ഗുവാഹത്തി (അസം), 2026 ജൂലൈ 15

ഇന്ത്യയുടെ നവീകരണ രംഗത്തെ പ്രധാന മേഖലകളിലൊന്നായി വടക്കുകിഴക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾ ഉയർന്നുവരുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, നീതി ആയോഗിന്റെ അടൽ ഇന്നൊവേഷൻ മിഷൻ സംഘടിപ്പിച്ച പ്രാദേശിക എ.ഐ.എം സംവാദ് വടക്കുകിഴക്കൻ അധ്യായം ഗുവാഹത്തിയിൽ നടന്നു. അരുണാചൽ പ്രദേശ്, അസം, മണിപ്പൂർ, മേഘാലയ, മിസോറം, നാഗാലാൻഡ്, സിക്കിം, ത്രിപുര എന്നീ എട്ട് സംസ്ഥാനങ്ങളിലും നവീകരണത്തിലൂടെ വളർച്ച ഉറപ്പാക്കാനുള്ള സംയുക്ത പദ്ധതിയാണ് സമ്മേളനം ചർച്ച ചെയ്തത്. നയരൂപീകരണ വിദഗ്ധർ, സംസ്ഥാന സർക്കാർ പ്രതിനിധികൾ, വ്യവസായ പ്രമുഖർ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, സംരംഭക വളർത്തുകേന്ദ്രങ്ങൾ, പുതുസംരംഭ മേഖലയിലെ പ്രവർത്തകർ എന്നിവർ പങ്കെടുത്തു.

വടക്കുകിഴക്കിന്റെ കരുത്തിന് പുതിയ ദിശ

തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്കുള്ള ഇന്ത്യയുടെ പ്രവേശനകവാടമായി വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖല മാറുകയാണ്. സമ്പന്നമായ ജൈവവൈവിധ്യം, സജീവമായ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യം, മുളവിഭവങ്ങൾ, പരമ്പരാഗത കരകൗശല മേഖല, അതിവേഗം വളരുന്ന സംരംഭക അന്തരീക്ഷം എന്നിവയാണ് പ്രദേശത്തിന്റെ പ്രധാന കരുത്തുകൾ. ഈ പ്രത്യേകതകൾ ഉപയോഗപ്പെടുത്തി നവീകരണത്തിലൂന്നിയ ഇന്ത്യയുടെ അടുത്ത വളർച്ചാഘട്ടത്തിൽ വടക്കുകിഴക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളെ പ്രധാന പങ്കാളികളാക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം. വികസിത ഭാരതം 2047 എന്ന കാഴ്ചപ്പാടിലും മേഖലയ്ക്ക് നിർണായക സ്ഥാനമുണ്ടെന്ന് സമ്മേളനം വിലയിരുത്തി.

നീതി ആയോഗ് അംഗം ഡോക്ടർ ജോറം അനിയ മുഖ്യാതിഥിയായി ഉദ്ഘാടന സമ്മേളനത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. അസം സർക്കാരിന്റെ കമ്മീഷണറും സെക്രട്ടറിയും പ്രത്യേക പ്രഭാഷണം നടത്തി. വ്യത്യസ്തമായ കരുത്തും വലിയ സാധ്യതകളുമുള്ള എട്ട് സംസ്ഥാനങ്ങളെ പ്രധാനമന്ത്രി ‘അഷ്ടലക്ഷ്മി’ എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചതെന്ന് ജോറം അനിയ പറഞ്ഞു. ഇന്ത്യയുടെ വളർച്ചയിൽ ഓരോ സംസ്ഥാനത്തിനും വലിയ സംഭാവന നൽകാൻ കഴിയുമെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കി.

