അഹമ്മദാബാദ്, ജൂലൈ 13-

ബന്ധുത്വത്തിന്റെ പേരിൽ നിശ്ചിത കാലത്തേക്ക് സൗജന്യമായി വീട്ടിൽ താമസിക്കാൻ അനുമതി നൽകിയ വ്യക്തിക്ക്, പിന്നീട് വാടകക്കാരനെന്ന അവകാശവാദം ഉന്നയിച്ച് ആ വീട്ടിൽ തുടരാനാകില്ലെന്ന് ഗുജറാത്ത് ഹൈക്കോടതി. സവായിസിങ് ദേവിസിങ് ചൗഹാൻ നൽകിയ അപ്പീൽ തള്ളിക്കൊണ്ട് 2026 ജൂലൈ 3-ന് ജസ്റ്റിസ് ജെ. സി. ദോഷിയാണ് ഈ സുപ്രധാന വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. യശ്വന്ത്സിങ് മഹാൻസിങ് റാത്തോഡായിരുന്നു കേസിലെ എതിർകക്ഷി (വീട്ടുടമ).

അപ്പീലുകാരന് വേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ പി. ജെ. യാഗ്നിക്കും വീട്ടുടമയ്ക്ക് വേണ്ടി അഭിഭാഷകൻ ഡി. കെ. പുജും ഹാജരായി. വീട് ഒഴിഞ്ഞ് ഉടമയ്ക്ക് കൈമാറണമെന്ന വിചാരണക്കോടതി വിധി ശരിവെച്ച ഹൈക്കോടതി, ഉപയോഗനഷ്ടപരിഹാരം കണക്കാക്കേണ്ട തീയതിയിൽ മാത്രം നേരിയ മാറ്റം വരുത്തി.

വിരമിക്കാനിരുന്ന ബന്ധുവിന് താങ്ങായി നൽകിയ വീട്; ഒടുവിൽ തർക്കത്തിൽ

ഗാന്ധിനഗറിലെ മൊട്ടേരയിലുള്ള 53-ാം നമ്പർ വീടിനെച്ചൊല്ലിയാണ് തർക്കമുണ്ടായത്. 2005-ൽ വിരമിക്കാനിരുന്ന അടുത്ത ബന്ധുവിന് താമസസ്ഥലം കണ്ടെത്തുന്നതുവരെ, രണ്ടുവർഷത്തേക്ക് ഈ വീട്ടിൽ സൗജന്യമായി താമസിക്കാൻ ഉടമ അനുമതി നൽകുകയായിരുന്നു. വൈദ്യുതി ബില്ലും നികുതിയും താമസക്കാരൻ അടയ്ക്കണമെന്നായിരുന്നു വ്യവസ്ഥ. വാടകയോ സുരക്ഷാനിക്ഷേപമോ (ഡെപ്പോസിറ്റ്) വാങ്ങിയിരുന്നില്ല. എന്നാൽ, രണ്ടുവർഷത്തെ കാലാവധി കഴിഞ്ഞിട്ടും വീട് ഒഴിയാൻ ബന്ധു തയ്യാറാകാതിരുന്നതോടെ ഉടമ നിയമനടപടികളിലേക്ക് കടന്നു.

വാടക നൽകിയെന്ന വാദത്തിന് രേഖകളില്ല

താൻ നിയമാനുസൃത വാടകക്കാരനാണെന്നും മാസം 1,500 രൂപ വീതം വാടക നൽകിയിരുന്നുവെന്നുമാണ് അപ്പീലുകാരൻ കോടതിയിൽ വാദിച്ചത്. വീട് ഏഴു ലക്ഷം രൂപയ്ക്ക് വിൽക്കാമെന്ന് ഉടമ സമ്മതിക്കുകയും ഒന്നര ലക്ഷം രൂപ അഡ്വാൻസായി വാങ്ങുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ടെന്നും ഇയാൾ അവകാശപ്പെട്ടു. എന്നാൽ വാടകക്കരാറോ, വാടക നൽകിയ രസീതോ, വിൽപ്പനക്കരാറോ തെളിയിക്കുന്ന ഒരൊറ്റ രേഖപോലും ഹാജരാക്കാൻ ഇയാൾക്ക് കഴിഞ്ഞില്ല. വെറും വായ്മൊഴി മാത്രം വെച്ച് വാടകാവകാശമോ നിയമപരമായ കൈവശാവകാശമോ സ്ഥാപിക്കാനാകില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

ആത്മഹത്യാഭീഷണി വാദം പിന്നീട് കെട്ടിച്ചമച്ചത്

2005-ലെ അനുമതിക്കരാറിൽ തന്റെ ഒപ്പ് ബലമായി വാങ്ങിയതാണെന്നും, ഒപ്പിട്ടില്ലെങ്കിൽ ഉടമ ആത്മഹത്യ ചെയ്യുമെന്ന് ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയെന്നുമാണ് അപ്പീലുകാരൻ പിന്നീട് കോടതിയിൽ പറഞ്ഞത്. എന്നാൽ കേസിന്റെ ആദ്യഘട്ടങ്ങളിലോ രേഖാമൂലമുള്ള മറുപടിയിലോ ഇത്തരമൊരു ആരോപണം ഉന്നയിച്ചിരുന്നില്ലെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. വിസ്താരവേളയിൽ പെട്ടെന്നുണ്ടായ ഈ വാദം കരാറിന്റെ സാധുത ഇല്ലാതാക്കാൻ വേണ്ടി പിന്നീട് കെട്ടിച്ചമച്ചതാണെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി.

