കൊച്ചി, 2026 സെപ്റ്റംബർ 24 –

അഖിലേന്ത്യാ ബാർ പരീക്ഷ പാസാകാതെയോ സാധുവായ പ്രാക്ടീസ് സർട്ടിഫിക്കറ്റ് നേടാതെയോ കേരളത്തിൽ അഭിഭാഷകരായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവരുടെ പട്ടിക തുടർച്ചയായി പരിശോധിച്ച് പുതുക്കാനും പ്രസിദ്ധീകരിക്കാനും കേരള ബാർ കൗൺസിലിന് ഹൈക്കോടതി നിർദേശം. 2026 സെപ്റ്റംബർ 23നാണ് ചീഫ് ജസ്റ്റിസ് സൗമെൻ സെൻ, ജസ്റ്റിസ് ശ്യാം കുമാർ വി.എം. എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ച് ഉത്തരവിട്ടത്. അമർനാഥ് ജോഷി സുരേന്ദ്രൻ നൽകിയ പൊതുതാൽപര്യ ഹർജിയിലാണ് നടപടി. ഹർജിക്കാരൻ നേരിട്ടാണ് ഹാജരായത്. കേരള ബാർ കൗൺസിലിനുവേണ്ടി പി. രാമകൃഷ്ണനും ബാർ കൗൺസിൽ ഓഫ് ഇന്ത്യയ്ക്കുവേണ്ടി രജിത്തും ഉൾപ്പെടെയുള്ള അഭിഭാഷകർ ഹാജരായി. എട്ട് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ 2021ന് ശേഷമുള്ള പട്ടിക പുതുക്കാനും കോടതി നിർദേശിച്ചു.

2021ന് ശേഷമുള്ള അഭിഭാഷകരുടെ വിവരങ്ങളും എട്ട് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ പരിശോധിക്കണം

2010 ജൂലൈ മുതൽ 2021 ഡിസംബർ വരെ അഖിലേന്ത്യാ ബാർ പരീക്ഷ പാസാകാതെയും സാധുവായ പ്രാക്ടീസ് സർട്ടിഫിക്കറ്റ് ഇല്ലാതെയും പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന അഭിഭാഷകരെ സംബന്ധിച്ചായിരുന്നു നേരത്തെയുള്ള പരിശോധന. എന്നാൽ ഇത്തരം സാഹചര്യം 2021ന് ശേഷവും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടാകാമെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. അതിനാൽ 2021 മുതലുള്ള വിവരങ്ങൾ പരിശോധിച്ച് എട്ട് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ പട്ടിക പുതുക്കണമെന്നാണ് കേരള ബാർ കൗൺസിലിന് നൽകിയ പുതിയ നിർദേശം. തുടർന്നും ബാർ പരീക്ഷ യോഗ്യത സംബന്ധിച്ച വീഴ്ചകൾ ഉണ്ടോയെന്ന് നിരന്തരം പരിശോധിക്കണമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

1,157 അഭിഭാഷകർക്കെതിരെ നേരത്തെ നടപടി; വക്കാലത്ത് സ്വീകരിക്കരുതെന്നും നിർദേശം

2026 ഓഗസ്റ്റ് 19ന് ഇതേ കേസിൽ ഏകദേശം 1,157 അഭിഭാഷകർക്കെതിരെ ഹൈക്കോടതി നടപടി നിർദേശിച്ചിരുന്നു. ഇവരുടെ പട്ടിക കേരള ഹൈക്കോടതിയുടെയും കേരള ബാർ കൗൺസിലിന്റെയും വെബ്സൈറ്റുകളിൽ ഉടൻ പ്രസിദ്ധീകരിക്കണമെന്നും കോടതി പറഞ്ഞിരുന്നു. പട്ടികയിലുള്ള അഭിഭാഷകർ സമർപ്പിക്കുന്ന വക്കാലത്തുള്ള കേസുകൾ ഹൈക്കോടതി രജിസ്ട്രിയും ജില്ലാ കോടതികളും രജിസ്റ്റർ ചെയ്യരുതെന്നും നിർദേശിച്ചിരുന്നു. അത്തരത്തിലുള്ള വക്കാലത്ത് കണ്ടെത്തിയാൽ കേസ് പരിഗണിക്കുന്ന ബെഞ്ചിന്റെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്താൻ ഫയലിൽ പ്രത്യേകം രേഖപ്പെടുത്തണമെന്നും ഉത്തരവിലുണ്ടായിരുന്നു.

ബാർ പരീക്ഷ പാസായവർക്ക് പ്രാക്ടീസ് സർട്ടിഫിക്കറ്റിന് അപേക്ഷിക്കാൻ തടസ്സമില്ല

പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെട്ടതുകൊണ്ട് പിന്നീട് യോഗ്യത നേടിയ അഭിഭാഷകർക്ക് അവസരം നഷ്ടമാകില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഇതിനിടെ അഖിലേന്ത്യാ ബാർ പരീക്ഷ പാസായവർക്ക് പ്രാക്ടീസ് സർട്ടിഫിക്കറ്റിനായി അപേക്ഷിക്കാം. ആവശ്യമായ യോഗ്യതയും സർട്ടിഫിക്കറ്റും നേടിയവരുടെ വിവരങ്ങൾ കൂടി കേരള ബാർ കൗൺസിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കണം. നേരത്തെയുള്ള ഉത്തരവിലും സാധുവായ പ്രാക്ടീസ് സർട്ടിഫിക്കറ്റ് നേടിയതായി ആധികാരിക രേഖ ഹാജരാക്കിയാൽ ബന്ധപ്പെട്ട അഭിഭാഷകന്റെ പേര് പട്ടികയിൽനിന്ന് ഒഴിവാക്കാമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു.