‘ആക്ട് ഈസ്റ്റ്’ മുതൽ ‘ആക്ട് ഫാസ്റ്റ്’ വരെ

എട്ട് സംസ്ഥാനങ്ങളിലെയും മുഖ്യമന്ത്രിമാരുമായി നീതി ആയോഗ് തുടർച്ചയായി ഇടപെടുന്നുണ്ടെന്ന് ജോറം അനിയ പറഞ്ഞു. അടിസ്ഥാനസൗകര്യം, ഗതാഗതബന്ധം, സാമ്പത്തിക വികസനം എന്നിവയ്ക്കായി വലിയ നിക്ഷേപങ്ങളും നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. ‘ആക്ട് ഈസ്റ്റ് മുതൽ ആക്ട് ഫാസ്റ്റ് വരെ’ എന്ന സമീപനം വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലുണ്ടാക്കിയ മാറ്റവും അവർ എടുത്തുപറഞ്ഞു. ഇന്ത്യയുടെ വികസന അജൻഡയുടെ കേന്ദ്രസ്ഥാനത്തുള്ള ഈ മേഖല നവീകരണം, സംരംഭകത്വം, സുസ്ഥിര വളർച്ച എന്നിവയുടെ ആഗോള കേന്ദ്രമായി മാറാൻ തയ്യാറെടുക്കുകയാണെന്നും അവർ പറഞ്ഞു.

അടൽ ഇന്നൊവേഷൻ മിഷന്റെ ധനകാര്യ വിഭാഗം മേധാവി സുമിത് ഗാഖർ പ്രതിനിധികളെ സ്വാഗതം ചെയ്തു. സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾ, നവീകരണ സ്ഥാപനങ്ങൾ, സംരംഭക വളർത്തുകേന്ദ്രങ്ങൾ, മറ്റു പങ്കാളികൾ എന്നിവർ തമ്മിലുള്ള സഹകരണം ശക്തമാക്കി പ്രദേശത്തിന്റെ നവീകരണ സാധ്യതകൾ പൂർണമായി ഉപയോഗിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയുടെ കഴിവ്, സാംസ്കാരിക സമ്പത്ത്, പ്രകൃതിവിഭവങ്ങൾ, സംരംഭക മനോഭാവം എന്നിവ വികസിത ഭാരതത്തിലേക്കുള്ള യാത്രയിൽ നിർണായകമാകുമെന്ന് അടൽ ഇന്നൊവേഷൻ മിഷൻ ഡയറക്ടർ ദീപക് ബാഗ്ല പറഞ്ഞു. നവീന ആശയങ്ങളുള്ളവരെ വളർത്തുക, സംരംഭക വളർത്തുകേന്ദ്രങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തുക, പ്രദേശത്തെ യുവാക്കൾക്ക് ഇന്ത്യയ്ക്കും ലോകത്തിനും ഉപകാരപ്പെടുന്ന പരിഹാരങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കാൻ അവസരം നൽകുക എന്നിവയാണ് മിഷന്റെ ലക്ഷ്യമെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. പ്രാദേശിക കരുത്തുകളിൽ വേരൂന്നിയ നവീകരണവും എല്ലാവരുടെയും കൂട്ടായ പരിശ്രമവും ഉണ്ടെങ്കിൽ വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖല ഇന്ത്യയുടെ വളർച്ചയിൽ പങ്കാളിയാകുക മാത്രമല്ല, അതിന് നേതൃത്വം നൽകുകയും ചെയ്യുമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

മുള, ജൈവവിഭവം, വിനോദസഞ്ചാരം

എട്ട് വടക്കുകിഴക്കൻ സംസ്ഥാന കൗൺസിലുകളുടെയും പ്രതിനിധികൾ സമ്മേളനത്തിൽ പങ്കെടുത്തു. ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക വകുപ്പ്, ജൈവസാങ്കേതിക വകുപ്പ്, അടൽ ഇൻക്യുബേഷൻ കേന്ദ്രങ്ങൾ, അടൽ കമ്മ്യൂണിറ്റി ഇന്നൊവേഷൻ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പ്രതിനിധികളും വട്ടമേശ ചർച്ചയുടെ ഭാഗമായി. മേഖലയിലെ നവീകരണ രംഗത്തെ പങ്കാളികളെ ഒന്നിപ്പിക്കുക എന്നതായിരുന്നു ചർച്ചയുടെ വിഷയം. ദേശീയ പദ്ധതികളെ പ്രാദേശിക ആവശ്യങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യവും കൂട്ടായ നവീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന പിന്തുണയും ചർച്ചയിൽ ഉയർന്നു.

