ലേ, 2026 ഒക്ടോബർ 17 –

ലഡാക്കിന് കൂടുതൽ ഭരണാധികാരങ്ങൾ നൽകുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചർച്ചകൾ തുടരുന്നതിനിടെ പുതിയ നടപടികളുമായി കേന്ദ്രസർക്കാർ. കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയം 15 പേജുള്ള പുതിയ കരട് നിർദേശം ലഡാക്കിലെ പ്രാദേശിക സംഘടനകൾക്ക് കൈമാറി. ഇതിന് പിന്നാലെ സാങ്കൂവിനെ ലഡാക്കിലെ എട്ടാമത്തെ ജില്ലയായി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഒക്ടോബർ 15ന് ലേയിൽ നടന്ന ചർച്ചയിലാണ് കേന്ദ്രത്തിന്റെ പുതിയ നിർദേശം അവതരിപ്പിച്ചത്. എന്നാൽ ലഡാക്കിന് സംസ്ഥാന പദവിയും ഭരണഘടനാപരമായ പ്രത്യേക സംരക്ഷണവും വേണമെന്ന പ്രധാന ആവശ്യങ്ങൾ പരിഗണിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി പ്രാദേശിക സംഘടനകൾ നിർദേശം തള്ളി. ഒക്ടോബർ 22ന് ന്യൂഡൽഹിയിൽ വീണ്ടും ചർച്ച നടത്താനാണ് തീരുമാനം.

കേന്ദ്രത്തിന്റെ പുതിയ നിർദേശത്തിൽ എന്തുണ്ട്?

ലഡാക്കിലെ ഭരണസംവിധാനം എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കണം, തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ജനപ്രതിനിധികൾക്ക് എത്രത്തോളം അധികാരം നൽകണം തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളാണ് കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയത്തിന്റെ പുതിയ കരട് നിർദേശത്തിലുള്ളത്. ലഡാക്കിൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഭരണസംവിധാനത്തിന് ചില സാമ്പത്തിക, ഭരണ, നിയമനിർമാണ അധികാരങ്ങൾ നൽകുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് നിർദേശത്തിൽ പറയുന്നത്. ഈ ഭരണസംവിധാനത്തിന്റെ പരിധിയിലുള്ള വിഷയങ്ങളിൽ ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ മേൽനോട്ടവും പ്രവർത്തന വിലയിരുത്തലും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഭരണനേതൃത്വത്തിന് നൽകാമെന്നും നിർദേശമുണ്ട്.

ലഫ്റ്റനന്റ് ഗവർണറുടെയും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഭരണസംവിധാനത്തിന്റെയും അധികാരങ്ങൾ വ്യക്തമായി നിർവചിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചട്ടങ്ങൾ തയ്യാറാക്കാനും കേന്ദ്രം ഉദ്ദേശിക്കുന്നു. എന്നാൽ പ്രധാന അധികാരങ്ങൾ ലഫ്റ്റനന്റ് ഗവർണറുടെ ഭരണകൂടത്തിൽ തന്നെ നിലനിർത്തുന്ന രീതിയിലാണ് നിർദേശം തയ്യാറാക്കിയിരിക്കുന്നതെന്നാണ് ലഡാക്കിലെ സംഘടനകളുടെ വിമർശനം. ജനങ്ങൾക്ക് യഥാർത്ഥ ഭരണാധികാരം ലഭിക്കുന്ന സംവിധാനമല്ല ഇതെന്നും അവർ പറയുന്നു.

കേന്ദ്രത്തിന്റെ നിർദേശം സംഘടനകൾ തള്ളിയത് എന്തുകൊണ്ട്?

ലേ അപെക്സ് ബോഡിയും കാർഗിൽ ഡെമോക്രാറ്റിക് അലയൻസുമാണ് കേന്ദ്രത്തിന്റെ പുതിയ നിർദേശം തള്ളിയത്. ലഡാക്കിന് സംസ്ഥാന പദവി നൽകുക, ഭരണഘടനയുടെ ആറാം പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തി പ്രത്യേക സംരക്ഷണം ഉറപ്പാക്കുക എന്നിവയാണ് സംഘടനകളുടെ പ്രധാന ആവശ്യങ്ങൾ. കുറഞ്ഞത് നിയമസഭയുള്ള കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമെന്ന പദവിയെങ്കിലും ലഭിക്കണമെന്ന നിലപാടാണ് ഇവർ മുന്നോട്ടുവച്ചിരിക്കുന്നത്.

