ന്യൂഡൽഹി / 2026 / ഓഗസ്റ്റ് 15
ഇന്ത്യയുടെ ബഹിരാകാശ മേഖല സർക്കാർ നിയന്ത്രിത സംവിധാനത്തിൽ നിന്ന് സ്വകാര്യ കമ്പനികളും സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളും ആഗോള പങ്കാളികളും സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്ന വലിയ വ്യവസായ മേഖലയായി മാറുകയാണ്. 2026 ഓഗസ്റ്റ് വരെ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത ബഹിരാകാശ സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളുടെ എണ്ണം ഏകദേശം 440 ആയി. 2014ൽ ഇത് ഒന്ന് മാത്രമായിരുന്നു. നിലവിൽ ഏകദേശം 9 ബില്യൺ ഡോളർ മൂല്യമുള്ള രാജ്യത്തിന്റെ ബഹിരാകാശ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ അടുത്ത പത്ത് വർഷത്തിനുള്ളിൽ 40 മുതൽ 45 ബില്യൺ ഡോളർ വരെ എത്തുമെന്നാണ് കണക്കാക്കുന്നത്.
സ്വകാര്യ മേഖലയെ ബഹിരാകാശ പ്രവർത്തനങ്ങളിലേക്ക് കൊണ്ടുവരാൻ 2020 മുതൽ നടപ്പാക്കിയ പരിഷ്കാരങ്ങളാണ് വളർച്ചയ്ക്ക് പ്രധാന കാരണം. 2021–22ൽ 100.5 ദശലക്ഷം ഡോളറായിരുന്ന സ്വകാര്യ നിക്ഷേപം 2026 മാർച്ച് 31ഓടെ 618.5 ദശലക്ഷം ഡോളറായി. 2026ൽ മാത്രം 187 ദശലക്ഷം ഡോളർ നിക്ഷേപമെത്തി. 2026 മധ്യത്തോടെ 52 സർക്കാരിതര സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് 113 അനുമതികൾ നൽകി. ഇവയിൽ 18 എണ്ണം സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളാണ്. ഉപഗ്രഹ പ്രവർത്തനം, പേലോഡ് സ്ഥാപിക്കൽ, വിക്ഷേപണ സേവനം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലാണ് അനുമതി.
ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ നയം 2023, വിദേശനിക്ഷേപ ചട്ടങ്ങളിലെ മാറ്റം, ഇൻ-സ്പേസിന്റെ ഏകജാലക അനുമതി സംവിധാനം, ന്യൂസ്പേസ് ഇന്ത്യ ലിമിറ്റഡിന്റെ വാണിജ്യ പ്രവർത്തനം തുടങ്ങിയവ സ്വകാര്യ പങ്കാളിത്തത്തിന് കൂടുതൽ വഴി തുറന്നു. ചന്ദ്രയാൻ, മംഗൾയാൻ, ആദിത്യ-എൽ1, സ്പേഡെക്സ് തുടങ്ങിയ ദൗത്യങ്ങളിൽ നേടിയ സാങ്കേതിക പരിചയം ഉപയോഗിച്ച് മനുഷ്യ ബഹിരാകാശ യാത്ര, പുതിയ ചാന്ദ്ര ദൗത്യങ്ങൾ, ശുക്രദൗത്യം, ഭാരതീയ അന്തരീക്ഷ സ്റ്റേഷൻ എന്നിവയിലേക്കാണ് ഇനി ഇന്ത്യ നീങ്ങുന്നത്.
സ്വകാര്യ നിക്ഷേപത്തിന് പുതിയ വാതിലുകൾ
ഭൂനിരീക്ഷണത്തിനായി ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ഉപഗ്രഹ സമൂഹം വികസിപ്പിക്കുന്ന പൊതുസ്വകാര്യ പങ്കാളിത്ത പദ്ധതിയും ഇൻ-സ്പേസ് ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതിന് ഏകദേശം 1,200 കോടി രൂപയുടെ സ്വകാര്യ നിക്ഷേപ വാഗ്ദാനമുണ്ട്. 2014ന് മുമ്പ് ഇന്ത്യ വിക്ഷേപിച്ച വിദേശ ഉപഗ്രഹങ്ങളുടെ എണ്ണം 35 ആയിരുന്നെങ്കിൽ 2026 ജനുവരിയോടെ അത് 399 ആയി ഉയർന്നു. 61 രാജ്യങ്ങളുമായും അഞ്ച് ബഹുരാഷ്ട്ര സംഘടനകളുമായും ചേർന്ന് 300ലധികം ബഹിരാകാശ സഹകരണ കരാറുകളും ഇന്ത്യയ്ക്കുണ്ട്.
