ശ്രീനഗർ, 2026 സെപ്റ്റംബർ 10 – 

ജീവനക്കാരന്റെ വിജിലൻസ് ക്ലിയറൻസ് നേടുന്നതും വാർഷിക പ്രകടന റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂക്ഷിക്കുന്നതും തൊഴിലുടമയുടെ ഉത്തരവാദിത്വമാണെന്നും ഇവ ലഭ്യമല്ലെന്ന പേരിൽ ജീവനക്കാരന് സ്ഥാനക്കയറ്റ പരിഗണന നിഷേധിക്കാനാവില്ലെന്നും ജമ്മു കശ്മീർ-ലഡാക്ക് ഹൈക്കോടതി. മുഹമ്മദ് യൂസഫ് അഹങ്കറും മറ്റൊരാളും നൽകിയ ഹർജി അനുവദിച്ചാണ് ജസ്റ്റിസ് സഞ്ജയ് ധർ 2026 ഓഗസ്റ്റ് 29ന് വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. ജമ്മു കശ്മീർ സർക്കാരും മറ്റുള്ളവരുമായിരുന്നു എതിർകക്ഷികൾ. ഹർജിക്കാർക്കായി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ സെഡ്. എ. ഖുറേഷിക്ക് പകരം അഭിഭാഷക റിഹാന ഹാജരായി. ഒന്നുമുതൽ മൂന്നുവരെയുള്ള എതിർകക്ഷികൾക്കായി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ അൽത്താഫ് ഹഖാനിക്ക് പകരം ഷാക്കിർ ഹഖാനിയും നാലാം എതിർകക്ഷിക്കായി ഇർഷാദ് അഹമ്മദും ഹാജരായി.

വിജിലൻസ് ക്ലിയറൻസ് നേടേണ്ടത് ജീവനക്കാരനല്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി

വിജിലൻസ് ക്ലിയറൻസ് ലഭിക്കാത്തതിന്റെയും വാർഷിക പ്രകടന റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂക്ഷിക്കാത്തതിന്റെയും ഉത്തരവാദിത്വം ജീവനക്കാരന്റെ മേൽ ചുമത്താനാവില്ലെന്നാണ് കോടതി വ്യക്തമാക്കിയത്. ഈ രേഖകൾ നേടുകയും സൂക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് തൊഴിലുടമയാണ്. അതുകൊണ്ട് തൊഴിലുടമയുടെ ഭാഗത്തുണ്ടായ ഭരണപരമായ വീഴ്ച ജീവനക്കാരന്റെ സ്ഥാനക്കയറ്റം നിഷേധിക്കാൻ കാരണമാക്കാനാവില്ലെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു.

ജനറൽ മാനേജർമാരായി ചുമതല വഹിച്ചു; സ്ഥിരം സ്ഥാനക്കയറ്റം ലഭിക്കാതെ വിരമിച്ചു

ഹർജിക്കാർ എതിർകക്ഷിയായ കോർപ്പറേഷനിൽ ഇൻചാർജ് ജനറൽ മാനേജർമാരായി ജോലി ചെയ്തിരുന്നു. വകുപ്പുതല സ്ഥാനക്കയറ്റ സമിതി ചേരാത്തതിനാൽ യോഗ്യതയുണ്ടായിട്ടും സ്ഥിരം ജനറൽ മാനേജർ സ്ഥാനത്തേക്ക് സ്ഥാനക്കയറ്റം ലഭിച്ചില്ലെന്നായിരുന്നു പരാതി. ഒന്നാം ഹർജിക്കാരൻ 2012 മാർച്ച് 31നും രണ്ടാം ഹർജിക്കാരൻ 2012 മേയ് 31നും വിരമിച്ചു. സ്ഥാനക്കയറ്റത്തിനുള്ള അവകാശം ഉണ്ടായ തീയതി മുതൽ അവരുടെ അപേക്ഷ പരിഗണിക്കാൻ നേരത്തെ ഹൈക്കോടതി നിർദേശിച്ചിരുന്നു.

വിരമിച്ചെന്ന കാരണത്താൽ നേരത്തെ ലഭിച്ച അവകാശം ഇല്ലാതാകില്ലെന്ന് കോടതി

വിരമിച്ചതോടെ സ്ഥാനക്കയറ്റത്തിനുള്ള അവകാശം അവസാനിച്ചുവെന്ന എതിർകക്ഷികളുടെ വാദവും ഹൈക്കോടതി തള്ളി. 2015 മാർച്ച് 18ലെ മുൻവിധിയിൽ തന്നെ ഈ വിഷയം തീർപ്പാക്കിയിട്ടുണ്ടെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. സ്ഥിരം സ്ഥാനക്കയറ്റത്തിന് പരിഗണിക്കപ്പെടാനുള്ള അവകാശം സർവീസിലിരിക്കെ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ പിന്നീട് വിരമിച്ചെന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം അത് ഇല്ലാതാക്കാനാവില്ലെന്ന മുൻവിധി അന്തിമമായതാണെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