പുതിയ കെട്ടിടങ്ങൾക്ക് പഴയ വാടകനിയന്ത്രണ നിയമം ബാധകമല്ല

തർക്കത്തിലായ വീട് 2004-ലാണ് ഉടമയ്ക്ക് കൈമാറിയതെന്ന് രേഖകളിൽ വ്യക്തമാണ്. 2001 സെപ്റ്റംബർ 5-ന് ശേഷം നിർമ്മിച്ച കെട്ടിടങ്ങൾക്ക് ഗുജറാത്ത് വാടകനിയന്ത്രണ നിയമം (Rent Control Act) ബാധകമല്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ കേസ് സിവിൽ കോടതിയല്ല, വാടകക്കോടതിയാണ് പരിഗണിക്കേണ്ടതെന്ന അപ്പീലുകാരന്റെ വാദം കോടതി തള്ളി. സ്വത്തുകൈമാറ്റ നിയമപ്രകാരം കേസ് പരിഗണിക്കാൻ സിവിൽ കോടതിക്ക് പൂർണ്ണ അധികാരമുണ്ടെന്ന് വിധിയിൽ പറയുന്നു.

അനുമതി കഴിഞ്ഞാൽ താമസം നിയമവിരുദ്ധം

കോടതിയുടെ നിരീക്ഷണം: 2005-ലെ കരാർ പ്രകാരം താമസാനുമതി രണ്ട് വർഷത്തേക്ക് മാത്രമായിരുന്നു. ഇതിൽ വാടക നൽകേണ്ടതില്ലെന്നും താമസക്കാരന് വാടകാവകാശമോ സ്ഥിരമായ കൈവശാവകാശമോ ഉണ്ടാകില്ലെന്നും വ്യക്തമായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഈ കാലാവധി അവസാനിച്ചതോടെ വീട്ടിൽ തുടരാനുള്ള നിയമപരമായ അവകാശവും ഇല്ലാതായി. മുൻകാലത്തെ ബന്ധുത്വമോ സൗജന്യ താമസവോ ഭാവിയിൽ സ്വത്ത് സ്വന്തമാക്കാനുള്ള അവകാശമായി മാറില്ല.

സാക്ഷിമൊഴികൾ രേഖകൾക്ക് പകരമാകില്ല

തന്റെ വാദങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കാൻ അപ്പീലുകാരൻ നാല് സാക്ഷികളെ വിസ്തരിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ഇവരുടെ സത്യവാങ്മൂലങ്ങളെല്ലാം ഒരേ രീതിയിലുള്ളവയായിരുന്നു. വാടകബന്ധമോ കച്ചവടധാരണയോ തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളൊന്നും ഹാജരാക്കാൻ സാക്ഷികൾക്കും കഴിഞ്ഞില്ല. വിചാരണക്കോടതി സാക്ഷിമൊഴികൾ വിശദമായി ചർച്ച ചെയ്തില്ലെന്ന കുറവ് കേസിന്റെ അന്തിമഫലത്തെ ബാധിക്കില്ലെന്ന് ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

വിധി ശരിവെച്ചു; നഷ്ടപരിഹാര തീയതിയിൽ മാറ്റം

വീട് ഒഴിഞ്ഞ് ഉടമയ്ക്ക് കൈമാറണമെന്ന 2016 ജൂൺ 17-ലെ ഗാന്ധിനഗർ പ്രിൻസിപ്പൽ സീനിയർ സിവിൽ കോടതിയുടെ വിധി ഹൈക്കോടതി പൂർണ്ണമായും ശരിവെച്ചു. എന്നാൽ, മാസം 5,000 രൂപ വീതം ഉപയോഗനഷ്ടപരിഹാരം 2008 ജനുവരി മുതൽ നൽകണമെന്ന വിചാരണക്കോടതിയുടെ നിർദ്ദേശത്തിൽ മാറ്റം വരുത്തി. കേസ് ഫയൽ ചെയ്ത 2011 ഡിസംബർ 23 മുതൽ വീട് കൈമാറുന്നതുവരെ മാത്രം ഈ തുക നൽകിയാൽ മതിയെന്ന് കോടതി ഉത്തരവിട്ടു. വിധി മേൽക്കോടതിയിൽ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതിനായി ഇതിന്റെ നടപ്പാക്കൽ നാലാഴ്ചത്തേക്ക് നിർത്തിവെച്ചിട്ടുണ്ട്.

വിധിയുടെ പ്രസക്തി

ഈ വിധിയോടെ, ഉടമയുടെ അനുമതിയോടെ താമസിക്കുന്നയാൾക്ക് തുടർന്നും അവിടെ തുടരാൻ അവകാശമുണ്ടെന്ന് തെളിയിക്കേണ്ട ബാധ്യത ആ വ്യക്തിക്ക് തന്നെയാണെന്ന നിയമനില കൂടുതൽ വ്യക്തമായി. സ്വത്തുതർക്കങ്ങളിൽ വായ്മൊഴിയേക്കാൾ രേഖകൾക്കാണ് പ്രാധാന്യമെന്ന് ഈ വിധി വ്യക്തമാക്കുന്നു. ബന്ധുക്കളെ താൽക്കാലികമായി വീട്ടിൽ താമസിപ്പിക്കുമ്പോൾ പോലും കാലാവധിയും വ്യവസ്ഥകളും രേഖാമൂലം എഴുതിത്തയ്യാറാക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും ഈ വിധി ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.