ന്യൂഡൽഹി / 2026 / ഓഗസ്റ്റ് 04 

അന്താരാഷ്ട്ര മേഘപ്പുലി ദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് മേഘപ്പുലികളുടെ ദീർഘകാല സംരക്ഷണത്തിനായി ഇന്ത്യ പ്രത്യേക കർമപദ്ധതി നടപ്പാക്കുന്നു. വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷിക്കുക, വനമേഖലകൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പുനഃസ്ഥാപിക്കുക, ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണം ശക്തമാക്കുക, തദ്ദേശീയ ജനവിഭാഗങ്ങളെ സംരക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ പങ്കാളികളാക്കുക എന്നിവയാണ് ലക്ഷ്യം. കേന്ദ്രസർക്കാർ, ആഗോള പരിസ്ഥിതി സൗകര്യം, ഐക്യരാഷ്ട്ര വികസന പദ്ധതി എന്നിവയുടെ സംയുക്ത സംരംഭത്തിലാണ് പദ്ധതി തയ്യാറാക്കിയത്. 2026 ജൂലൈ രണ്ടാംവാരം കോയമ്പത്തൂരിൽ നടന്ന ദേശീയ വന്യജീവി ബോർഡ് സ്ഥിരംസമിതിയുടെ 91-ാമത് യോഗത്തിലാണ് പദ്ധതി പുറത്തിറക്കിയത്.

മേഘപ്പുലിക്ക് സുരക്ഷിതമായ ആവാസവ്യവസ്ഥ ഒരുക്കും

മേഘപ്പുലികൾ ജീവിക്കുന്ന വനമേഖലകൾ സുരക്ഷിതമാക്കുന്നതിനുള്ള സമഗ്രമായ ചട്ടക്കൂടാണ് സംരക്ഷണ കർമപദ്ധതി മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്നത്. തകർന്ന വനമേഖലകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കും. വനങ്ങൾക്കിടയിലെ സ്വാഭാവിക സഞ്ചാരപാതകൾ സംരക്ഷിക്കും. ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനൊപ്പം മേഘപ്പുലി സംരക്ഷണത്തിൽ പ്രദേശവാസികൾക്ക് കൂടുതൽ പങ്കാളിത്തവും അധികാരവും നൽകും.

14 സംരക്ഷണമേഖലകൾക്ക് പ്രത്യേക പരിഗണന

വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലാകെ മേഘപ്പുലി സംരക്ഷണത്തിന് മുൻഗണന നൽകേണ്ട 14 ഭൂപ്രദേശങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. വലിയ ഭൂപ്രദേശങ്ങളെ ഒരൊറ്റ സംരക്ഷണമേഖലയായി കണ്ട് പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഏകോപിപ്പിക്കും. വനമേഖലകൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധം ശക്തമാക്കാൻ ആവാസവ്യവസ്ഥ പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയും വന്യജീവി ഇടനാഴികൾ സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യും. സംയോജിത വന്യജീവി ആവാസവ്യവസ്ഥ വികസന പദ്ധതിയിലെ ജീവിവർഗ പുനരുദ്ധാരണ പരിപാടിയിലും മേഘപ്പുലിയെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

ക്യാമറകളും ജനിതക പരിശോധനയും ഉപയോഗിച്ച് നിരീക്ഷണം

ക്യാമറ കെണികൾ, മേഘപ്പുലിയുടെ സാന്നിധ്യം കണ്ടെത്തുന്നതിനുള്ള സർവേകൾ, ജനിതക പരിശോധന, പരിസ്ഥിതിയിൽനിന്നുള്ള ഡി.എൻ.എ പരിശോധന എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് ഏകീകൃത ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണം നടത്തും. ഇതിലൂടെ മേഘപ്പുലികളുടെ എണ്ണം, സഞ്ചാരം, ആവാസവ്യവസ്ഥാ ആവശ്യങ്ങൾ എന്നിവ കൂടുതൽ വ്യക്തമായി മനസ്സിലാക്കാനാകും. വേട്ടയാടൽ തടയുന്നതിനും വന്യജീവി കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുമുള്ള നടപടികളും ശക്തമാക്കും.

വനമേഖലയിൽ നേരിട്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ജീവനക്കാർക്ക് പ്രത്യേക പരിശീലനം നൽകും. സംരക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താനും നിരീക്ഷിക്കാനും എം-സ്ട്രൈപ്സ് സ്മാർട്ട് ആപ്ലിക്കേഷനും ഉപയോഗിക്കും. സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ സഹായത്തോടെ സ്ഥലതലത്തിലുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമമാക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.

പ്രദേശവാസികൾക്ക് ഉപജീവനപിന്തുണ നൽകും

വന്യജീവി സംരക്ഷണത്തിൽ തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾക്കുള്ള നിർണായക പങ്ക് കണക്കിലെടുത്ത് ജനപങ്കാളിത്തത്തോടെയുള്ള സംരക്ഷണത്തിന് പദ്ധതി പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. പ്രകൃതിയെ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് പ്രദേശവാസികൾക്ക് സുസ്ഥിരമായ ഉപജീവനമാർഗങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കുന്നതിനുള്ള പിന്തുണയും നൽകും. മേഘപ്പുലികൾ കാണപ്പെടുന്ന അയൽരാജ്യങ്ങളുമായി അതിർത്തി കടന്നുള്ള സഹകരണവും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കും.

കാലാവസ്ഥാ മാറ്റങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതികളും സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് അനുസരിച്ച് പ്രവർത്തനങ്ങൾ മാറ്റുന്ന സംവിധാനവും പദ്ധതിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിലൂടെ മേഘപ്പുലികളുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥയും വനഭൂപ്രദേശങ്ങളും ദീർഘകാലത്തേക്ക് സംരക്ഷിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.

മേഘപ്പുലി സംരക്ഷണം വനങ്ങളുടെ സംരക്ഷണവും

മേഘപ്പുലികളുടെ നിലനിൽപ്പ് വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ വനങ്ങളുടെയും പ്രകൃതിപൈതൃകത്തിന്റെയും സംരക്ഷണവുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷണം, ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണം, വനഭൂപ്രദേശങ്ങളുടെ പുനരുദ്ധാരണം, സാങ്കേതികവിദ്യ, ജനപങ്കാളിത്തം, രാജ്യാന്തര സഹകരണം എന്നിവ ഒരുമിപ്പിച്ചുള്ള സമീപനമാണ് ഇന്ത്യ സ്വീകരിക്കുന്നത്. ഏഷ്യയിലെ അപൂർവമായി മാത്രം കാണപ്പെടുന്ന ഈ വന്യപൂച്ചയുടെ ഭാവി സുരക്ഷിതമാക്കുകയാണ് കർമപദ്ധതിയുടെ ലക്ഷ്യം.