എന്നാൽ കേന്ദ്രം അവതരിപ്പിച്ച പുതിയ സംവിധാനം പഴയ നോർത്ത് ഈസ്റ്റ് ഫ്രോണ്ടിയർ ഏജൻസി മാതൃകയോട് സാമ്യമുള്ളതാണെന്നാണ് സംഘടനകളുടെ ആരോപണം. തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട നിയമസഭയ്ക്ക് പകരം പരിമിത അധികാരങ്ങളുള്ള പ്രാദേശിക കൗൺസിൽ രൂപീകരിക്കുന്ന രീതിയിലാണ് നിർദേശം. ഇത് ലഡാക്കിലെ ജനങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നില്ലെന്നും സംഘടനകൾ വ്യക്തമാക്കി.

നേരത്തേയുള്ള ധാരണകൾ പാലിച്ചില്ലെന്ന് ആരോപണം

2026 മേയ് 22ന് നടന്ന ചർച്ചയിൽ ലഡാക്കിന് നിയമസഭയുള്ള കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമെന്ന അടിസ്ഥാനത്തിൽ പ്രത്യേക ഭരണസംവിധാനം രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ധാരണയിലെത്തിയിരുന്നുവെന്നാണ് പ്രാദേശിക സംഘടനകളുടെ വാദം. ജൂലൈ മൂന്നിന് അംഗീകരിച്ച യോഗരേഖയിലും ഈ ധാരണ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. എന്നാൽ പുതിയ കരട് നിർദേശം ആ ധാരണയിൽനിന്ന് വലിയ മാറ്റമാണെന്നാണ് സംഘടനകളുടെ പരാതി.

ലഡാക്കിന്റെ പ്രത്യേക ഭൂമിശാസ്ത്രപരവും സാമൂഹികവുമായ സാഹചര്യങ്ങൾ കണക്കിലെടുത്ത് ഭരണഘടനാപരമായ സംരക്ഷണം നൽകണമെന്നാണ് സംഘടനകൾ ആവശ്യപ്പെടുന്നത്. തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഭരണകൂടത്തിന് ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ നിയന്ത്രണവും സാമ്പത്തിക അധികാരങ്ങളും നിയമനിർമാണ അധികാരങ്ങളും ഉറപ്പാക്കണമെന്നും അവർ പറയുന്നു.

സാങ്കൂ ലഡാക്കിലെ എട്ടാമത്തെ ജില്ല

രാഷ്ട്രീയ ചർച്ചകൾക്കിടയിലാണ് ലഡാക്കിലെ ഭരണപരമായ മറ്റൊരു പ്രധാന തീരുമാനവും പുറത്തുവന്നത്. സാങ്കൂവിനെ പുതിയ ജില്ലയായി പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ ലഡാക്കിലെ ജില്ലകളുടെ എണ്ണം എട്ടായി. ലഫ്റ്റനന്റ് ഗവർണർ വിനയ് കുമാർ സക്സേനയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഭരണകൂടമാണ് തീരുമാനം പ്രഖ്യാപിച്ചത്.

2019 വരെ ലഡാക്കിൽ ലേ, കാർഗിൽ എന്നീ രണ്ട് ജില്ലകൾ മാത്രമാണുണ്ടായിരുന്നത്. പിന്നീട് ഭരണസൗകര്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി കൂടുതൽ ജില്ലകൾ രൂപീകരിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. 2026 ഏപ്രിലിൽ ഷാം, നുബ്ര, ചാങ്താങ്, സൻസ്കാർ, ദ്രാസ് എന്നീ അഞ്ച് ജില്ലകൾ കൂടി നിലവിൽവന്നു. ഇതോടെ ജില്ലകളുടെ എണ്ണം ഏഴായി ഉയർന്നു. ഇപ്പോൾ സാങ്കൂ കൂടി ഉൾപ്പെട്ടതോടെ എട്ട് ജില്ലകളായി.

പുതിയ ജില്ലകൾ ജനങ്ങൾക്ക് എന്ത് നേട്ടം നൽകും?

വിശാലമായ ഭൂപ്രദേശവും ദുർഘടമായ മലനിരകളും കാരണം ലഡാക്കിലെ ജനങ്ങൾക്ക് സർക്കാർ സേവനങ്ങൾ ലഭിക്കാൻ പലപ്പോഴും ദീർഘദൂരം യാത്ര ചെയ്യേണ്ടിവരുന്നുണ്ട്. പുതിയ ജില്ലകൾ രൂപീകരിക്കുന്നതിലൂടെ ഭരണകൂടത്തിന്റെ സേവനങ്ങൾ ജനങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ അടുത്തെത്തിക്കാനാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.

