ശ്രീനഗർ, 2026 സെപ്റ്റംബർ 24 –
ഒഴിപ്പിക്കൽ കേസിന്റെ അതേ ഇടപാടിലും അതേ വിഷയത്തിലും നിന്നുണ്ടാകുന്ന തുടർച്ചയായ അവകാശകാരണം അടിസ്ഥാനമാക്കി മെസ്ന് ലാഭം ആവശ്യപ്പെടാൻ പുതിയ കേസ് നൽകേണ്ടതില്ലെന്നും നിലവിലുള്ള ഹർജി ഭേദഗതി ചെയ്യാമെന്നും ജമ്മു കശ്മീർ-ലഡാക്ക് ഹൈക്കോടതി. ജസ്റ്റിസ് എം.എ. ചൗധരി 2026 സെപ്റ്റംബർ 18നാണ് വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. വാടകക്കാരനായ സഹൂർ അഹമ്മദ് ദാർ നൽകിയ ഹർജിയിലാണ് വിധി. അദ്ദേഹത്തിനുവേണ്ടി അഭിഭാഷകരായ ഇർഷാദ് അഹമ്മദും ഉമയ്യ സെഹ്റയും ഹാജരായി. മൈമൂന, ഷാഹിദ് അഹമ്മദ് ദാർ, സുഹൈൽ അഹമ്മദ് ദാർ, മസ്രത് ജാൻ എന്നിവരായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ; ഇവർക്കുവേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ എ.എം. മിർ ഹാജരായി. പ്രതിമാസം 50,000 രൂപ മെസ്ന് ലാഭം ആവശ്യപ്പെടാൻ ഹർജി ഭേദഗതി ചെയ്യാൻ അനുവദിച്ച ശ്രീനഗർ മൂന്നാം അഡീഷണൽ മുൻസിഫിന്റെ 2024 ഫെബ്രുവരി 12ലെ ഉത്തരവ് ഹൈക്കോടതി ശരിവച്ചു.
2011ലെ വാടകക്കരാർ അവസാനിച്ചിട്ടും കട കൈവശം വച്ചതിനെച്ചൊല്ലി ഒഴിപ്പിക്കൽ കേസ്
ശ്രീനഗറിലെ മുനവറാബാദിലുള്ള എട്ട് അടി നീളവും 17 അടി വീതിയുമുള്ള കടയാണ് തർക്കവിഷയം. 2011 ഓഗസ്റ്റ് 27ലെ വാടകക്കരാർ പ്രകാരമാണ് സഹൂർ അഹമ്മദ് ദാർ കട വാടകയ്ക്കെടുത്തത്. കരാർ 2011 ഒക്ടോബർ 4ന് രജിസ്റ്റർ ചെയ്തിരുന്നു. വാടകക്കാലാവധി അവസാനിച്ചിട്ടും കടയിൽ അനധികൃതമായി തുടരുന്നുവെന്ന് ആരോപിച്ചാണ് ഉടമസ്ഥർ ഒഴിപ്പിക്കലിനും സ്ഥിരം വിലക്കിനുമായി കേസ് നൽകിയത്.
പ്രതിമാസം 50,000 രൂപ ആവശ്യപ്പെടാൻ ഹർജി ഭേദഗതി; വാടകക്കാരൻ എതിർത്തു
കേസ് തുടരുന്നതിനിടെയാണ് കട അനധികൃതമായി കൈവശം വച്ച കാലയളവിലേക്ക് പ്രതിമാസം 50,000 രൂപ മെസ്ന് ലാഭമായി ആവശ്യപ്പെടുന്ന വ്യവസ്ഥ കൂടി ഹർജിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ ഉടമസ്ഥർ അപേക്ഷിച്ചത്. ഹർജിയിലെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളും കേസിന്റെ മൂല്യനിർണയവും ആവശ്യപ്പെട്ട ആശ്വാസങ്ങളും അതനുസരിച്ച് ഭേദഗതി ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടു. എന്നാൽ മറുപടി ഹർജി ഇതിനകം നൽകിയെന്നും ഭേദഗതിയിലൂടെ പുതിയ കേസ് കൊണ്ടുവരികയാണെന്നും നടപടി വൈകിക്കാനാണ് ശ്രമമെന്നും സഹൂർ അഹമ്മദ് ദാർ വാദിച്ചു.