രേഖകൾ പരിശോധിക്കാതെയുള്ള സ്ഥാനക്കയറ്റ നിരസിക്കൽ വെറും ഔപചാരിക നടപടിയായി

2016 സെപ്റ്റംബർ എട്ടിന് എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ്-കം-ഫിനാൻസ് കമ്മിറ്റി ഹർജിക്കാരുടെ സ്ഥാനക്കയറ്റ ആവശ്യം നിരസിച്ചിരുന്നു. വിജിലൻസ് ക്ലിയറൻസ് ലഭിച്ചിട്ടില്ലെന്നും മുഹമ്മദ് യൂസഫ് അഹങ്കറിന്റെ വാർഷിക പ്രകടന റിപ്പോർട്ടുകൾ ലഭ്യമല്ലെന്നുമായിരുന്നു കാരണങ്ങളിൽ ഒന്ന്. എന്നാൽ ഈ രേഖകളിൽ ഹർജിക്കാർക്കെതിരെ പ്രതികൂലമായ പരാമർശമുണ്ടെന്ന് എതിർകക്ഷികൾക്ക് വാദമില്ലെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി. രേഖകൾ കമ്മിറ്റിയുടെ മുന്നിൽ ഉണ്ടായിരുന്നില്ലെന്നും അവ പരിശോധിക്കാതെയാണ് അപേക്ഷ തള്ളിയതെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. അതിനാൽ നിയമപ്രകാരമുള്ള യഥാർഥ പരിഗണന നടത്താതെ കമ്മിറ്റി ഔപചാരിക നടപടി മാത്രമാണ് പൂർത്തിയാക്കിയതെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി.

സീനിയോറിറ്റി മാത്രം സ്ഥാനക്കയറ്റത്തിന് അവകാശമല്ല; യോഗ്യതയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പരിഗണനയ്ക്ക് അവകാശമുണ്ട്

ജനറൽ മാനേജർ തസ്തിക തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെ നികത്തുന്നതായതിനാൽ സീനിയോറിറ്റിയുടെ പേരിൽ മാത്രം യോഗ്യനായ ഉദ്യോഗസ്ഥന് സ്വാഭാവികമായി സ്ഥാനക്കയറ്റം ലഭിക്കില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. എന്നാൽ യോഗ്യനായ ഉദ്യോഗസ്ഥന് സ്ഥാനക്കയറ്റത്തിനായി പരിഗണിക്കപ്പെടാനുള്ള അവകാശമുണ്ട്. സർവീസ് രേഖയും വിജിലൻസ് റിപ്പോർട്ടും അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് യോഗ്യത വിലയിരുത്തേണ്ടത്. ആ രേഖകൾ പരിശോധിക്കാതെ സ്ഥാനക്കയറ്റം നിഷേധിച്ചത് നിയമപരമായ പരിഗണനയായി കാണാനാവില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

2016ലെ തീരുമാനം റദ്ദാക്കി; രണ്ട് മാസത്തിനകം സ്ഥാനക്കയറ്റം വീണ്ടും പരിഗണിക്കണം

ഹർജിക്കാരുടെ സ്ഥാനക്കയറ്റം നിരസിച്ച എസ്റ്റാബ്ലിഷ്മെന്റ്-കം-ഫിനാൻസ് കമ്മിറ്റിയുടെ 2016 സെപ്റ്റംബർ എട്ടിലെ തീരുമാനം നിയമപരമായി നിലനിൽക്കില്ലെന്ന് കണ്ടെത്തിയ ഹൈക്കോടതി അത് റദ്ദാക്കി. ഹർജിക്കാരുടെ സർവീസ് രേഖയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ജനറൽ മാനേജർ സ്ഥാനത്തേക്കുള്ള സ്ഥാനക്കയറ്റം പുതുതായി പരിഗണിക്കണമെന്ന് എതിർകക്ഷികൾക്ക് നിർദേശം നൽകി. വിധിയുടെ പകർപ്പ് ലഭിക്കുന്ന തീയതി മുതൽ രണ്ട് മാസത്തിനകം നടപടി പൂർത്തിയാക്കണമെന്നും കോടതി ഉത്തരവിട്ടു. അതേസമയം നേരിട്ട് സ്ഥാനക്കയറ്റം നൽകണമെന്നല്ല വിധി; നിയമപ്രകാരം വീണ്ടും പരിഗണിക്കണമെന്നാണ് നിർദേശം.

തൊഴിലുടമയുടെ രേഖാസൂക്ഷിപ്പിലെ വീഴ്ച ജീവനക്കാരന്റെ അവസരം നഷ്ടപ്പെടുത്താൻ കാരണമാകരുതെന്ന നിയമവ്യാഖ്യാനം

ഈ വിധിയുടെ നേരിട്ടുള്ള ഫലം ഹർജിക്കാരുടെ സ്ഥാനക്കയറ്റ അപേക്ഷ വീണ്ടും പരിശോധിക്കപ്പെടുമെന്നതാണ്. അതിനൊപ്പം ജമ്മു കശ്മീർ-ലഡാക്ക് ഹൈക്കോടതിയുടെ അധികാരപരിധിയിലെ സമാന സർവീസ് തർക്കങ്ങളിൽ വിജിലൻസ് ക്ലിയറൻസും വാർഷിക പ്രകടന റിപ്പോർട്ടുകളും സൂക്ഷിക്കുന്നതിലെ തൊഴിലുടമയുടെ ഉത്തരവാദിത്വം വിലയിരുത്തുമ്പോൾ ഈ വിധിക്ക് പ്രസക്തിയുണ്ടാകും. എന്നാൽ യോഗ്യതയുള്ള എല്ലാ ജീവനക്കാർക്കും സ്ഥാനക്കയറ്റം നിർബന്ധമാണെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞിട്ടില്ല. നിയമാനുസൃതമായി സ്ഥാനക്കയറ്റത്തിന് പരിഗണിക്കപ്പെടാനുള്ള അവകാശമാണ് കോടതി സംരക്ഷിച്ചത്.