ന്യൂഡൽഹി / 2026 / ഓഗസ്റ്റ് 24
ദേശീയ മൃഗശാലയിൽ രണ്ടാം ‘ട്രീ വാക്കും’ പതിനൊന്നാമത് ‘സൺഡേ ബേർഡ് വാക്കും’ ഓഗസ്റ്റ് 23-ന് സംഘടിപ്പിച്ചു. രാവിലെ ഏഴ് മുതൽ പത്ത് വരെ നടന്ന പ്രകൃതി നടത്തങ്ങളിൽ 42 പക്ഷിയിനങ്ങളിലായി 300-ലേറെ പക്ഷികളെയും 40 വൃക്ഷയിനങ്ങളെയും രേഖപ്പെടുത്തി. പൊതുജനങ്ങളെ ജൈവവൈവിധ്യ രേഖപ്പെടുത്തലിലും നിരീക്ഷണത്തിലും സംരക്ഷണ ബോധവത്കരണത്തിലും പങ്കാളികളാക്കാനുള്ള മൃഗശാലയുടെ ‘സിറ്റിസൺ സയൻസ്’ പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായിരുന്നു പരിപാടി. പ്രകൃതിസ്നേഹികൾ, വിദ്യാർഥികൾ, വന്യജീവി ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാർ, ജൈവവൈവിധ്യ ഗവേഷകർ, മൃഗശാലയിലെ പരിശീലനാർഥികൾ, സന്നദ്ധപ്രവർത്തകർ എന്നിവരുൾപ്പെടെ 25 പേർ പങ്കെടുത്തു.
150-ലേറെ പെയിന്റഡ് സ്റ്റോർക്കുകൾ
പക്ഷിനിരീക്ഷണ നടത്തത്തിലെ പ്രധാന ആകർഷണം 150-ലേറെ പെയിന്റഡ് സ്റ്റോർക്കുകളുടെ സാന്നിധ്യമായിരുന്നു. ഓഗസ്റ്റ് രണ്ടാം വാരത്തിലാണ് ഇവ ദേശീയ മൃഗശാലയിലെത്തിയത്. കുളത്തിനകത്തും ചുറ്റുമുള്ള മരങ്ങളിലും ഇവ കൂടുകൂട്ടാൻ തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. മൃഗശാലയിലെ തണ്ണീർത്തടങ്ങളുടെയും വൃക്ഷ ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെയും പാരിസ്ഥിതിക പ്രാധാന്യം വ്യക്തമാക്കുന്ന സൂചനയായാണ് ഇവയുടെ വരവും കൂടുകൂട്ടലും വിലയിരുത്തുന്നത്. സന്ദർശകർക്കും പരിശീലനാർഥികൾക്കും സന്നദ്ധപ്രവർത്തകർക്കും പൗരശാസ്ത്ര പ്രവർത്തകർക്കും പക്ഷികളുടെ സ്വാഭാവിക പെരുമാറ്റവും പ്രജനന രീതികളും നേരിട്ട് മനസ്സിലാക്കാനും ഇത് അവസരമൊരുക്കുന്നു.
നാലുവർഷമായി ഒരേ സ്ഥലത്ത് ‘റിംഗോ’
പക്ഷിശാസ്ത്ര വിദഗ്ധൻ ഡോ. പരിതോഷ് അഹമ്മദിന്റെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു പക്ഷിനിരീക്ഷണ നടത്തം. ‘റിംഗോ’ എന്നു പേരിട്ട ഒരു ആൺ പെയിന്റഡ് സ്റ്റോർക്കിനെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരവും അദ്ദേഹം പങ്കുവച്ചു. കഴിഞ്ഞ നാലുവർഷമായി ഒരേ പ്രദേശത്ത് ഈ പക്ഷി കൂടൊരുക്കുന്നതായി നിരീക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്. മൃഗശാലയിലെ പരിശീലനാർഥികൾ റിംഗോയെക്കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ നിരീക്ഷണവും പഠനവും തുടരുകയാണ്. ദേശീയ മൃഗശാല ഡയറക്ടർ, ഉദ്യോഗസ്ഥർ, പരിശീലനാർഥികൾ, സന്നദ്ധപ്രവർത്തകർ, വിഷയവിദഗ്ധർ എന്നിവരും പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുത്ത് ആവശ്യമായ മാർഗനിർദേശവും പിന്തുണയും നൽകി.
