ന്യൂഡൽഹി / 2026 / സെപ്റ്റംബർ 28
മനുഷ്യ ബഹിരാകാശയാത്ര, സംയുക്ത ഉപഗ്രഹ ദൗത്യങ്ങൾ, വിക്ഷേപണ വാഹന സാങ്കേതികവിദ്യ, പുതിയ ബഹിരാകാശ ഉപയോഗങ്ങൾ എന്നിവയിൽ ഇന്ത്യയും ഫ്രാൻസും സഹകരണം വിപുലീകരിക്കുമെന്ന് കേന്ദ്രമന്ത്രി ഡോ. ജിതേന്ദ്ര സിങ് പറഞ്ഞു. ഫ്രാൻസിന്റെ ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ, ഗവേഷണ, ബഹിരാകാശ മന്ത്രി പ്രൊഫ. ഫിലിപ്പ് ബാപ്റ്റിസ്റ്റിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സംഘം സെപ്റ്റംബർ 28ന് ന്യൂഡൽഹിയിൽ അദ്ദേഹവുമായി കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി. 1960കളിലെ പരീക്ഷണ റോക്കറ്റുകളിൽ തുടങ്ങിയ ബന്ധം ഇന്ന് മനുഷ്യ ബഹിരാകാശയാത്ര വരെ എത്തിയെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ശാസ്ത്ര സാങ്കേതികവിദ്യ, ഭൗമശാസ്ത്രം എന്നിവയുടെ സ്വതന്ത്ര ചുമതലയുള്ള സഹമന്ത്രിയാണ് ജിതേന്ദ്ര സിങ്. പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസ്, ഉദ്യോഗസ്ഥ കാര്യം, പൊതുപരാതി, പെൻഷൻ, ആണവോർജം, ബഹിരാകാശം എന്നിവയുടെയും സഹമന്ത്രി ചുമതല അദ്ദേഹത്തിനുണ്ട്.
കൂടിക്കാഴ്ചയിൽ പങ്കെടുത്തവർ
ബഹിരാകാശ ഉച്ചകോടി, ഇന്ത്യ–ഫ്രാൻസ് നവീകരണ വർഷം 2026, ബഹിരാകാശം, ഇൻഡോ–ഫ്രഞ്ച് ശാസ്ത്ര സഹകരണ കേന്ദ്രമായ സെഫിപ്ര, സമുദ്രാധിഷ്ഠിത സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ എന്നിവ കൂടിക്കാഴ്ചയിൽ ചർച്ചയായി. വിവിധ ശാസ്ത്രമേഖലകളിലെ സഹകരണത്തിന്റെ വ്യാപ്തിയാണ് ഫ്രഞ്ച് സംഘത്തിന്റെ ഘടന കാണിക്കുന്നതെന്ന് ജിതേന്ദ്ര സിങ് പറഞ്ഞു. ഇന്ത്യൻ സംഘത്തിൽ ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക വകുപ്പ് സെക്രട്ടറി പ്രൊഫ. ഉമേഷ് വി. വാഗ്മറെ, ഭൗമശാസ്ത്ര മന്ത്രാലയ സെക്രട്ടറി ഡോ. ടി. ശ്രീനിവാസ കുമാർ, ജൈവസാങ്കേതിക വകുപ്പ് സെക്രട്ടറി ഡോ. രാജേഷ് എസ്. ഗോഖലെ, ശാസ്ത്ര വ്യവസായ ഗവേഷണ കൗൺസിൽ ഡയറക്ടർ ജനറൽ ഡോ. എൻ. കലൈസെൽവി, ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക വകുപ്പിലെ അന്താരാഷ്ട്ര സഹകരണ വിഭാഗം