ഒരു ദിവസം നീണ്ട പരിപാടിയിൽ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ നവീകരണ പദ്ധതികളും വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയ്ക്ക് പ്രത്യേക മേൽക്കൈയുള്ള മേഖലകളും ചർച്ച ചെയ്തു. നോർത്ത് ഈസ്റ്റ് കെയ്ൻ ആൻഡ് ബാംബൂ ഡെവലപ്‌മെന്റ് കൗൺസിലിലെ മുതിർന്ന ശാസ്ത്രജ്ഞനും ഉപദേഷ്ടാവുമായ ഡോക്ടർ തിലക് ചന്ദ്ര ഭുയാൻ മുളയും ജൈവവിഭവങ്ങളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഉൽപ്പന്ന ശൃംഖല വാണിജ്യപരമായി വികസിപ്പിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് സംസാരിച്ചു.

പ്രൈം മേഘാലയ പദ്ധതിയുടെ മേധാവി മിൻഹ റിയാസ് ഖാൻ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ സഹായത്തോടെ സുസ്ഥിര പരിസ്ഥിതി വിനോദസഞ്ചാരം വികസിപ്പിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ വിശദീകരിച്ചു. റോയൽ ഗ്ലോബൽ സർവകലാശാലയിലെ സംരംഭകത്വ-നവീകരണ വിഭാഗം ഡയറക്ടറും മാർഗദർശക് അഡ്വൈസറിയുടെ സഹസ്ഥാപകയുമായ ഡോക്ടർ ശ്രീപർണ ഭുയാൻ ബറുവ പരമ്പരാഗത കൈത്തറി, കരകൗശല കൂട്ടായ്മകളിൽ നവീകരണം കൊണ്ടുവന്ന് സാധാരണക്കാരുടെ ഉപജീവനം ശക്തിപ്പെടുത്തേണ്ടതിനെക്കുറിച്ച് സംസാരിച്ചു. അവർ നോർത്ത് ഈസ്റ്റേൺ ഹാൻഡിക്രാഫ്റ്റ്സ് ആൻഡ് ഹാൻഡ്‌ലൂം ഡെവലപ്‌മെന്റ് കോർപ്പറേഷന്റെ മുൻ ഉപദേഷ്ടാവുമാണ്.

പുതുസംരംഭങ്ങൾക്ക് പണം മുതൽ വിപണി വരെ

പ്രദേശത്തെ സംരംഭക വളർത്തുകേന്ദ്രങ്ങളുടെ ശൃംഖല ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതും സമ്മേളനത്തിലെ പ്രധാന ചർച്ചയായി. എ.ഐ.സി സെൽകോ ഫൗണ്ടേഷൻ അസോസിയേറ്റ് ഡയറക്ടർ രചിത മിശ്ര ചർച്ചയ്ക്ക് നേതൃത്വം നൽകി. ഐ.ഐ.ടി ഗുവാഹത്തി ഗ്രൂപ്പ് മുഖ്യ നിർവാഹകൻ കേണൽ പ്രബീർ സെൻഗുപ്ത, മിരിയഡ് എ.ഐയുടെയും ഗോ ബില്യണിന്റെയും സ്ഥാപകനും മുഖ്യ നിർവാഹകനുമായ റോഷൻ ഫർഹാൻ, എസ്.എൻ.എൽ എനർജി സൊല്യൂഷൻസ് സ്ഥാപകനും മാനേജിങ് ഡയറക്ടറുമായ മൊയ്റാങ്തെം സേത്ത്, അടൽ ഇന്നൊവേഷൻ മിഷൻ പരിപാടി മേധാവി പ്രതീക് ദേശ്മുഖ് എന്നിവർ പങ്കെടുത്തു. ആശയഘട്ടം മുതൽ വലിയ തോതിലുള്ള പ്രവർത്തനത്തിലേക്ക് എത്തുന്നതുവരെ പുതുസംരംഭങ്ങളെ പിന്തുണയ്ക്കാൻ കഴിയുന്ന ശക്തമായ വളർത്തുകേന്ദ്രങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് ഇവർ ചർച്ച ചെയ്തത്.