മരങ്ങളെ തിരിച്ചറിയാൻ പ്രായോഗിക പരിശീലനം
ശാസ്ത്രജ്ഞനായ ഡോ. സി. ആർ. മഗേഷിന്റെ നേതൃത്വത്തിലായിരുന്നു ‘ട്രീ വാക്ക്’. ഇലകളുടെ രൂപം, മരത്തൊലിയുടെ പ്രത്യേകതകൾ, പൂക്കൾ, പഴങ്ങൾ, ശിഖരവിന്യാസം എന്നിവ പരിശോധിച്ച് വൃക്ഷങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുന്ന രീതികൾ പങ്കെടുത്തവർക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തി. കാർബൺ സംഭരണം, വായു ശുദ്ധീകരണം, താപനില നിയന്ത്രണം, മണ്ണ് സംരക്ഷണം എന്നിവയിൽ മരങ്ങൾ വഹിക്കുന്ന പങ്കും വിശദീകരിച്ചു. വിവിധ സസ്യങ്ങൾക്കും ജീവികൾക്കും ആവാസവ്യവസ്ഥ ഒരുക്കുന്നതിലും മരങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യം പങ്കെടുത്തവർ മനസ്സിലാക്കി.
നഗരത്തിലെ ജൈവവൈവിധ്യം നേരിട്ട് പഠിക്കാൻ അവസരം
നിരീക്ഷണങ്ങൾ ക്രമമായി രേഖപ്പെടുത്താനും ആരോഗ്യകരമായ നഗര ആവാസവ്യവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നതിൽ മരങ്ങൾക്കുള്ള നിർണായക പങ്ക് കൂടുതൽ മനസ്സിലാക്കാനും പരിപാടി സഹായിച്ചു. മൃഗശാലയിലെ വൃക്ഷ-പക്ഷി വൈവിധ്യം കണ്ടെത്തുന്നതിനൊപ്പം ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണം, ജീവിവർഗങ്ങളെ തിരിച്ചറിയൽ, ജൈവവൈവിധ്യ വിവരങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തൽ തുടങ്ങിയ രീതികളും പങ്കെടുത്തവർ പഠിച്ചു. ആരോഗ്യകരമായ ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ അടിത്തറയാണ് മരങ്ങളെന്നും നിരവധി ജീവിവർഗങ്ങൾക്ക് അവ പിന്തുണ നൽകുന്നുണ്ടെന്നും ദേശീയ മൃഗശാല ഡയറക്ടർ പറഞ്ഞു. ഇത്തരം പ്രകൃതി നടത്തങ്ങൾ പൊതുജനങ്ങളിൽ ബോധവത്കരണം ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും ജൈവവൈവിധ്യ രേഖപ്പെടുത്തലിൽ ജനപങ്കാളിത്തം വർധിപ്പിക്കുകയും നഗരവനങ്ങളും ഹരിതപ്രദേശങ്ങളും സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തബോധം വളർത്തുകയും ചെയ്യുമെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
അടുത്ത പ്രകൃതി നടത്തം ഓഗസ്റ്റ് 30-ന്
പങ്കെടുത്തവരും വിദഗ്ധരും മൃഗശാല ഉദ്യോഗസ്ഥരും ചേർന്ന സംവാദവും അഭിപ്രായ ശേഖരണവും ഗ്രൂപ്പ് ഫോട്ടോയുമെടുത്താണ് പരിപാടി അവസാനിച്ചത്. മികച്ച പഠനാനുഭവം ഉറപ്പാക്കാൻ ഓരോ ഞായറാഴ്ചത്തെ പ്രകൃതി നടത്തത്തിലും 20 മുതൽ 25 വരെ പേർക്കാണ് പ്രവേശനം. മുൻകൂർ രജിസ്ട്രേഷൻ നിർബന്ധമാണ്. ആദ്യം രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുന്നവർക്ക് ആദ്യം അവസരം എന്ന രീതിയിലാണ് പ്രവേശനം. തിങ്കൾ മുതൽ വെള്ളി വരെ തുറന്നിരിക്കുന്ന നിശ്ചിത ഗൂഗിൾ ഫോം വഴിയാണ് രജിസ്ട്രേഷൻ. ഇതിന്റെ കണ്ണി ദേശീയ മൃഗശാലയുടെ ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റിലും ‘എൻസെഡ്പി സാഥി’ മൊബൈൽ ആപ്ലിക്കേഷനിലും ലഭ്യമാണ്. അടുത്ത ‘സൺഡേ റെപ്റ്റൈൽ, ആംഫിബിയൻസ് ആൻഡ് മൊളസ്ക് വാക്കും’ ‘സൺഡേ ബേർഡ് വാക്കും’ ഓഗസ്റ്റ് 30 ഞായറാഴ്ച നടക്കും.
