മുംബൈ, 2026 ഓഗസ്റ്റ് 20 –

വിദേശ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് നേടിയ മൂന്നുവർഷ നിയമബിരുദം ബാർ കൗൺസിൽ ഓഫ് ഇന്ത്യ അഭിഭാഷക എൻറോൾമെന്റിനായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ഇന്ത്യയിലെ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി പ്രവേശനത്തിനുള്ള യോഗ്യതാ ‘ആദ്യ ബിരുദ’മായി അതിനെ കണക്കാക്കാനാകില്ലെന്ന് ബോംബെ ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ജസ്റ്റിസ് ആർ. ഐ. ചാഗ്ല, ജസ്റ്റിസ് ഫർഹാൻ പി. ദുബാഷ് എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് യോഹാൻ എബ്രഹാം നൽകിയ ഹർജി തള്ളിയത്. ഛത്രപതി ശിവാജി മഹാരാജ് സർവകലാശാലയായിരുന്നു എതിർകക്ഷി. ക്വീൻ മേരി യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ലണ്ടനിൽ നിന്നുള്ള യോഹാന്റെ മൂന്നുവർഷ നിയമബിരുദം യോഗ്യതാ ആദ്യ ബിരുദമല്ലെന്ന കാരണത്താൽ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി കോഴ്സിലേക്കുള്ള താൽക്കാലിക പ്രവേശനം സർവകലാശാല റദ്ദാക്കിയതിനെതിരെയായിരുന്നു ഹർജി.

പന്ത്രണ്ടാം ക്ലാസിന് പിന്നാലെ നേടിയ വിദേശ നിയമബിരുദം എൽഎൽബിക്കുള്ള മുൻ ബിരുദമാകില്ല

യോഹാൻ എബ്രഹാം പന്ത്രണ്ടാം ക്ലാസിന് ശേഷമാണ് ലണ്ടനിലെ ക്വീൻ മേരി സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന് മൂന്നുവർഷ ബിരുദതല നിയമപഠനം പൂർത്തിയാക്കിയത്. ഈ നിയമബിരുദം തന്നെ ഇന്ത്യയിലെ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി പ്രവേശനത്തിനുള്ള ‘ആദ്യ ബിരുദ’മായി പരിഗണിക്കണമെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാദം. എന്നാൽ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി പഠനത്തിന് മുമ്പ് അപേക്ഷകൻ യോഗ്യതയുള്ള ബിരുദതല വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയിരിക്കണമെന്ന ക്രമമാണ് 2008-ലെ നിയമവിദ്യാഭ്യാസ ചട്ടങ്ങൾ വിഭാവനം ചെയ്യുന്നതെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

അഭിഭാഷക എൻറോൾമെന്റിനുള്ള അംഗീകാരവും എൽഎൽബി പ്രവേശനയോഗ്യതയും രണ്ടാണെന്ന് കോടതി

വിദേശ നിയമബിരുദത്തിന്റെ അംഗീകാരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ഘട്ടങ്ങൾ കോടതി വേർതിരിച്ചു. ഇന്ത്യയിൽ അഭിഭാഷകനായി എൻറോൾ ചെയ്യുന്നതിനായി വിദേശ നിയമബിരുദം അംഗീകരിക്കുന്നത് ഒരു കാര്യമാണ്. ഇന്ത്യയിലെ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി കോഴ്സിൽ ചേരാനുള്ള വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത മറ്റൊന്നാണ്. ഒരു നിയമപരമായ ആവശ്യത്തിനായി ബിരുദത്തിന് ലഭിച്ച അംഗീകാരം മറ്റൊരു വ്യത്യസ്ത നിയമപരമായ ആവശ്യത്തിനുള്ള യോഗ്യത സ്വാഭാവികമായി നൽകില്ലെന്ന് ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

2020-ലെ ബാർ കൗൺസിൽ വിജ്ഞാപനം ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയ വാദവും കോടതി തള്ളി

2020 ഓഗസ്റ്റ് 26-ലെ ബാർ കൗൺസിൽ ഓഫ് ഇന്ത്യ വിജ്ഞാപനം തന്റെ വിദേശ നിയമബിരുദത്തെ അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് യോഹാൻ വാദിച്ചു. 2008-ലെ നിയമവിദ്യാഭ്യാസ ചട്ടങ്ങളിലെ ചട്ടം 2(8) പ്രകാരം ബാർ കൗൺസിൽ അംഗീകരിച്ച സ്ഥാപനമോ അധികാരിയോ നൽകുന്ന മറ്റ് യോഗ്യതകളും ‘ആദ്യ ബിരുദ’ത്തിന്റെ നിർവചനത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. എന്നാൽ ഈ നിർവചനം മൂന്നുവർഷ നിയമബിരുദത്തിന്റെ സ്വഭാവവും ഘടനയും നിർണയിക്കുന്ന മറ്റു വ്യവസ്ഥകളിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ച് വായിക്കാനാവില്ലെന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു.