ഉപഗ്രഹ നിർമ്മാണത്തിലും പ്രവർത്തനത്തിലും 74 ശതമാനം വരെ വിദേശനിക്ഷേപം സ്വയമേവ അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്. വിക്ഷേപണ വാഹനങ്ങളിലും ബഹിരാകാശ വിക്ഷേപണ കേന്ദ്രങ്ങളിലും ഇത് 49 ശതമാനമാണ്. ഉപഗ്രഹ ഘടകങ്ങളിലും ഭൂതല സംവിധാന ഘടകങ്ങളിലും 100 ശതമാനം വരെ അനുവദിക്കുന്നു. ഇൻ-സ്പേസ് വിത്തുനിധി പദ്ധതി, 1,000 കോടി രൂപയുടെ സംരംഭ മൂലധന നിധി, 500 കോടി രൂപയുടെ സാങ്കേതികവിദ്യ സ്വീകരിക്കൽ നിധി എന്നിവയും സ്വകാര്യ മേഖലയെ സഹായിക്കുന്നു. സാറ്റലൈറ്റ് ബസ് സേവന പദ്ധതിക്ക് 75 കോടി രൂപയും അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ന്യൂസ്പേസ് ഇന്ത്യ ലിമിറ്റഡിന്റെ വരുമാനം 2021–22ലെ 321.77 കോടി രൂപയിൽ നിന്ന് 2024–25ൽ 3,000 കോടി രൂപയ്ക്ക് മുകളിലെത്തി. ഐഎസ്ആർഒയും ബഹിരാകാശ വകുപ്പും വികസിപ്പിച്ച 83 സാങ്കേതികവിദ്യകൾ വ്യവസായ മേഖലയിലേക്ക് കൈമാറാൻ 118 കരാറുകൾ സ്ഥാപനം ഒപ്പിട്ടിട്ടുണ്ട്. 2026 ജനുവരി 31 വരെ ഇൻ-സ്പേസ് 71 ഐഎസ്ആർഒ സാങ്കേതികവിദ്യകളുടെ കൈമാറ്റത്തിനും സഹായം നൽകി.
വിക്ഷേപണ ശേഷിയും കേന്ദ്രങ്ങളും വിപുലമാകുന്നു
പി.എസ്.എൽ.വി., ജി.എസ്.എൽ.വി., ജി.എസ്.എൽ.വി. മാർക്ക് മൂന്ന്, എസ്.എസ്.എൽ.വി. എന്നീ നാല് തദ്ദേശീയ വിക്ഷേപണ വാഹനങ്ങൾ ഇന്ത്യ പ്രവർത്തനക്ഷമമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. 2023 ജൂലൈ മുതൽ 2026 ജൂൺ വരെ 12 വിക്ഷേപണ ദൗത്യങ്ങൾ വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കി. ഇതിലൂടെ 11 ഇന്ത്യൻ ഉപഗ്രഹങ്ങളും ഒമ്പത് വിദേശ ഉപഗ്രഹങ്ങളും ബഹിരാകാശത്തെത്തി.
