ഇസ്ലാമാബാദ്, 2026 ഒക്ടോബർ 12 –

സൗദി അറേബ്യയ്ക്കെതിരായ ഹൂതി വിമതരുടെ ആക്രമണം ശക്തമാകുന്നതിനിടെ കൂടുതൽ സൈനികരെ സൗദിയിലേക്ക് അയയ്ക്കാൻ പാകിസ്ഥാൻ തീരുമാനിച്ചു. പാകിസ്ഥാൻ സൈനിക മേധാവി ഫീൽഡ് മാർഷൽ അസിം മുനീർ ഒക്ടോബർ എട്ടിനാണ് അധിക സൈനിക വിന്യാസത്തിന് ധാരണയിലെത്തിയത്. എന്നാൽ എത്ര സൈനികരെയാണ് പുതുതായി വിന്യസിച്ചതെന്ന് വ്യക്തമല്ല. സൗദിയെ സഹായിക്കാനുള്ള നീക്കം പാകിസ്ഥാനെ യെമനിലെ ദീർഘകാല സൈനിക സംഘർഷത്തിലേക്ക് വലിച്ചിഴയ്ക്കുമെന്ന ആശങ്കയും ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്.

സൗദിക്കെതിരെ മിസൈൽ ആക്രമണം; റിയാദ് വിമാനത്താവളം രണ്ടുതവണ ലക്ഷ്യമിട്ടു

യെമനിലെ ഹൂതി വിമതർ നടത്തിയ ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളിൽ റിയാദ് വിമാനത്താവളം രണ്ടുതവണ ലക്ഷ്യമിടപ്പെട്ടു. ഡ്രോണുകളും മിസൈലുകളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ സൗദിയുടെ എണ്ണവിതരണത്തെയും ബാധിച്ചു. സെപ്റ്റംബർ ആദ്യത്തോടെ യെമനിലെ ചെങ്കടൽ തീരപ്രദേശങ്ങൾ പിടിച്ചെടുത്ത ഹൂതികൾ ബാബ് അൽ മന്ദബ് കടലിടുക്കിൽ സമുദ്ര ഉപരോധവും പ്രഖ്യാപിച്ചു. സൗദിയുടെ എണ്ണക്കയറ്റുമതിക്ക് നിർണായകമായ ഈ കടൽപാതയിലെ നിയന്ത്രണം രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക സുരക്ഷയ്ക്കും വെല്ലുവിളിയായിരിക്കുകയാണ്.

സൗദിക്കെതിരായ ആക്രമണം പാകിസ്ഥാനെതിരായ ആക്രമണമായും കണക്കാക്കും

2025 സെപ്റ്റംബറിൽ പാകിസ്ഥാനും സൗദി അറേബ്യയും പരസ്പര പ്രതിരോധ കരാറിൽ ഒപ്പുവച്ചിരുന്നു. 2026 ഓഗസ്റ്റ് ഏഴിന് തുർക്കിയെയും ഉൾപ്പെടുത്തി മക്ക പ്രതിരോധ കരാറും നിലവിൽവന്നു. കരാറിലെ ഒരു രാജ്യത്തിനെതിരായ സായുധ ആക്രമണം എല്ലാ അംഗരാജ്യങ്ങൾക്കുമെതിരായ ആക്രമണമായി കണക്കാക്കണമെന്നാണ് പ്രധാന വ്യവസ്ഥ. ഹൂതി ആക്രമണങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഒക്ടോബർ അഞ്ചിന് പാകിസ്ഥാനും തുർക്കിയും സൗദിയിലേക്ക് സൈനികരെ വിന്യസിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. നേരത്തെയുള്ള കരാറിന്റെ ഭാഗമായി പാകിസ്ഥാന്റെ യുദ്ധവിമാനങ്ങളുടെ ഒരു സ്ക്വാഡ്രൺ സൗദിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.

എണ്ണായിരം സൈനികർ സൗദിയിലെത്തിയെന്ന റിപ്പോർട്ട് പാകിസ്ഥാൻ തള്ളി

പാകിസ്ഥാൻ വ്യോമസേന ഹൂതികൾക്കെതിരെ ആക്രമണം നടത്തിയെന്നും എണ്ണായിരം പാക് സൈനികർ സൗദിയിൽ എത്തിയിട്ടുണ്ടെന്നും ഒക്ടോബർ ഏഴിന് റിപ്പോർട്ടുകൾ പുറത്തുവന്നിരുന്നു. എന്നാൽ ഈ റിപ്പോർട്ടുകൾ വ്യാജവും കെട്ടിച്ചമച്ചതുമാണെന്ന് പാകിസ്ഥാൻ വാർത്താവിനിമയ മന്ത്രാലയം വ്യക്തമാക്കി. മുപ്പതിനായിരം മുതൽ നാൽപ്പതിനായിരം വരെ സൈനികരെ സൗദിയിലേക്ക് അയയ്ക്കുമെന്ന റിപ്പോർട്ടിനെയും പാകിസ്ഥാൻ ഊഹാപോഹമായി വിശേഷിപ്പിച്ചു. സൗദിയിൽ ഇതിനകം പാകിസ്ഥാന്റെ ഗണ്യമായ സൈനിക സാന്നിധ്യവും വിഭവങ്ങളുമുണ്ടെന്ന് വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയ വക്താവ് സജ്ജാദ് ഹൈദർ ഖാൻ ഒക്ടോബർ ഒമ്പതിന് അറിയിച്ചു. ഭീഷണിയുടെ സ്വഭാവം വിലയിരുത്തിയാണ് തുടർനടപടികൾ സ്വീകരിക്കുകയെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.

