2026 ഒക്ടോബർ 8 –

നിഴലിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് മിസൈൽ വന്ന രാത്രി

പതിറ്റാണ്ടുകളായി ഇറാനും ഇസ്രായേലും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം നേരിട്ടുള്ള യുദ്ധത്തേക്കാൾ നിഴൽ പോരാട്ടമായിരുന്നു. ഗാസയിൽ 2023 ഒക്ടോബർ 7ന് യുദ്ധം തുടങ്ങിയതോടെ ആ അകലം കുറഞ്ഞു. ഹമാസിനും മേഖലയിലെ മറ്റു സായുധ സംഘടനകൾക്കും ഇറാൻ പിന്തുണ നൽകുന്നുവെന്ന് ഇസ്രായേൽ ആരോപിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കെയാണ് 2024 ഏപ്രിൽ 13ന് ഇറാൻ നേരിട്ട് ഇസ്രായേലിലേക്ക് ഡ്രോണുകളും മിസൈലുകളും അയച്ചത്. ഏകദേശം 300 ആയുധങ്ങളടങ്ങിയ ആക്രമണത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ഇസ്രായേലും സഖ്യകക്ഷികളും ചേർന്ന് തടഞ്ഞു. ഇതോടെ ഇരുരാജ്യങ്ങളും നേരിട്ട് ഏറ്റുമുട്ടുന്ന പുതിയ ഘട്ടം തുടങ്ങി.

ഏപ്രിലിലെ ആക്രമണത്തിന് പിന്നിലെ തീ

ഈ നേരിട്ടുള്ള ആക്രമണത്തിന് മുമ്പ് ഏപ്രിൽ ഒന്നിന് സിറിയയിലെ ദമാസ്കസിലുള്ള ഇറാൻ നയതന്ത്ര സമുച്ചയത്തിന് നേരെ ഇസ്രായേൽ ആക്രമണം നടത്തിയിരുന്നു. ഇറാന്റെ മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥർ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനു പിന്നാലെയാണ് തിരിച്ചടി വന്നത്. ഏപ്രിൽ 19ന് ഇസ്രായേലും ഇറാനിലെ ലക്ഷ്യങ്ങൾക്കെതിരെ തിരിച്ചടിച്ചു. നേരിട്ടുള്ള ഏറ്റുമുട്ടൽ തുടങ്ങിയെങ്കിലും ഇരുപക്ഷവും സംഘർഷം വലുതാകാതിരിക്കാൻ ശ്രമിച്ച ഘട്ടമായിരുന്നു അത്.

നൂറ്റിയൻപതിലേറെ? വീണ്ടും മിസൈൽ മഴ

എന്നാൽ സംഘർഷം അവിടെ തീർന്നില്ല. 2024 ജൂലൈ 31ന് ഹമാസ് രാഷ്ട്രീയ വിഭാഗം തലവൻ ഇസ്മായിൽ ഹനിയ്യ ഇറാനിലെ ടെഹ്റാനിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. ഹസൻ നസ്രുള്ളയുടെ വധം സെപ്റ്റംബർ 27ന് നടന്നതിനു പിന്നാലെ ഒക്ടോബർ ഒന്നിന് ഇറാൻ വീണ്ടും ഇസ്രായേലിലേക്ക് ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈലുകൾ പ്രയോഗിച്ചു. നൂറുകണക്കിന് മിസൈലുകളാണ് ആക്രമണത്തിൽ ഉപയോഗിച്ചതെന്ന് രേഖകൾ പറയുന്നു. ഇതിന് പിന്നാലെ ഒക്ടോബർ 26ന് ഇസ്രായേൽ ഇറാനിൽ വീണ്ടും തിരിച്ചടിച്ചു.

2025ൽ നിഴൽ യുദ്ധം പൂർണ യുദ്ധമായി

2025 ജൂൺ 13ന് സ്ഥിതി വീണ്ടും മാറി. ഇസ്രായേൽ ഇറാനിലെ ആണവ കേന്ദ്രങ്ങളും സൈനിക കേന്ദ്രങ്ങളും ലക്ഷ്യമിട്ട് വ്യാപക ആക്രമണം തുടങ്ങി. പന്ത്രണ്ട് ദിവസം നീണ്ട യുദ്ധത്തിന്റെ തുടക്കമായിരുന്നു അത്. ഇറാനും അതേ ദിവസം തന്നെ തിരിച്ചടി തുടങ്ങി. മിസൈലുകളും ഡ്രോണുകളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ ഇരുവശത്തും നടന്നു. ആണവ കേന്ദ്രങ്ങൾ പോലും യുദ്ധത്തിന്റെ ഭാഗമായതോടെ സംഘർഷത്തിന്റെ ഗൗരവം മറ്റൊരു തലത്തിലേക്ക് ഉയർന്നു.

പശ്ചിമേഷ്യയുടെ അതിർത്തികൾ മാഞ്ഞപ്പോൾ

2023 ഒക്ടോബർ 7ന് ഗാസയിൽ തുടങ്ങിയ യുദ്ധം ആദ്യം ഗാസയിലും ഇസ്രായേലിലും ഒതുങ്ങി. പിന്നീട് ലെബനൻ അതിർത്തി തുറന്നു. അതിനു പിന്നാലെ ഇറാനും നേരിട്ട് രംഗത്തെത്തി. 2024ലെ രണ്ട് നേരിട്ടുള്ള ആക്രമണങ്ങളും 2025ലെ പന്ത്രണ്ട് ദിവസത്തെ യുദ്ധവും ചേർന്നപ്പോൾ നിഴലിൽ നടന്നിരുന്ന ഏറ്റുമുട്ടൽ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള തുറന്ന യുദ്ധമായി മാറി.

ഗാസയിലെ തീ ലെബനനിലേക്കും അവിടെനിന്ന് ഇറാനിലേക്കും എത്തിയതോടെ പശ്ചിമേഷ്യയിലെ ഓരോ മുന്നണിയും മറ്റൊന്നുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു. ഒരു പ്രദേശത്തെ ആക്രമണത്തിന് മറുപടി മറ്റൊരു രാജ്യത്ത് നിന്ന് വരാവുന്ന അവസ്ഥയാണ് അതോടെ രൂപപ്പെട്ടത്.

Sources

Wikipedia – 2024 Iran-Israel conflict timeline – April 13-14 first direct attack 320 munitions and October 1 180 ballistic missiles
Wikipedia – List of attacks during Twelve-Day War June 13 2025 Operation Rising Lion nuclear sites

The Soufan Center, IntelBrief, Status of Iran’s Axis of Resistance, May 2025