ശ്രീഹരിക്കോട്ടയിൽ നിലവിലുള്ള രണ്ട് വിക്ഷേപണത്തറകൾക്കൊപ്പം അടുത്ത തലമുറ വിക്ഷേപണ വാഹനങ്ങൾക്കായി മൂന്നാമത്തേതും ഒരുക്കുകയാണ്. തമിഴ്നാട്ടിലെ കുലശേഖരപട്ടണം ചെറു ഉപഗ്രഹ വിക്ഷേപണ വാഹനങ്ങൾക്കും സ്വകാര്യ വിക്ഷേപണങ്ങൾക്കുമുള്ള ഇന്ത്യയുടെ രണ്ടാമത്തെ റോക്കറ്റ് വിക്ഷേപണ കേന്ദ്രമായി വികസിക്കുന്നു. ഇതോടെ വിക്ഷേപണങ്ങളുടെ എണ്ണവും പ്രവർത്തന സൗകര്യവും വർധിപ്പിക്കാനാണ് ലക്ഷ്യം.
ചന്ദ്രനിൽ നിന്ന് സൂര്യനിലേക്കുള്ള മുന്നേറ്റം
2008ലെ ചന്ദ്രയാൻ-1 ചന്ദ്രോപരിതലത്തിൽ ജലതന്മാത്രകളും ഹൈഡ്രോക്സിലും കണ്ടെത്തി. 2019ലെ ചന്ദ്രയാൻ-2 ചന്ദ്രനെ 100 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിൽ നിന്ന് നിരീക്ഷിച്ച് 30 സെന്റിമീറ്റർ വരെ വ്യക്തതയുള്ള ചിത്രങ്ങൾ പകർത്തി. 2023ലെ ചന്ദ്രയാൻ-3 ചന്ദ്രന്റെ ദക്ഷിണധ്രുവത്തിനടുത്ത് മൃദുലമായി ഇറങ്ങിയ ആദ്യ രാജ്യമെന്ന നേട്ടം ഇന്ത്യയ്ക്ക് സമ്മാനിച്ചു. ചന്ദ്രനിൽ മൃദുലമായി ഇറങ്ങിയ നാലാമത്തെ രാജ്യവുമായി ഇന്ത്യ മാറി.
ചന്ദ്രനിൽ നിന്ന് സാമ്പിൾ ശേഖരിച്ച് ഭൂമിയിലെത്തിക്കുന്ന സാങ്കേതികവിദ്യ പരീക്ഷിക്കുന്ന ചന്ദ്രയാൻ-4 ദൗത്യം 2027ലാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. ജപ്പാനുമായി ചേർന്നുള്ള ചന്ദ്രയാൻ-5 ലൂപെക്സ് ദൗത്യം ചന്ദ്രന്റെ ദക്ഷിണധ്രുവ മേഖലയിലെ ജലം ഉൾപ്പെടെയുള്ള അസ്ഥിര പദാർഥങ്ങളെ പഠിക്കും. മംഗൾയാൻ 2014 സെപ്റ്റംബർ 24ന് ചൊവ്വയുടെ ഭ്രമണപഥത്തിലെത്തി എട്ട് വർഷത്തിലേറെ പ്രവർത്തിച്ചു. ആദിത്യ-എൽ1 സൂര്യനെ പഠിക്കാൻ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 15 ലക്ഷം കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള സ്ഥാനത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 27 ടെറാബൈറ്റിലധികം സൗരവിവരങ്ങളും ഇതിനകം പൊതുജനങ്ങൾക്ക് നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
2025 ജനുവരിയിലെ സ്പേഡെക്സ് പരീക്ഷണത്തിലൂടെ സ്വയം പ്രവർത്തിക്കുന്ന ബഹിരാകാശ പേടകങ്ങളുടെ കൂട്ടിച്ചേർക്കലും വേർപെടുത്തലും തെളിയിച്ച നാലാമത്തെ രാജ്യമായി ഇന്ത്യ മാറി. നാവിക് സംവിധാനം ഇന്ത്യയിലും അതിർത്തിക്ക് പുറത്തേക്ക് 1,500 കിലോമീറ്റർ വരെയും സ്ഥാനനിർണയ, ദിശാനിർണയ, സമയ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നു. വൈദ്യുതി ഗ്രിഡ് ഏകോപനം, തത്സമയ ട്രെയിൻ നിരീക്ഷണം, ആധാർ ഭൂസ്ഥാനം അടയാളപ്പെടുത്തൽ, മൊബൈൽ ചിപ്പുകൾ എന്നിവയിലേക്കും നാവിക് വ്യാപിപ്പിക്കുകയാണ്.