എല്ലാ അംഗീകൃത യോഗ്യതകളും ‘ആദ്യ ബിരുദ’മാക്കിയാൽ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബിയുടെ ഘടന തന്നെ അർഥശൂന്യമാകും

ബാർ കൗൺസിൽ അംഗീകരിക്കുന്ന എല്ലാ യോഗ്യതകളെയും, നിയമബിരുദം ഉൾപ്പെടെ, മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബിക്കുള്ള മുൻ ‘ആദ്യ ബിരുദ’മായി കണക്കാക്കിയാൽ ചട്ടങ്ങൾ പ്രത്യേകം നിലനിർത്തിയിരിക്കുന്ന മുൻ ബാച്ചിലർ ബിരുദവും അതിനുശേഷമുള്ള മൂന്നുവർഷ നിയമബിരുദവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം അർഥശൂന്യമാകുമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. വിദേശ നിയമബിരുദങ്ങൾക്ക് നിശ്ചിത വ്യവസ്ഥകളോടെ അംഗീകാരം നൽകാൻ 2020-ലെ വിജ്ഞാപനത്തിന് കഴിയുമെങ്കിലും ഇന്ത്യയിലെ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി പ്രവേശനത്തിനുള്ള പ്രത്യേക യോഗ്യതാ വ്യവസ്ഥ അത് ഒഴിവാക്കുന്നില്ലെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.

യോഹാൻ എബ്രഹാമിന്റെ ഹർജി തള്ളി; സർവകലാശാലയുടെ പ്രവേശന റദ്ദാക്കൽ നിലനിൽക്കും

യോഹാൻ എബ്രഹാമിന്റെ ക്വീൻ മേരി യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ലണ്ടനിൽ നിന്നുള്ള മൂന്നുവർഷ ബിരുദതല നിയമബിരുദം ഇന്ത്യയിലെ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി പ്രവേശനത്തിനുള്ള യോഗ്യതാ ‘ആദ്യ ബിരുദ’മായി കണക്കാക്കാനാകില്ലെന്ന നിഗമനത്തിലാണ് കോടതി എത്തിയത്. ഇതോടെ ഛത്രപതി ശിവാജി മഹാരാജ് സർവകലാശാലയിലെ താൽക്കാലിക പ്രവേശനം റദ്ദാക്കിയതിനെ ചോദ്യം ചെയ്ത ഹർജി കോടതി തള്ളി. യോഹാൻ എബ്രഹാം വേഴ്സസ് ഛത്രപതി ശിവാജി മഹാരാജ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി എന്ന കേസിലാണ് വിധി.

വിദേശ നിയമബിരുദമുള്ളവരുടെ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി പ്രവേശനത്തിൽ യോഗ്യത പ്രത്യേകം പരിശോധിക്കേണ്ടിവരും

വിധിയിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് വ്യക്തമാകുന്ന നിയമവ്യാഖ്യാനം, വിദേശ നിയമബിരുദത്തിന് ബാർ കൗൺസിൽ നൽകുന്ന അംഗീകാരവും ഇന്ത്യയിലെ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി പ്രവേശനയോഗ്യതയും ഒന്നായി കാണാനാകില്ലെന്നതാണ്. അതിനാൽ വിദേശ നിയമബിരുദം അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് എന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം അതിനെ മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബിക്കുള്ള മുൻ ബിരുദമായി കണക്കാക്കാനാവില്ല. മൂന്നുവർഷ എൽഎൽബി പ്രവേശനത്തിന് നിയമവിദ്യാഭ്യാസ ചട്ടങ്ങൾ ആവശ്യപ്പെടുന്ന പ്രത്യേക മുൻ വിദ്യാഭ്യാസ യോഗ്യത അപേക്ഷകൻ പാലിക്കുന്നുണ്ടോ എന്നത് പ്രത്യേകം പരിശോധിക്കേണ്ടിവരും.