിൽവദൽ ഭട്ടാചാര്യയും ശ്രീജിബ് ചക്രബർത്തിയും ഹാജരായി. സംസ്ഥാനത്തിനുവേണ്ടി ലോക്നാഥ് ചാറ്റർജിയും സ്നേഹ ചാറ്റർജിയും ഹാജരായി.
തെരുവുകച്ചവടം ഉപജീവനമാർഗം; ഒഴിപ്പിക്കൽ നോട്ടീസിനെതിരെ ഹോക്കേഴ്സ് സംഘടനകൾ കോടതിയിൽ
ധാപ റോഡിലും സമീപപ്രദേശങ്ങളിലും കച്ചവടം നടത്തുന്നവരുടെ ഏക ഉപജീവനമാർഗമാണ് തെരുവുകച്ചവടമെന്ന് ഹർജിക്കാർ വാദിച്ചു. ഹർജിക്കാരായ സംഘടനകളിൽ ഒന്നും മൂന്നും അഞ്ചും രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ഹോക്കേഴ്സ് യൂണിയനുകളാണെന്നും അവർ കോടതിയെ അറിയിച്ചു. 2014-ലെ തെരുവുകച്ചവടക്കാരുടെ ഉപജീവന സംരക്ഷണ-തെരുവുകച്ചവട നിയന്ത്രണ നിയമവും ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 19(1)(ജി)യും കച്ചവടത്തിനുള്ള അവകാശം സംരക്ഷിക്കുന്നുവെന്നായിരുന്നു പ്രധാന വാദം.
2026 ജൂൺ 27-ന് ചേർന്ന കൊൽക്കത്ത ടൗൺ വെൻഡിങ് കമ്മിറ്റിയുടെ യോഗരേഖയും ഹർജിക്കാർ കോടതിയിൽ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. കച്ചവടം നിരോധിച്ച മേഖലകളുടെ പട്ടിക മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷന്റെ മാർക്കറ്റ്, ലൈസൻസ് വിഭാഗങ്ങളുടെ കൈവശമുണ്ടെങ്കിലും അതുസംബന്ധിച്ച കൃത്യമായ വിജ്ഞാപനം ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്ന് യോഗരേഖയിൽ പറയുന്നതായി ഹർജിക്കാർ വാദിച്ചു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ 2026 ഓഗസ്റ്റ് 3-ലെ ഒഴിപ്പിക്കൽ നോട്ടീസ് നടപ്പാക്കരുതെന്നായിരുന്നു ആവശ്യം.
നടപ്പാതയിലെ സ്ഥിരവും താൽക്കാലികവുമായ നിർമാണങ്ങൾ ഗതാഗതം തടസ്സപ്പെടുത്തിയെന്ന് കോർപ്പറേഷൻ
എന്നാൽ നിയമാനുസൃത തെരുവുകച്ചവടത്തിനെതിരെയല്ല നടപടിയെന്നും പൊതുനടപ്പാത കൈയേറിയ നിർമാണങ്ങൾ നീക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യമെന്നും കൊൽക്കത്ത മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ കോടതിയെ അറിയിച്ചു. ആക്ടീവ് ഏരിയ അപ്പാർട്ട്മെന്റ് ഉടമകളുടെ അസോസിയേഷൻ നൽകിയ പരാതിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നടത്തിയ പരിശോധനയിൽ മുനിസിപ്പൽ നടപ്പാതയിൽ സ്ഥിരവും താൽക്കാലികവുമായ നിർമാണങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയെന്നും അവ പ്രദേശവാസികളുടെ സഞ്ചാരത്തിന് തടസ്സമുണ്ടാക്കുന്നുവെന്നും 2026 ഓഗസ്റ്റ് 25-ലെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് എൻജിനീയറുടെ റിപ്പോർട്ടിൽ വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു.
ഷട്ടറുകളോടുകൂടിയ കടകൾ ഉൾപ്പെടെ അനധികൃതമായി സ്ഥാപിച്ചതായി ചിത്രങ്ങളിൽ വ്യക്തമായിരുന്നുവെന്നും കോർപ്പറേഷൻ അറിയിച്ചു. കൊൽക്കത്ത മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ നിയമം, 1980-ലെ 371, 516 വകുപ്പുകൾ പ്രകാരം നോട്ടീസ് നൽകി കൈയേറ്റക്കാർക്ക് സ്ഥലം മാറാൻ 15 ദിവസം അനുവദിച്ചതായും കോടതിയെ അറിയിച്ചു.