ഗഗൻയാനും ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ നിലയവും മുന്നിൽ
ഗഗൻയാൻ പദ്ധതിയിൽ മൂന്ന് ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ യാത്രികരെ 400 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ഭ്രമണപഥത്തിൽ മൂന്ന് ദിവസത്തേക്ക് അയക്കാനാണ് ലക്ഷ്യം. വ്യോമമിത്ര അർധമനുഷ്യ റോബോട്ട് ഉൾപ്പെടെയുള്ള സാങ്കേതികവിദ്യകൾ പരീക്ഷിക്കുന്ന ആദ്യ ആളില്ലാ ദൗത്യം 2026ന്റെ നാലാം പാദത്തിലാണ് ലക്ഷ്യമിട്ടിരിക്കുന്നത്. മനുഷ്യരെ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ദൗത്യം 2027ലേക്കാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. പദ്ധതിയുടെ വിപുലീകരിച്ച മൊത്തം ചെലവ് 20,193 കോടി രൂപയാണ്.
അഞ്ച് ഘടകങ്ങളുള്ള ഭാരതീയ അന്തരീക്ഷ സ്റ്റേഷൻ 2035ഓടെ പ്രവർത്തനക്ഷമമാക്കാനാണ് പദ്ധതി. ആദ്യ ഘടകം 2028ൽ വിക്ഷേപിക്കാനാണ് ലക്ഷ്യം. ഭ്രമണപഥത്തിലെ പേടകങ്ങൾ കൂട്ടിച്ചേർക്കൽ, സാമ്പിൾ കൈമാറ്റം, യാത്രികരുടെ കൈമാറ്റം, ഇന്ധനവും വൈദ്യുതിയും കൈമാറ്റം ചെയ്യൽ തുടങ്ങിയ സാങ്കേതികവിദ്യകൾക്കായി സ്പേഡെക്സ്-2, സ്പേഡെക്സ്-3 ദൗത്യങ്ങളും പഠനത്തിലാണ്.
ശുക്രദൗത്യവും പുനരുപയോഗ റോക്കറ്റുകളും
ശുക്രന്റെ ഭൂവിജ്ഞാനം, അന്തരീക്ഷം, അയോണോസ്ഫിയർ എന്നിവ പഠിക്കുന്ന ശുക്ര ഭ്രമണപഥ ദൗത്യം 2028 മാർച്ചിൽ വിക്ഷേപിക്കാനാണ് ലക്ഷ്യം. 200 ടൺ തള്ളുശക്തിയുള്ള സെമി ക്രയോജനിക് എൻജിൻ, എൽ.വി.എം.-3ന്റെ ശേഷി കൂട്ടുന്ന പുതിയ ബൂസ്റ്റർ ഘട്ടം, ലംബമായി പറന്നുയർന്ന് ലംബമായി ഇറങ്ങുന്ന പുനരുപയോഗ സാങ്കേതികവിദ്യ എന്നിവയും ഐഎസ്ആർഒ വികസിപ്പിക്കുന്നു.
ദ്രവ ഓക്സിജൻ–മീഥേൻ ഇന്ധനം ഉപയോഗിക്കുന്ന ഭാഗികമായി പുനരുപയോഗിക്കാവുന്ന അടുത്ത തലമുറ വിക്ഷേപണ വാഹനം, ചിറകുള്ള ഭ്രമണപഥ പുനഃപ്രവേശന വാഹനം, വായു ശ്വസിക്കുന്ന പ്രൊപ്പൽഷൻ സാങ്കേതികവിദ്യ എന്നിവയും വികസനത്തിലാണ്. മനുഷ്യ ബഹിരാകാശ യാത്രയിലും ഗ്രഹപര്യവേക്ഷണത്തിലും ആഗോളതലത്തിൽ മുൻനിര ശക്തിയാകാനുള്ള ഇന്ത്യയുടെ അടുത്ത ഘട്ടത്തിനാണ് ഈ പദ്ധതികൾ അടിത്തറയിടുന്നത്.
.