മേധാവി ഡോ. പ്രവീൺകുമാർ സോമസുന്ദരം എന്നിവരുണ്ടായിരുന്നു. ബഹിരാകാശ വകുപ്പിന്റെയും വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയത്തിന്റെയും പ്രതിനിധികൾ, സെഫിപ്ര ഡയറക്ടർ, ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക വകുപ്പിലെ ഫ്രാൻസ് ഏകോപന ഉദ്യോഗസ്ഥനും ശാസ്ത്രജ്ഞനുമായ പ്രതിനിധി എന്നിവരും പങ്കെടുത്തു. ഫ്രഞ്ച് സംഘത്തിൽ ബാപ്റ്റിസ്റ്റിന് പുറമേ ചീഫ് ഓഫ് സ്റ്റാഫ് ലൂ ലെ നബാസ്ക്, നയതന്ത്ര ഉപദേശക അലക്സിയ ലകാസ്, വ്യക്തിഗത സുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ ജെറമി റോളർ, ഇന്ത്യ വിഭാഗം ഉദ്യോഗസ്ഥൻ ബെനോയി തലോ, എസെക് ഡയറക്ടർ ജനറൽ വിൻചെൻസോ വിൻസി, ഇന്ത്യയിലെ ഫ്രഞ്ച് അംബാസഡർ തിയറി മതൂ, സഹകരണ സാംസ്കാരിക കാര്യ കൗൺസിലർ ഗ്രെഗോർ ട്രൂമെൽ, ഡെപ്യൂട്ടി കൗൺസിലർ നിക്കോള ഗാസ്ക്വിൻ, ശാസ്ത്ര സഹകരണ ഉദ്യോഗസ്ഥ സിൽവിയാൻ പിയേ, തന്ത്രപ്രധാന കാര്യ ഉപദേശക റഫായേൽ സനാനെസ്, ബഹിരാകാശ കാര്യ കൗൺസിലർ താമര തെസെലെ എന്നിവരുണ്ടായിരുന്നു.
ത്രിഷ്ണയും ഗഗൻയാനും ചർച്ചയിൽ
ഇരു രാജ്യങ്ങളുടെയും ബഹിരാകാശ ഏജൻസികൾ രൂപംകൊണ്ട കാലം മുതൽ സഹകരണമുണ്ടെന്ന് ജിതേന്ദ്ര സിങ് പറഞ്ഞു. ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ സംഘടനയും ഫ്രഞ്ച് ബഹിരാകാശ ഏജൻസിയും ചേർന്ന് നിർമിച്ച മേഘാ–ട്രോപിക്സ്, സരൾ ഉപഗ്രഹങ്ങളും വിക്ഷേപണ വാഹന എൻജിൻ വികസനത്തിലെ സഹകരണവും അദ്ദേഹം എടുത്തുപറഞ്ഞു. മൂന്നാമത്തെ സംയുക്ത ഉപഗ്രഹമായ ത്രിഷ്ണയുടെ പ്രവർത്തനം നന്നായി പുരോഗമിക്കുകയാണ്. ഗഗൻയാൻ പദ്ധതിക്ക് ആവശ്യമായ ഉപഭോഗ വസ്തുക്കളും ബഹിരാകാശയാത്രികരുടെ ആരോഗ്യപരിചരണത്തിനുള്ള ഡോക്ടർമാർക്ക് പരിശീലനവും നൽകുന്ന ഫ്രഞ്ച് ഏജൻസിയുടെ പിന്തുണയെ മന്ത്രി അഭിനന്ദിച്ചു. ഭാരരഹിതാവസ്ഥയിലെ ഗവേഷണത്തെയും ഭാരരഹിതാവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടുത്തുന്ന പ്രത്യേക വിമാനയാത്രകളെയും കുറിച്ച് ഇരുരാജ്യങ്ങളിലെയും സംഘങ്ങൾ ചർച്ച തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.
