പ്രയാഗ്രാജ്, 2026 ഒക്ടോബർ 20-
ലൈംഗികാതിക്രമത്തിന് ഇരയായ കുട്ടിയുടെ മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ടിൽ ശാരീരിക പരിക്കുകൾ കണ്ടെത്തിയില്ലെന്ന കാരണത്താൽ പോക്സോ നിയമപ്രകാരമുള്ള നഷ്ടപരിഹാരം നിഷേധിക്കാനാവില്ലെന്ന് അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി. ഉത്തർപ്രദേശിലെ റാണി ലക്ഷ്മിബായി മഹിളാ സമ്മാൻ കോഷ് പദ്ധതിപ്രകാരം ഇരയ്ക്ക് മൂന്ന് ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാനും കോടതി ഉത്തരവിട്ടു. ജസ്റ്റിസ് ശേഖർ ബി. സറാഫ്, ജസ്റ്റിസ് അമിതാഭ് കുമാർ റായ് എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് നിർണായക ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്. ലൈംഗികാതിക്രമത്തിന് ഇരയായ കുട്ടിയുടെ പിതാവ് മുഖേന സമർപ്പിച്ച ഹർജിയിലാണ് നടപടി. ഉത്തർപ്രദേശ് സർക്കാരും വനിതാ ക്ഷേമവകുപ്പ് പ്രിൻസിപ്പൽ സെക്രട്ടറിയും ഉൾപ്പെടെ നാല് എതിർകക്ഷികൾക്കെതിരെയായിരുന്നു ഹർജി. കോടതി ഉത്തരവിന്റെ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ പകർപ്പ് ഹാജരാക്കി പത്ത് ദിവസത്തിനകം തുക നൽകണമെന്നാണ് നിർദേശം.
2022 ഡിസംബർ ഏഴിലെ ലൈംഗികാതിക്രമം; കുറ്റപത്രം നൽകിയിട്ടും നഷ്ടപരിഹാരം ലഭിച്ചില്ല
2022 ഡിസംബർ ഏഴിനാണ് കേസിനാസ്പദമായ ലൈംഗികാതിക്രമം നടന്നതായി ആരോപിക്കപ്പെടുന്നത്. അന്നുതന്നെ പൊലീസ് എഫ്.ഐ.ആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്തു. തുടർന്ന് അന്വേഷണം പൂർത്തിയാക്കി 2023 ജനുവരി 13ന് കുറ്റപത്രവും സമർപ്പിച്ചു.
എന്നാൽ കുട്ടിക്ക് നഷ്ടപരിഹാരം അനുവദിക്കുന്നതിനുള്ള അപേക്ഷ ജില്ലാ സ്റ്റിയറിങ് കമ്മിറ്റി ആദ്യം മാറ്റിവയ്ക്കുകയും പിന്നീട് തള്ളുകയും ചെയ്തു. മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ടിൽ ലൈംഗികാതിക്രമത്തിന്റെ ഭാഗമായി ശരീരത്തിൽ പരിക്കേറ്റതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ലെന്നായിരുന്നു കാരണം.
ലൈംഗികാതിക്രമം സ്ഥിരീകരിക്കുന്ന ഫോറൻസിക് പരിശോധനാഫലം ലഭിച്ചാൽ അപേക്ഷ വീണ്ടും പരിഗണിക്കാമെന്നും കമ്മിറ്റി നിലപാടെടുത്തു. ഈ നടപടിക്കെതിരെയാണ് കുട്ടിയുടെ പിതാവ് ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചത്.
മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ടിൽ പരിക്കില്ലെന്നത് നഷ്ടപരിഹാരം തടയാൻ കാരണമല്ലെന്ന് കോടതി
പോക്സോ നിയമത്തിലെ മൂന്ന്, നാല് വകുപ്പുകൾ പരിശോധിച്ചാണ് ഹൈക്കോടതി വിഷയത്തിൽ വ്യക്തത വരുത്തിയത്. ശരീരത്തിൽ പരിക്കുകൾ ഉണ്ടായാൽ മാത്രമേ ലൈംഗികാതിക്രമം നടന്നതായി കണക്കാക്കാനാകൂ എന്ന വാദം കോടതി അംഗീകരിച്ചില്ല.