പാകിസ്ഥാന്റെ സൈനിക നീക്കത്തിനെതിരെ ഇറാന്റെ മുന്നറിയിപ്പ്

ഹൂതികളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന ഇറാൻ പാകിസ്ഥാന്റെ സൈനിക ഇടപെടലിനെതിരെ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. പാകിസ്ഥാൻ സൈന്യത്തെ വിന്യസിക്കുന്നുവെന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾ ശരിയാകില്ലെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതെന്നും പുതിയ ഇടപെടലുകൾ സാഹചര്യം കൂടുതൽ സങ്കീർണമാക്കുമെന്നും ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയ വക്താവ് ഇസ്മായിൽ ബഖായി ഒക്ടോബർ നാലിന് വ്യക്തമാക്കി. സൗദിക്കുവേണ്ടി പാകിസ്ഥാൻ തങ്ങൾക്കെതിരെ സൈനിക നടപടികളിൽ ഏർപ്പെട്ടാൽ തിരിച്ചടിയുണ്ടാകുമെന്ന് ഹൂതികളും മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ഒക്ടോബർ 11നാണ് ഹൂതികളുടെ മുന്നറിയിപ്പ് പുറത്തുവന്നത്.

പാകിസ്ഥാന്റെ കപ്പലുകളും മിസൈൽ ആക്രമണ ഭീഷണിയിൽ

പാകിസ്ഥാൻ നേരിട്ട് യുദ്ധത്തിൽ പങ്കെടുത്താൽ ഹൂതികളുടെ ദീർഘദൂര മിസൈലുകളും ഡ്രോണുകളും ഭീഷണിയാകുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ. രണ്ടായിരം കിലോമീറ്റർ ദൂരപരിധിയുള്ള പലസ്തീൻ രണ്ട് ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈലുകളും രണ്ടായിരത്തി അഞ്ഞൂറ് കിലോമീറ്റർ ദൂരപരിധിയുള്ള ഷഹീദ് 136 ഡ്രോണുകളും പാകിസ്ഥാനെ ലക്ഷ്യമിടാൻ ഉപയോഗിക്കാനാകുമെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടിലെ വിലയിരുത്തൽ. അറബിക്കടലിലും പേർഷ്യൻ ഗൾഫിലുമുള്ള പാകിസ്ഥാന്റെ ചരക്കുകപ്പലുകളും ആക്രമണത്തിന് ഇരയാകാനുള്ള സാധ്യത ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ പാകിസ്ഥാനെതിരെ ഇത്തരം ആക്രമണങ്ങൾ നടന്നതായി റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നില്ല.

ബലൂചിസ്ഥാനിലും ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലും ആഭ്യന്തര സംഘർഷം

പാകിസ്ഥാൻ ആഭ്യന്തരമായി ഗുരുതരമായ സുരക്ഷാ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടുന്നതിനിടെയാണ് സൗദിയിലേക്ക് കൂടുതൽ സൈന്യത്തെ അയയ്ക്കാനുള്ള തീരുമാനം. ബലൂചിസ്ഥാനിലും ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലും സായുധ കലാപങ്ങൾ തുടരുകയാണ്. പാക് അധീന കശ്മീരിൽ ജനകീയ പ്രതിഷേധങ്ങളും ജയിലിൽ കഴിയുന്ന മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഇമ്രാൻ ഖാന്റെ അനുയായികളുടെ പ്രക്ഷോഭങ്ങളും സർക്കാരിന് വെല്ലുവിളിയാണ്. ഒക്ടോബർ 11ന് ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലെ പ്രവിശ്യാ സർക്കാരിനെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്ത് അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെയും ഇന്ധനത്തിന്റെയും ഉയർന്ന വിലയും സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയും രാജ്യത്തെ കൂടുതൽ സമ്മർദത്തിലാക്കുന്നു.