എ.ഐ.സി എസ്.എം.യു ടി.ബി.ഐ മുഖ്യ നിർവാഹകൻ ഡോക്ടർ തേജ് ചിങ്തം നയിച്ച മറ്റൊരു ചർച്ചയിൽ പുതുസംരംഭങ്ങൾക്ക് ധനസഹായം, കോർപ്പറേറ്റ് പങ്കാളിത്തം, വിപണിബന്ധം എന്നിവ ഉറപ്പാക്കാനുള്ള മാർഗങ്ങൾ പരിശോധിച്ചു. എച്ച്.ഡി.എഫ്.സി ബാങ്ക് ന്യൂ ഇക്കോണമി ഗ്രൂപ്പ് മേധാവിയും സീനിയർ വൈസ് പ്രസിഡന്റുമായ ആശിഷ് അഗർവാൾ, നുമാലിഗഢ് റിഫൈനറി കോർപ്പറേറ്റ് ആസൂത്രണ-തന്ത്ര വിഭാഗം മേധാവി പ്രാന്ത പ്രതിം സിംഘ, നെഡ്ഫി മാനേജർ സിദ്ധാർഥ പി. ലഹ്കർ, ടാറ്റ ഫൗണ്ടേഷൻ സെന്റർ ഫോർ മൈക്രോഫിനാൻസ് ആൻഡ് ലൈവ്ലിഹുഡ് ജനറൽ മാനേജർ കൗടില്യ ബസുമതാരി എന്നിവർ പങ്കെടുത്തു. വളർന്നുവരുന്ന സംരംഭകർക്ക് ശക്തമായ സാമ്പത്തികവും സ്ഥാപനപരവുമായ പിന്തുണ ഒരുക്കേണ്ടതിനെക്കുറിച്ചാണ് ഇവർ ചർച്ച ചെയ്തത്.

രാജ്യത്തിന്റെ എല്ലാ കോണുകളിലേക്കും നവീകരണം

സംരംഭങ്ങൾക്കും പ്രാദേശിക വികസനത്തിനും സഹായിക്കുന്ന പ്രതിരോധശേഷിയുള്ള നവീകരണ സംവിധാനം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചയോടെയാണ് പരിപാടി അവസാനിച്ചത്. രചിത മിശ്ര നയിച്ച ചർച്ചയിൽ ഇ.ആർ.ഇ.എസ് സ്ഥാപകനും മുഖ്യ നിർവാഹകനുമായ ഫസ്ലെ ഇല്ലാഹി, എഡ്യൂസെന്റർ സ്ഥാപകനും ഡയറക്ടറുമായ സെയിലേസോ പുട്സുരെ എന്നിവർ പങ്കെടുത്തു. അടൽ ഇന്നൊവേഷൻ മിഷൻ പരിപാടി ഡയറക്ടർ പ്രതീക് ദേശ്മുഖ് നന്ദി പറഞ്ഞു.

വടക്കൻ, തെക്കൻ, മധ്യ, കിഴക്കൻ മേഖലകളിൽ വിജയകരമായി പരിപാടികൾ നടത്തിയ ശേഷമാണ് വടക്കുകിഴക്കൻ അധ്യായം സംഘടിപ്പിച്ചത്. സംവാദ് പരമ്പരയിലെ തന്ത്രപ്രധാനമായ പരിപാടികളിലൊന്നായാണ് ഇത് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. നയരൂപീകരണ വിദഗ്ധർ, സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾ, വളർത്തുകേന്ദ്രങ്ങൾ, വ്യവസായ പ്രമുഖർ, നിക്ഷേപകർ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, സംരംഭകർ എന്നിവരെ ഒരേ വേദിയിൽ എത്തിച്ചതിലൂടെ രാജ്യത്തിന്റെ എല്ലാ കോണുകളിലേക്കും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന നവീകരണ സംവിധാനം വ്യാപിപ്പിക്കാനുള്ള അടൽ ഇന്നൊവേഷൻ മിഷന്റെ പ്രതിബദ്ധത സമ്മേളനം ആവർത്തിച്ചു. സഹകരണം, നവീകരണം, സംരംഭകത്വം എന്നിവയിലൂടെ വികസിത ഭാരതം 2047 എന്ന യാത്രയ്ക്ക് നേതൃത്വം നൽകുന്നതിൽ വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയ്ക്കുള്ള പങ്കും പരിപാടി