ലൈംഗികാതിക്രമം നടന്നിട്ടും ഇരയുടെ ശരീരത്തിൽ പ്രകടമായ പരിക്കുകൾ ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. അതിനാൽ പരിക്കുകളുടെ അഭാവം മാത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കി നഷ്ടപരിഹാരത്തിനുള്ള അർഹത നിഷേധിക്കാനാവില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
നഷ്ടപരിഹാരം നൽകുന്നത് കുട്ടിക്ക് ശാരീരിക പരിക്കേറ്റതിനുള്ള പ്രതിഫലമായല്ല. ലൈംഗികാതിക്രമം മൂലമുണ്ടായ ദുരിതവും മാനസിക ആഘാതവും പരിഗണിച്ചാണ് പദ്ധതിപ്രകാരം സാമ്പത്തിക സഹായം നൽകുന്നതെന്നും കോടതി വിശദീകരിച്ചു.
എഫ്.ഐ.ആറും കുറ്റപത്രവും ഉണ്ടായിരിക്കെ കമ്മിറ്റി വീണ്ടും കുറ്റം പരിശോധിക്കേണ്ടതില്ല
പദ്ധതിപ്രകാരം നഷ്ടപരിഹാര അപേക്ഷ പരിഗണിക്കാൻ എഫ്.ഐ.ആർ, മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ട്, കുറ്റപത്രം എന്നീ മൂന്ന് രേഖകൾ ആവശ്യമാണ്.
എന്നാൽ മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ടിൽ ലൈംഗികാതിക്രമം മൂലമുള്ള പരിക്ക് നിർബന്ധമായും രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കണമെന്ന വ്യവസ്ഥ പദ്ധതിയിലില്ലെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
എഫ്.ഐ.ആറിലും കുറ്റപത്രത്തിലും പോക്സോ നിയമത്തിലെ നാലാം വകുപ്പുപ്രകാരമുള്ള കുറ്റം ഉൾപ്പെട്ടിരിക്കെ, മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ടിൽ പരിക്കില്ലെന്ന കാരണത്താൽ ജില്ലാ സ്റ്റിയറിങ് കമ്മിറ്റിക്ക് സ്വതന്ത്രമായി അന്വേഷണം നടത്താനോ വിചാരണക്കോടതിയെപ്പോലെ കുറ്റം നടന്നിട്ടില്ലെന്ന് തീരുമാനിക്കാനോ അധികാരമില്ലെന്നും ബെഞ്ച് വ്യക്തമാക്കി.
സുപ്രീംകോടതി വിധികൾ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി; ലൈംഗികാതിക്രമത്തിൽ പരിക്ക് നിർബന്ധമല്ല
ലൈംഗികാതിക്രമ കേസുകളിൽ ശാരീരിക പരിക്കുകളുടെ അഭാവം മാത്രം കുറ്റം നടന്നിട്ടില്ലെന്നതിന് തെളിവാകില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കിയ സുപ്രീംകോടതിയുടെ മുൻവിധികളും ഹൈക്കോടതി പരിഗണിച്ചു.
ദിലീപ് കുമാർ എന്ന ഡല്ലി കേസിലും ലോക് മാൽ എന്ന ലോകു കേസിലും സുപ്രീംകോടതി നടത്തിയ നിരീക്ഷണങ്ങളാണ് ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയത്.
ലൈംഗികാതിക്രമത്തെ ഓരോ ഇരയും വ്യത്യസ്ത രീതിയിലാണ് നേരിടുന്നതെന്നും ശരീരത്തിൽ പരിക്കുകൾ ഇല്ലാത്തത് മാത്രം കുറ്റാരോപണം തള്ളാനുള്ള അടിസ്ഥാനമാകില്ലെന്നുമുള്ള നിയമനിലപാടാണ് ഹൈക്കോടതി സ്വീകരിച്ചത്.