സൗദിയുടെ സാമ്പത്തിക സഹായം പാകിസ്ഥാന് നിർണായകം

സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി നേരിടുന്ന പാകിസ്ഥാന് സൗദി അറേബ്യയുടെ സഹായം പ്രധാനമാണ്. 2026 ഏപ്രിലിൽ സൗദി അറേബ്യയും ഖത്തറും ചേർന്ന് പാകിസ്ഥാന് 500 കോടി ഡോളറിന്റെ സാമ്പത്തിക സഹായം നൽകിയിരുന്നു. സൗദി കിരീടാവകാശി മുഹമ്മദ് ബിൻ സൽമാന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സാമ്പത്തിക വികസന പദ്ധതികൾക്കും ഹൂതി ആക്രമണങ്ങൾ തിരിച്ചടിയായിരിക്കുകയാണ്. സൗദിയുടെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാനുള്ള സമ്മർദവും സാമ്പത്തിക സഹായം നിലനിർത്തേണ്ട ആവശ്യവും അസിം മുനീറിന്റെ തീരുമാനങ്ങളെ സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങളായാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.

2015ൽ യെമൻ യുദ്ധത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ പാകിസ്ഥാൻ വിസമ്മതിച്ചിരുന്നു

2015ൽ സൗദിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ യെമനിൽ നടന്ന സൈനിക ഇടപെടലിൽ പങ്കെടുക്കാൻ പാകിസ്ഥാൻ വിസമ്മതിച്ചിരുന്നു. അന്ന് പാകിസ്ഥാൻ പാർലമെന്റ് നിഷ്പക്ഷ നിലപാടാണ് സ്വീകരിച്ചത്. പാകിസ്ഥാന്റെ ഭൂപ്രദേശത്തിനോ മക്ക, മദീന എന്നീ വിശുദ്ധ നഗരങ്ങൾക്കോ ഭീഷണിയുണ്ടായാൽ മാത്രമേ സൈനികമായി ഇടപെടൂ എന്നായിരുന്നു തീരുമാനം. എന്നാൽ 2026 ഒക്ടോബർ എട്ടിലെ അധിക സൈനിക വിന്യാസ ധാരണ പാർലമെന്റിൽ വോട്ടെടുപ്പ് നടത്താതെയാണ് ഉണ്ടായത്.

ഈജിപ്തിന്റെ യെമൻ യുദ്ധാനുഭവം അസിം മുനീറിന് മുന്നറിയിപ്പ്

1960കളിൽ ഈജിപ്ത് പ്രസിഡന്റ് ഗമാൽ അബ്ദുൽ നാസർ യെമനിലെ ആഭ്യന്തര യുദ്ധത്തിൽ നടത്തിയ ഇടപെടലാണ് ഇപ്പോഴത്തെ സാഹചര്യവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്നത്. ഇരുനൂറോളം സൈനികരെ അയച്ചുതുടങ്ങിയ ഈജിപ്തിന്റെ ഇടപെടൽ പിന്നീട് എഴുപതിനായിരം സൈനികരെ വിന്യസിക്കുന്നതിലേക്ക് വളർന്നു. യുദ്ധത്തിൽ പതിനായിരത്തിലധികം ഈജിപ്ഷ്യൻ സൈനികർ കൊല്ലപ്പെടുകയും രാജ്യത്തിന് വലിയ സാമ്പത്തിക നഷ്ടമുണ്ടാകുകയും ചെയ്തു. ദീർഘകാല യുദ്ധം ഈജിപ്തിന്റെ സൈനികശേഷിയെയും ദുർബലപ്പെടുത്തി. സമാനമായ സൈനിക പ്രതിസന്ധിയിലേക്ക് പാകിസ്ഥാൻ നീങ്ങാനുള്ള സാധ്യതയാണ് ഇപ്പോൾ ചർച്ചയാകുന്നത്.

സൗദിയിലെ സൈനിക വിന്യാസം പാകിസ്ഥാനെ ദീർഘകാല യുദ്ധത്തിലേക്ക് നയിക്കുമോ?

സൗദി അറേബ്യയുമായുള്ള പ്രതിരോധ കരാറുകൾ പാലിക്കുന്നതിനൊപ്പം ഇറാനുമായുള്ള ബന്ധവും ആഭ്യന്തര സുരക്ഷയും സംരക്ഷിക്കേണ്ട സാഹചര്യത്തിലാണ് അസിം മുനീർ. സൗദിയിലെ സൈനിക സാന്നിധ്യം വർധിപ്പിക്കുന്നത് പാകിസ്ഥാനെ ഹൂതികളുമായുള്ള നേരിട്ടുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലിലേക്ക് നയിക്കുമോ എന്നതാണ് പ്രധാന ആശങ്ക. പുതുതായി വിന്യസിച്ച സൈനികരുടെ എണ്ണവും അവരുടെ പ്രവർത്തനപരിധിയും വ്യക്തമാകാത്തതിനാൽ പാകിസ്ഥാന്റെ യഥാർഥ സൈനിക പങ്കാളിത്തം സംബന്ധിച്ച അനിശ്ചിതത്വം തുടരുകയാണ്.