തെരുവുകച്ചവടക്കാരെന്ന് പറഞ്ഞാൽ മാത്രം നിയമസംരക്ഷണം ലഭിക്കില്ലെന്ന് കോടതി
ഹർജിക്കാർ തങ്ങളെ തെരുവുകച്ചവടക്കാരായി വിശേഷിപ്പിച്ചെങ്കിലും അംഗീകൃത തെരുവുകച്ചവടക്കാരോ ഹോക്കർമാരോ ആണെന്ന് തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളൊന്നും കോടതിക്ക് മുന്നിൽ ഹാജരാക്കിയിട്ടില്ലെന്ന് ജസ്റ്റിസ് രാജ ബസു ചൗധരി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. മുനിസിപ്പൽ അധികൃതർ നീക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് പൊതുവഴിയിലെ സ്ഥിരസ്വഭാവമുള്ള കൈയേറ്റ നിർമാണങ്ങളാണെന്നാണ് ഹാജരാക്കിയ രേഖകളിൽ നിന്ന് വ്യക്തമാകുന്നതെന്നും കോടതി വിലയിരുത്തി.
2014-ലെ തെരുവുകച്ചവട നിയമം നിയമവിരുദ്ധവും അനധികൃതവുമായ നിർമാണങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. പൊതുവഴിയിലെ അനധികൃത നിർമാണങ്ങളും കൈയേറ്റങ്ങളും നിലനിർത്താൻ ഈ നിയമത്തെ ആശ്രയിക്കാനാകില്ല. നിയമം സംരക്ഷിക്കുന്നത് വെൻഡിങ് മേഖലയിൽ കച്ചവടം നടത്താനുള്ള അവകാശവും നിയമം ബാധകമാകുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഒഴിപ്പിക്കലിനെതിരായ സംരക്ഷണവുമാണെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
നീക്കാനാകാത്ത കച്ചവടവണ്ടികൾ ചലിപ്പിക്കാവുന്നതാക്കാൻ അധികസമയം
അതേസമയം, നിലവിൽ നീക്കാൻ കഴിയാത്ത കച്ചവടവണ്ടികളുടെ ഉടമകൾക്ക് അവ ചലിപ്പിക്കാവുന്ന രീതിയിലാക്കാൻ അധികസമയം നൽകുമെന്ന് മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷൻ കോടതിയെ അറിയിച്ചു. ആ അധികസമയത്തിനുള്ളിൽ 2014-ലെ നിയമത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾക്ക് അനുസരിച്ച് വണ്ടികൾ ചലിപ്പിക്കാവുന്നതാക്കിയാൽ അത്തരം തെരുവുകച്ചവടക്കാർക്കെതിരെ 2026 ഓഗസ്റ്റ് 3-ലെ ഒഴിപ്പിക്കൽ നോട്ടീസ് നടപ്പാക്കരുതെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
ഒഴിപ്പിക്കൽ നടപടിയിൽ ഇടപെടാതെ റിട്ട് ഹർജി തീർപ്പാക്കി
കൊൽക്കത്ത മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷന്റെ നടപടിയിൽ ഇടപെടാൻ കാരണമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയ കോടതി ഹർജിക്കാർ ആവശ്യപ്പെട്ട പൊതുവായ സംരക്ഷണം അനുവദിച്ചില്ല. സ്ഥിരസ്വഭാവമുള്ള അനധികൃത നിർമാണങ്ങളും പൊതുവഴിയിലെ കൈയേറ്റങ്ങളും നീക്കാനുള്ള നടപടി തുടരാം. എന്നാൽ നിയമാനുസൃതമായി ചലിപ്പിക്കാവുന്ന രീതിയിലാക്കുന്ന കച്ചവടവണ്ടികൾക്ക് കോടതി രേഖപ്പെടുത്തിയ സംരക്ഷണം ലഭിക്കും. ഇതോടെ റിട്ട് ഹർജി 2026 ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് തീർപ്പാക്കി.
നിയമാനുസൃത തെരുവുകച്ചവടവും പൊതുവഴിയിലെ കൈയേറ്റവും വേർതിരിച്ച് കാണണമെന്ന് വിധി
വിധിയുടെ നേരിട്ടുള്ള നിയമഫലം, പശ്ചിമബംഗാളിലെ മുനിസിപ്പൽ നടപടികളിൽ തെരുവുകച്ചവടത്തിനുള്ള നിയമപരമായ സംരക്ഷണവും പൊതുവഴിയിലെ അനധികൃത സ്ഥിരനിർമാണവും ഒരേ നിലയിൽ കാണാനാകില്ലെന്ന വ്യക്തതയാണ്. ഉപജീവനത്തിനുള്ള തെരുവുകച്ചവടാവകാശം നിയമം സംരക്ഷിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും പൊതുജനങ്ങളുടെ സഞ്ചാരത്തിന് തടസ്സമാകുന്ന അനധികൃത കൈയേറ്റങ്ങൾക്ക് അതേ സംരക്ഷണം അവകാശപ്പെടാനാവില്ല. അതേസമയം, നിയമത്തിന്റെ പരിധിയിൽ വരുന്ന ചലിപ്പിക്കാവുന്ന തെരുവുകച്ചവട സംവിധാനങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന സംരക്ഷണവും കോടതി നിലനിർത്തി.