നാനൂറിലധികം സ്റ്റാർട്ടപ്പുകൾക്ക് അവസരം
ഇന്ത്യയിലെ ബഹിരാകാശ മേഖലയിൽ വന്ന മാറ്റങ്ങൾ സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കപ്പുറത്തേക്കും സഹകരണം വ്യാപിപ്പിക്കാൻ വഴിയൊരുക്കിയതായി ജിതേന്ദ്ര സിങ് പറഞ്ഞു. പരിഷ്കാരങ്ങൾക്കു പിന്നാലെ റോക്കറ്റ് നിർമാണം, ഉപഗ്രഹ നിർമാണം, ബഹിരാകാശ ഉപയോഗങ്ങൾ എന്നിവയിൽ നാനൂറിലധികം ഇന്ത്യൻ സ്റ്റാർട്ടപ്പുകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഇരുരാജ്യങ്ങളിലെയും സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങളും വ്യവസായങ്ങളും സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളും ഒരുമിച്ചാൽ കൂടുതൽ വിഭവങ്ങളും അവസരങ്ങളും ലഭിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ഫെബ്രുവരിയിൽ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയും ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റും ഉദ്ഘാടനം ചെയ്ത ഇന്ത്യ–ഫ്രാൻസ് നവീകരണ വർഷം 2026, പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യകളിലെ സഹകരണം മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാൻ സഹായിക്കുമെന്നും മന്ത്രി പറഞ്ഞു. ഒക്ടോബർ 11ന് ബെംഗളൂരുവിൽ ജലചക്രത്തെയും ത്രിഷ്ണ ദൗത്യത്തെയും കുറിച്ച് പരിപാടി നടക്കും. അതിനായി ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ സംഘടന വിവരസാമഗ്രികൾ നൽകും. മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥർ ത്രിഷ്ണ ഉപഗ്രഹത്തെക്കുറിച്ചും അതിന്റെ ഉപയോഗങ്ങളെക്കുറിച്ചും സംസാരിക്കും.
ശാസ്ത്രവും സമുദ്രഗവേഷണവും ഉൾപ്പെടുത്തി സഹകരണം
ജൈവസാങ്കേതികവിദ്യ, ഡിജിറ്റൽ ശാസ്ത്ര സാങ്കേതികവിദ്യ, സമുദ്രശാസ്ത്രം എന്നിവയിലും ഇന്ത്യ–ഫ്രാൻസ് സഹകരണം തുടരുന്നതായി ജിതേന്ദ്ര സിങ് പറഞ്ഞു. സെഫിപ്രയും ഇൻഡോ–ഫ്രഞ്ച് സംയുക്ത കേന്ദ്രങ്ങളും വഴി വിവിധ ശാസ്ത്രമേഖലകളിലെ ബന്ധം സ്ഥിരമായി വളർന്നിട്ടുണ്ട്. ആഴക്കടലിലെ ശാസ്ത്രീയ സാധ്യതകളും വിഭവങ്ങളും കണ്ടെത്താൻ ലക്ഷ്യമിടുന്ന ഇന്ത്യയുടെ ഡീപ് ഓഷ്യൻ മിഷനിലും സമുദ്രശാസ്ത്രത്തിലും സഹകരണത്തിന് അവസരമുണ്ട്. കൂടുതൽ സ്ഥാപനങ്ങളെയും ബന്ധപ്പെട്ട വിഭാഗങ്ങളെയും പങ്കാളികളാക്കി ബന്ധം വിപുലമാക്കാമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. ശാസ്ത്രം, സാങ്കേതികവിദ്യ, ബഹിരാകാശം എന്നിവയിൽ സഹകരണം മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാനുള്ള ഇന്ത്യയുടെ കാഴ്ചപ്പാട് ഫ്രാൻസും പങ്കിടുന്നുവെന്ന് ഫിലിപ്പ് ബാപ്റ്റിസ്റ്റ് പറഞ്ഞു. ത്രിഷ്ണ സംയുക്ത പ്രവർത്തനത്തിന്റെ മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്. മനുഷ്യ ബഹിരാകാശയാത്ര, ബഹിരാകാശയാത്രികരുടെ ആരോഗ്യം, ഭാരരഹിതാവസ്ഥയിലെ ഗവേഷണം, പ്രത്യേക വിമാനയാത്രകൾ എന്നിവയിൽ കൂടുതൽ സഹകരണം അദ്ദേഹം സ്വാഗതം ചെയ്തു. ഇരുരാജ്യങ്ങളിലെയും ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങളെയും സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളെയും ബന്ധിപ്പിക്കണമെന്നും പറഞ്ഞു. നവീകരണ വർഷമായ 2026ലെ ഈ ചർച്ചകൾ സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും വ്യവസായങ്ങൾക്കും സ്റ്റാർട്ടപ്പുകൾക്കും പുതിയ സഹകരണ അവസരങ്ങൾ തുറക്കുകയാണ്.