വിചാരണ തുടങ്ങിയിട്ടില്ല; തർക്കവിഷയങ്ങൾ പോലും നിശ്ചയിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി
സിവിൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ ഓർഡർ ആറ് റൂൾ 17 പ്രകാരം വിചാരണ തുടങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ് തർക്കത്തിന്റെ യഥാർഥ പ്രശ്നം തീരുമാനിക്കാൻ ആവശ്യമായ ഭേദഗതികൾ അനുവദിക്കാൻ കോടതിക്ക് അധികാരമുണ്ടെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഈ കേസിൽ വിചാരണ ആരംഭിച്ചിരുന്നില്ല. കേസിൽ തീരുമാനിക്കേണ്ട തർക്കവിഷയങ്ങൾ പോലും നിശ്ചയിച്ചിരുന്നില്ലെന്ന് വിചാരണക്കോടതിയുടെ രേഖകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നതായി ഹൈക്കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. അതിനാൽ വിചാരണ ആരംഭിച്ചശേഷമുള്ള ഭേദഗതികൾക്ക് ബാധകമായ കർശന നിയന്ത്രണം ഇവിടെ ബാധകമല്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
മെസ്ന് ലാഭം പുതിയ അവകാശകാരണമല്ല; അതേ കടയും അതേ കൈവശംവയ്ക്കലുമാണ് അടിസ്ഥാനം
വാടകക്കാലാവധി കഴിഞ്ഞിട്ടും കട കൈവശം വച്ചതും ഉടമകൾ അത് തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നതുമാണ് ആദ്യ ഹർജിയിലെ തർക്കമെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി. അനധികൃതമായി കട കൈവശം വച്ചതിനുള്ള മെസ്ന് ലാഭം ആവശ്യപ്പെടാനുള്ള അവകാശവും ഉടമസ്ഥർ നേരത്തെ ഹർജിയിൽ പരാമർശിച്ചിരുന്നു. അതിനാൽ പ്രതിമാസ മെസ്ന് ലാഭം വ്യക്തമായ ആശ്വാസമായി പിന്നീട് ചേർക്കുന്നത് പൂർണമായും പുതിയതും ബന്ധമില്ലാത്തതുമായ അവകാശകാരണം സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ല. അതേ ഇടപാടിലും അതേ തർക്കവിഷയത്തിലും നിന്നാണ് ആവശ്യം ഉയരുന്നതെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
തുടർച്ചയായ അവകാശകാരണമെങ്കിൽ പുതിയ കേസ് നിർബന്ധമല്ലെന്ന് കോടതി
ഹർജിക്കാരനാണ് തന്റെ അവകാശവാദങ്ങളുടെ സ്വഭാവം നിർണയിക്കുന്നതെങ്കിലും ഹർജി ഭേദഗതി ചെയ്യാനുള്ള അവകാശം പരിപൂർണമല്ലെന്നും അത് കോടതിയുടെ വിവേചനാധികാരത്തിന് വിധേയമാണെന്നും ജസ്റ്റിസ് എം.എ. ചൗധരി വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ തുടർച്ചയായ അവകാശകാരണം നിലനിൽക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ പുതിയ കേസ് നൽകാതെ തന്നെ നിലവിലെ ഹർജിയിൽ ഭേദഗതി അനുവദിക്കാമെന്നാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. സുപ്രീംകോടതിയുടെ രാജേഷ് കുമാർ അഗർവാൾ വേഴ്സസ് കെ.കെ. മോദി കേസിലെ നിയമതത്വവും ഹൈക്കോടതി പരിഗണിച്ചു.
50,000 രൂപ ലഭിക്കുമെന്ന് ഹൈക്കോടതി വിധിച്ചിട്ടില്ല; തുക തെളിവിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ തീരുമാനിക്കും
പ്രതിമാസം 50,000 രൂപ മെസ്ന് ലാഭം ലഭിക്കാൻ ഉടമകൾക്ക് യഥാർഥത്തിൽ അവകാശമുണ്ടോ എന്നതിൽ ഹൈക്കോടതി തീരുമാനമെടുത്തിട്ടില്ല. എത്ര തുക ലഭിക്കണം, ഏത് കാലയളവിലേക്ക് നൽകണം, ഒഴിപ്പിക്കലിന് അവകാശമുണ്ടോ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളെല്ലാം തെളിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ വിചാരണക്കോടതിയാണ് തീരുമാനിക്കേണ്ടത്. ഇപ്പോഴത്തെ വിധി ഹർജി ഭേദഗതി ചെയ്യാൻ അനുവദിക്കാമോ എന്ന വിഷയത്തിൽ മാത്രമാണെന്ന് ഹൈക്കോടതി പ്രത്യേകം വ്യക്തമാക്കി.