മൂന്ന് ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരം; പത്ത് ദിവസത്തിനകം നൽകാൻ നിർദേശം
2015ലെ ഉത്തർപ്രദേശ് റാണി ലക്ഷ്മിബായി മഹിളാ സമ്മാൻ കോഷ് പദ്ധതിപ്രകാരം പോക്സോ നിയമത്തിലെ നാലാം വകുപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസുകളിലെ അർഹരായ ഇരകൾക്ക് ആകെ മൂന്ന് ലക്ഷം രൂപയാണ് നഷ്ടപരിഹാരം.
പദ്ധതിയിലെ വ്യവസ്ഥ അനുസരിച്ച് എഫ്.ഐ.ആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത് 15 ദിവസത്തിനകം ഒരു ലക്ഷം രൂപയും കുറ്റപത്രം സമർപ്പിച്ച് ഒരു മാസത്തിനകം ശേഷിക്കുന്ന രണ്ട് ലക്ഷം രൂപയും നൽകണം.
ഈ കേസിൽ കുറ്റപത്രം നേരത്തേ സമർപ്പിച്ച സാഹചര്യത്തിൽ മൂന്ന് ലക്ഷം രൂപയും അനുവദിക്കണമെന്ന് ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവിട്ടു.
ജില്ലാ സ്റ്റിയറിങ് കമ്മിറ്റി നഷ്ടപരിഹാരം നിഷേധിച്ച നടപടി നിയമപരമായ അടിസ്ഥാനമില്ലാത്തതും പദ്ധതിയിലെ വ്യവസ്ഥകൾക്ക് വിരുദ്ധവുമാണെന്ന് കോടതി കണ്ടെത്തി.
നഷ്ടപരിഹാരം അനുവദിച്ച് ഹർജി തീർപ്പാക്കി; ഉത്തരവ് നടപ്പാക്കേണ്ടത് അധികൃതർ
ഇരയുടെ പിതാവ് മുഖേന സമർപ്പിച്ച ഹർജി അനുവദിച്ച ഹൈക്കോടതി, മൂന്ന് ലക്ഷം രൂപ നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാൻ ബന്ധപ്പെട്ട അധികൃതർക്ക് നിർദേശം നൽകി. ഉത്തരവിന്റെ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ പകർപ്പ് ഹാജരാക്കുന്ന തീയതി മുതൽ പത്ത് ദിവസമാണ് തുക നൽകാനുള്ള സമയപരിധി. ഇതോടെ നഷ്ടപരിഹാരം നിഷേധിച്ചതിനെതിരായ ഹർജിയിൽ കോടതി തീർപ്പുകൽപ്പിച്ചു. തുക യഥാർത്ഥത്തിൽ കൈമാറിയതായി റിപ്പോർട്ടിൽ സ്ഥിരീകരണമില്ല.
പോക്സോ ഇരകളുടെ നഷ്ടപരിഹാര അപേക്ഷകളിൽ പരിക്കുകളുടെ അഭാവം മാത്രം തടസ്സമാകില്ല
ഈ ഉത്തരവ് ഉത്തർപ്രദേശിലെ ഇരകൾക്കായുള്ള നഷ്ടപരിഹാര പദ്ധതിയുടെ നടത്തിപ്പിൽ വ്യക്തമായ നിയമവ്യാഖ്യാനം നൽകുന്നു. എഫ്.ഐ.ആറും കുറ്റപത്രവും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആവശ്യമായ രേഖകൾ നിലവിലുണ്ടെങ്കിൽ മെഡിക്കൽ റിപ്പോർട്ടിൽ പരിക്കില്ലെന്ന ഒറ്റ കാരണത്താൽ അർഹത നിഷേധിക്കാനാവില്ലെന്നതാണ് കോടതിയുടെ നിലപാട്. ലൈംഗികാതിക്രമത്തിന് ഇരയായ കുട്ടികളുടെ മാനസികവും ശാരീരികവുമായ ദുരിതം പരിഗണിച്ച് രൂപീകരിച്ച ക്ഷേമപദ്ധതികളെ അവരുടെ പ്രയോജനത്തിന് അനുകൂലമായി വ്യാഖ്യാനിക്കണമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അതേസമയം, എല്ലാ പോക്സോ കേസുകളിലും രേഖകൾ പരിശോധിക്കാതെ നഷ്ടപരിഹാരം സ്വമേധയാ അനുവദിക്കണമെന്ന ഉത്തരവല്ല ഇത്.