ജില്ലാതല ഭരണസംവിധാനം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നത് സർക്കാർ പദ്ധതികളുടെ നടത്തിപ്പ് വേഗത്തിലാക്കാനും പ്രാദേശിക പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പരിഹാരം കണ്ടെത്താനും സഹായിക്കുമെന്നാണ് ഭരണകൂടത്തിന്റെ നിലപാട്. വികസന പ്രവർത്തനങ്ങളും പൊതുസേവനങ്ങളും കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമമാക്കാനും പുതിയ ജില്ലകൾ സഹായിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്.

എന്നാൽ ജില്ലകളുടെ എണ്ണം വർധിപ്പിക്കുന്നത് മാത്രം ലഡാക്കിലെ ജനങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് പരിഹാരമാകില്ലെന്നാണ് പ്രാദേശിക സംഘടനകളുടെ നിലപാട്. ഭരണസൗകര്യങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതും ജനങ്ങൾക്ക് ഭരണഘടനാപരമായ അധികാരങ്ങൾ നൽകുന്നതും രണ്ടുതരം വിഷയങ്ങളാണെന്ന് അവർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.

2019 മുതൽ തുടരുന്ന സംസ്ഥാന പദവി ആവശ്യം

2019 ഓഗസ്റ്റിലാണ് ജമ്മു കശ്മീരിന്റെ പ്രത്യേക പദവി കേന്ദ്രസർക്കാർ റദ്ദാക്കിയത്. തുടർന്ന് പഴയ ജമ്മു കശ്മീർ സംസ്ഥാനത്തെ രണ്ട് കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളായി വിഭജിച്ചു. ജമ്മു കശ്മീരിന് നിയമസഭയുള്ള കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമെന്ന പദവി ലഭിച്ചപ്പോൾ ലഡാക്കിന് നിയമസഭയില്ലാത്ത കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമെന്ന പദവിയാണ് നൽകിയത്.

തുടക്കത്തിൽ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമെന്ന പദവിയെ സ്വാഗതം ചെയ്തിരുന്ന ലഡാക്കിലെ ചില വിഭാഗങ്ങൾ പിന്നീട് കൂടുതൽ രാഷ്ട്രീയ അധികാരങ്ങൾ ആവശ്യപ്പെട്ട് രംഗത്തെത്തി. പ്രാദേശിക ജനങ്ങളുടെ ഭൂമി, തൊഴിൽ, സംസ്കാരം എന്നിവ സംരക്ഷിക്കാൻ ഭരണഘടനാപരമായ ഉറപ്പുകൾ വേണമെന്ന ആവശ്യം ശക്തമായി.

ഇതിന്റെ ഭാഗമായി ലേ അപെക്സ് ബോഡിയും കാർഗിൽ ഡെമോക്രാറ്റിക് അലയൻസും കേന്ദ്രസർക്കാരുമായി ചർച്ചകൾ ആരംഭിച്ചു. സംസ്ഥാന പദവി, ആറാം പട്ടികയിലെ സംരക്ഷണം, പ്രത്യേക പബ്ലിക് സർവീസ് കമ്മീഷൻ, പ്രാദേശിക നിയമന സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവയാണ് സംഘടനകൾ ഉന്നയിക്കുന്ന പ്രധാന ആവശ്യങ്ങൾ.

ഒക്ടോബർ 22ലെ ചർച്ച നിർണായകം

കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തര മന്ത്രാലയവും ലഡാക്കിലെ പ്രാദേശിക സംഘടനകളും തമ്മിലുള്ള അടുത്ത ചർച്ച ഒക്ടോബർ 22ന് ന്യൂഡൽഹിയിൽ നടക്കും. കേന്ദ്രം അവതരിപ്പിച്ച പുതിയ കരട് നിർദേശത്തിലും സംഘടനകൾ മുന്നോട്ടുവച്ച ആവശ്യങ്ങളിലും കൂടുതൽ ചർച്ച നടത്താനാണ് തീരുമാനം.

പുതിയ ജില്ലകളുടെ രൂപീകരണം ഭരണപരമായ മാറ്റമാണെങ്കിലും ലഡാക്കിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രധാന തർക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും പരിഹരിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല. തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ജനപ്രതിനിധികൾക്ക് യഥാർത്ഥ അധികാരം നൽകുമോ, സംസ്ഥാന പദവിയിലോ ഭരണഘടനാപരമായ പ്രത്യേക സംരക്ഷണത്തിലോ കേന്ദ്രം വിട്ടുവീഴ്ചയ്ക്ക് തയ്യാറാകുമോ എന്നതാണ് ഇനി നിർണായകം.