ഭേദഗതി ചെയ്ത ഹർജിക്ക് മറുപടി നൽകാൻ വാടകക്കാരനും അവസരം
ഭേദഗതി അനുവദിച്ചതിലൂടെ വാടകക്കാരന് പരിഹരിക്കാനാകാത്ത ദോഷമുണ്ടാകുന്നില്ലെന്നും ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി. ഭേദഗതി ചെയ്ത ഹർജിക്ക് പുതിയ മറുപടി നൽകാനും മെസ്ന് ലാഭം ഉൾപ്പെടെയുള്ള അവകാശവാദങ്ങളെ എതിർക്കാനും സഹൂർ അഹമ്മദ് ദാറിന് അവസരമുണ്ടാകും. നിയമപ്രകാരം ലഭ്യമായ എല്ലാ പ്രതിരോധങ്ങളും ഉന്നയിക്കാനും അദ്ദേഹത്തിന് സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ടെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
മുൻസിഫിന്റെ ഉത്തരവ് ശരിവച്ചു; ഹൈക്കോടതിയിലെ ഹർജിയും ഇടക്കാല സംരക്ഷണവും അവസാനിച്ചു
2024 ഫെബ്രുവരി 12ന് ശ്രീനഗർ മൂന്നാം അഡീഷണൽ മുൻസിഫ് ഹർജി ഭേദഗതി ചെയ്യാൻ അനുവദിച്ചതിൽ അധികാരപരമായ പിഴവോ പ്രകടമായ നിയമവിരുദ്ധതയോ ഇല്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി കണ്ടെത്തി. ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 227 പ്രകാരമുള്ള മേൽനോട്ട അധികാരം ഉപയോഗിച്ച് ഇടപെടേണ്ട സാഹചര്യമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കി സഹൂർ അഹമ്മദ് ദാറിന്റെ ഹർജിയും അനുബന്ധ അപേക്ഷകളും തള്ളി. 2024 മെയ് 3ലെ ഇടക്കാല നിർദേശവും പിൻവലിച്ചു. വിചാരണക്കോടതിയോട് കേസ് വേഗത്തിൽ തുടരാനും നിർദേശിച്ചു.
ഒരേ തർക്കത്തിൽ തുടർച്ചയായി ഉയരുന്ന അവകാശവാദങ്ങൾക്ക് നടപടിക്രമം ലളിതമാക്കുന്ന വ്യാഖ്യാനം
വിധിയുടെ നിയമപ്രാധാന്യം സിവിൽ ഹർജികളുടെ ഭേദഗതിയിലാണ്. ഒരേ ഇടപാടിലും ഒരേ തർക്കവിഷയത്തിലും നിന്നുള്ള തുടർച്ചയായ അവകാശകാരണം അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ആശ്വാസം പിന്നീട് വ്യക്തമായി ആവശ്യപ്പെടേണ്ടിവന്നാൽ എല്ലാ സാഹചര്യത്തിലും പുതിയ കേസ് നൽകേണ്ടതില്ലെന്നാണ് ഹൈക്കോടതിയുടെ വ്യാഖ്യാനം. എന്നാൽ ഭേദഗതി സ്വമേധയാ ലഭിക്കുന്ന അവകാശമല്ല; സിവിൽ നടപടിച്ചട്ടത്തിലെ വ്യവസ്ഥകൾ അനുസരിച്ച് കോടതിയാണ് തീരുമാനിക്കേണ്ടത്. ഈ കേസിൽ മെസ്ന് ലാഭം ലഭിക്കുമെന്നോ പ്രതിമാസം 50,000 രൂപ നൽകണമെന്നോ വിധിച്ചിട്ടില്ല; അതിന്റെ അന്തിമ തീരുമാനം വിചാരണക്കോടതിക്കാണ്.