പുതുക്കിയ പട്ടിക ജില്ലാ ജഡ്ജിമാർക്ക് കൈമാറണം; കോടതികളിലും നടപടി തുടരും

കേരള ബാർ കൗൺസിലിൽനിന്ന് പുതുക്കിയ പട്ടിക ലഭിച്ചാൽ ജില്ലാ ജുഡീഷ്യറി രജിസ്ട്രാർ സംസ്ഥാനത്തെ ജില്ലാ ജഡ്ജിമാരെ വിവരം അറിയിക്കണമെന്നും കോടതി നിർദേശിച്ചു. തുടർന്ന് 2026 ഓഗസ്റ്റ് 19ലെ ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവിന് അനുസരിച്ചുള്ള നടപടി ജില്ലാ കോടതികളും സ്വീകരിക്കണം. ഇതോടെ പട്ടിക തയ്യാറാക്കി പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിൽ മാത്രം നടപടി അവസാനിക്കില്ല; കോടതികളിലെ പ്രാക്ടീസ് സംബന്ധിച്ച പരിശോധനയിലേക്കും വിവരം എത്തും.

നിയമങ്ങൾ നടപ്പാക്കുന്നില്ലെന്ന പൊതുതാൽപര്യ ഹർജിയിൽ തുടർച്ചയായ പരിശോധനയ്ക്ക് നിർദേശം

അഭിഭാഷക നിയമവും ബന്ധപ്പെട്ട ചട്ടങ്ങളും കേരള ബാർ കൗൺസിൽ നടപ്പാക്കാത്തതിനാൽ പ്രാക്ടീസ് സർട്ടിഫിക്കറ്റ് ഇല്ലാത്തവർ അഭിഭാഷകരായി പ്രവർത്തിക്കുന്നുവെന്നായിരുന്നു അമർനാഥ് ജോഷി സുരേന്ദ്രന്റെ പൊതുതാൽപര്യ ഹർജിയിലെ പരാതി. നേരത്തെയുള്ള പട്ടികയിലുള്ളവർക്കെതിരെ നടപടി സ്വീകരിച്ചതായി കോടതി 2026 സെപ്റ്റംബർ 23ന് രേഖപ്പെടുത്തി. എന്നാൽ സമാന സാഹചര്യം വീണ്ടും ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത കണക്കിലെടുത്താണ് ഒറ്റത്തവണ പരിശോധനയ്ക്ക് പകരം തുടർച്ചയായ അവലോകനം നടത്താൻ നിർദേശിച്ചത്.

എട്ട് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ പട്ടിക പുതുക്കണം; പൊതുതാൽപര്യ ഹർജി തീർപ്പാക്കി

2021 മുതലുള്ള അഭിഭാഷകരുടെ വിവരങ്ങൾ എട്ട് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ പുതുക്കുക, തുടർന്ന് യോഗ്യത സംബന്ധിച്ച വീഴ്ചകൾ തുടർച്ചയായി പരിശോധിക്കുക, ബന്ധപ്പെട്ട പട്ടിക പ്രസിദ്ധീകരിക്കുക എന്നീ നിർദേശങ്ങളോടെയാണ് ഹൈക്കോടതി പൊതുതാൽപര്യ ഹർജി തീർപ്പാക്കിയത്. പുതുക്കിയ വിവരം ലഭിച്ചാൽ ജില്ലാ കോടതികളിലും നേരത്തെയുള്ള ഉത്തരവനുസരിച്ചുള്ള നടപടി സ്വീകരിക്കണം. അതിനാൽ കേസിൽ ഇനി നിശ്ചിത അടുത്ത വാദതീയതി കാത്തിരിക്കുന്ന സാഹചര്യമല്ല; കോടതി നൽകിയ നിർദേശങ്ങൾ നടപ്പാക്കുകയാണ് തുടർനടപടി.

അഭിഭാഷകരുടെ യോഗ്യതാ പരിശോധന ഇനി ഒറ്റത്തവണ നടപടിയല്ല; തുടർച്ചയായ നിരീക്ഷണം വേണം

ഈ ഉത്തരവിന്റെ നേരിട്ടുള്ള മാറ്റം കേരളത്തിലെ അഭിഭാഷകരുടെ യോഗ്യത പരിശോധിക്കുന്ന സംവിധാനത്തിലാണ്. 2021 വരെയുള്ള പട്ടിക പരിശോധിച്ച് നടപടി അവസാനിപ്പിക്കാതെ തുടർന്നുള്ള വർഷങ്ങളിലെയും വിവരങ്ങൾ ബാർ കൗൺസിൽ നിരന്തരം പരിശോധിക്കണം. യോഗ്യത നേടിയവരുടെ വിവരങ്ങളും പുതുക്കണം. അതേസമയം, ഈ ഉത്തരവ് രാജ്യവ്യാപകമായി പുതിയ നിയമതത്വം പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന സുപ്രീംകോടതി വിധിയല്ല; കേരള ബാർ കൗൺസിലിനും സംസ്ഥാനത്തെ കോടതികൾക്കും ബാധകമായ ഹൈക്കോടതി നിർദേശങ്ങളാണ്.